UBS'in 2025 Küresel Servet Raporu'na göre Türkiye 2024'te dünyada dolar milyoneri sayısını en hızlı artıran ülke oldu. Artış oranı yüzde 8,4. Dünya ortalamasının tam yedi katı.

Sayı olarak: Bir yılda 7 bin yeni milyoner. Toplam Türk dolar milyoneri sayısı 68 bine yaklaştı. UBS'in tahmini daha çarpıcı: 2028'e kadar bu rakam yüzde 43 daha artarak 87 bin kişiye çıkacak.

Niye Bu Kadar?

Cevap birkaç katmanlı.

Birinci katman: Yüksek faiz. 2023'ten bu yana TCMB politika faizini yüzde 50'ye kadar yükseltti, şu an yüzde 37'de. Bu faiz seviyesinde mevduat tutmak inanılmaz kazanç sağladı. BDDK verilerine göre 1 milyon TL ve üzeri mevduata sahip kişi sayısı 2 milyon 377 bine ulaştı — bir önceki yıl 1,6 milyondu.

Bu kişilerin toplam mevduatı 16,99 trilyon TL. Türkiye'deki tüm banka mevduatlarının yaklaşık yüzde 75'i sadece 2,1 milyon kişinin elinde. Yani nüfusun yüzde 2,5'i, ülke mevduatının dörtte üçünü tutuyor.

İkinci katman: Döviz ve gayrimenkul. 2018-2022 döneminde dolar/TL kurundaki sert artış döviz tutanları büyük kazandırdı. 2023 sonrası KKM (Kur Korumalı Mevduat) ve yüksek faiz birleşimi parası olanları yine ödüllendirdi. İstanbul'da gayrimenkul fiyatları son 5 yılda dolar bazında bile yükseldi.

Üçüncü katman: İhracat ve dış ticaret. Türk lirasındaki değer kaybı ihracatçıyı destekledi. Tekstil, savunma sanayii, otomotiv ve kimya sektörlerindeki şirket sahipleri TL bazında servetlerini katladı.

Ama Bir Sorun Var

UBS raporunun aynı sayfasında daha az konuşulan bir veri var. Türkiye'de reel kişi başına servet — yani enflasyondan arındırılmış değeriyle — 2024'te yüzde 14,6 düştü.

Daha çarpıcısı: Median servet (toplumun tam ortasındaki kişinin serveti) yüzde 21 geriledi. Yani Türk vatandaşının ortancası daha fakir. Sadece üst dilim daha zengin.

BDDK'nın bir başka rakamı: Türkiye'deki banka hesaplarının 163 milyonunun bakiyesi 10 bin TL'nin altında. 2020'de 10 bin TL altı hesapların sistemdeki payı yüzde 2,69'du. Bugün yüzde 0,7. Yoksul daha yoksul, zengin daha zengin.

Bu eşitsizlik OECD ülkeleri içinde en yüksek seviyelerde. Gini katsayısı 0,433 — gelir dağılımı ne kadar dengesizse o kadar yüksek olur. Türkiye 161 ülke arasında gelir eşitsizliğinde 74. sırada.

Sen Hangi Tarafta Olabilirsin?

Türkiye'de milyoner olmak mümkün — ama otomatik değil. Verilere bakıldığında dolar milyoneri olmanın ortak özellikleri belli: Mevduat tutmak (yüksek faizden faydalanmak), döviz biriktirmek (kura karşı koruma), gayrimenkul sahipliği (özellikle İstanbul, Ankara, İzmir), ihracat tabanlı işletme sahipliği.

Tipik dolar milyonerinin servet yapısı şöyle: Toplam servetinin yaklaşık üçte biri finansal varlıklar (mevduat, hisse, fon, eurobond), üçte ikisi finansal olmayan varlıklar (gayrimenkul, işyeri, araç, altın). Borç oranı düşük.

Bu yapı İspanya, Yunanistan, İtalya'nın milyonerleriyle benzer. Üretim ve gayrimenkule yatırım — finansal piyasalarına değil.

Ama önemli bir uyarı: 2024'ün rakamları geriye dönük. 2025'te TCMB faiz indirim sürecine girdi, bu döngü değişiyor. Önümüzdeki yıllarda mevduatla milyoner olma kapısı daralabilir. Yatırım çeşitlendirmesi her zamankinden önemli.

Türkiye'de yatırım rehberini okuyabilirsin: Türkiye'de Yatırım Rehberi 2026

Dolar mı altın mı sorusunu detaylı işledik: Dolar mı Altın mı? 2026 Karşılaştırması

⚠️ Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz.

Sebep: ABD-İran müzakeresi yine kilitlendi. Ama bu sefer hikaye geçen haftadan farklı.

Pazartesi, İran ABD'ye yeni bir teklif sundu: Hürmüz Boğazı'nı tüm ticari gemilere açabiliriz, ama ABD'nin İran limanlarına yönelik ablukasını kaldırmasını ve savaşı sona erdirmesini istiyoruz. Üstelik nükleer programa ilişkin tartışmaları daha sonraya erteleme önerisinde bulundular.

Trump Pazartesi sabahı ulusal güvenlik ekibiyle toplandı. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt teklifin değerlendirildiğini doğruladı. Ama Trump'ın kırmızı çizgileri net: nükleer silah olmaz.

Hürmüz Hâlâ Kilitli

Savaş 28 Şubat'ta başladı. İki ay oldu. Hürmüz Boğazı'nın kilitlenmesi tüm dünyanın enerji akışını sarstı.

Normalde günde 129 tanker geçen boğazdan, son haftalarda günlük 7 ila 15 arası tanker geçebildi. Lipow Oil Associates başkanı Andy Lipow'a göre günde 20 milyon varil ham petrol, yakıt ve petrokimyasal etkilenmiş durumda. Lipow şunu vurguladı: Düşmanlıklar bugün dursa bile piyasanın normale dönmesi aylar alacak — mayınların temizlenmesi, tanker kuyruklarının çözülmesi, üretim ve rafinajın kademeli yeniden başlaması gerekiyor.

Brent fiyatı savaş öncesinde 70 dolardı. Bugün 111. Yüzde 50'nin üzerinde artış. Üst üste altı gündür yükseliyor.

Hizbullah da denklemi karıştırıyor. Lübnan'daki ABD-İsrail-Lübnan müzakerelerini açıkça reddetti. İran ise İsrail'in Lübnan'daki saldırıları durmadıkça anlaşma olmayacağını söylüyor. Yani Hürmüz krizi sadece petrolle ilgili değil — Lübnan'daki ateşkesin kırılganlığıyla iç içe.

Türkiye'ye Yansıması

Türkiye için iki kanaldan etki gelecek.

Birincisi enerji fiyatları. EPDK 25 Nisan'da motorin fiyatına yeni zam yapılmıştı. Petrolün 111 dolara çıkması yeni zam dalgasını mayıs ve haziran'a taşıyacak. Litre fiyatının 70 TL'nin üzerini aşması bekleniyor. LPG ve doğalgaz da etkilenecek.

İkincisi enflasyon. TCMB geçen hafta politika faizini yüzde 37'de sabit tutarken karar metninde "Enflasyonun ana eğilimi nisan ayında bir miktar yükselebilir" demişti. Petrol 111 dolarda kalırsa nisan TÜFE'si beklentinin üzerine çıkar. Mayıs faiz artırımı olasılığı tartışılır.

Borsa İstanbul açısından bankacılık endeksi geçen hafta yüzde 1,31 düşmüştü. Petrol kaynaklı enflasyon endişesi yeniden yükselirse bankacılık üzerinde baskı sürebilir. Savunma sanayii hisseleri ise geleneksel olarak jeopolitik risklerden olumlu etkileniyor.

Geçen haftanın detaylı piyasa özeti: TCMB Sabit, Trump 3 Gün Süre Verdi: Haftalık Özet

Hürmüz'deki ilk krizi anlattık: Hürmüz Açıldı Kapandı: 48 Saatte Her Şey Değişti

⚠️ Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.

Şirket sadece üç hafta önce — 1 Nisan'da — Amerikan Sermaye Piyasası Kurulu'na (SEC) gizli halka arz başvurusunu yapmıştı. Şubat 2026'da ise Elon Musk'ın yapay zeka şirketi xAI'ı 250 milyar dolara satın almıştı. Birleşik şirket o zaman 1,25 trilyon dolar değerindeydi.

Şimdi rakam daha da büyüdü. Halka arz hedefi 1,75 ila 2 trilyon dolar arasında. Toplanacak sermaye 75 milyar dolar. Saudi Aramco'nun 2019'daki 29,4 milyar dolarlık dünya rekorunu 2,5 katından fazla aşacak.

SpaceX'in finans şefi Bret Johnsen Nisan başında dikkat çeken bir cümle söyledi: "Perakende yatırımcılar bu IPO'nun kritik parçası olacak — tarihteki herhangi bir halka arzdan daha büyük bir parça."

Karşılaştırma için: Türkiye'nin yıllık gayri safi yurt içi hasılası yaklaşık 1,3 trilyon dolar. Yani Musk, Türkiye'nin yıllık ekonomisi büyüklüğünü aşan bir özel şirketi halka açıyor.

Ama asıl soru rakam değil. Niye böyle bir şey yapıyor?

Cevap: Uzayda Veri Merkezi

Şubat'ta Musk birleşmenin nedenini tek cümleyle özetlemişti: "Yapay zekanın elektrik talebi karasal çözümlerle karşılanamaz."

Daha önce yazdığımız bir hikaye var. Virginia'da John Steinbach adlı vatandaşın elektrik faturası 100 dolardan 281 dolara çıktı. Sebep: Evinin yakınında yapay zeka için inşa edilen dev veri merkezleri. ABD'nin 24 eyaletinde benzer protestolar var. Maine yasak çıkardı, Ohio referandum hazırlıyor.

Yapay zekanın faturası kimin sorusuna yanıt aramaya devam edenler için Musk'ın cevabı bu: Faturayı kimseye yıkmayalım. Veri merkezini Dünya'dan götürelim.

Yapay zekanın enerji krizini detaylı anlattık: Yapay Zekanın Faturasını Kim Ödüyor?

1 Milyon Uydulu Plan

Birleşmeden günler önce, 30 Ocak 2026'da SpaceX, FCC'ye (ABD Federal İletişim Komisyonu) bir başvuru yaptı. İçerik: 1 milyona kadar uydu fırlatma izni talebi.

Bu uyduların görevi internet sunmak değil. Yapay zeka veri merkezi olmak. Her uydu küçük bir sunucu. Bir araya geldiklerinde dev bir bilgisayar kümesi. Güneş enerjisiyle çalışacak, sınırsız enerjiye sahip, soğutma derdi olmayacak çünkü uzayın kendisi çok soğuk.

FCC Başkanı Brendan Carr başvurudan sonra X'te paylaşım yaptı. Şöyle dedi: "Bu, Kardashev II uygarlık seviyesine ilk adım." Astrofizikte bu kavram, bir uygarlığın kendi yıldızının enerjisini tamamen kullanabilme aşamasını anlatır. Yani: ABD hükümeti artık gezegenler arası enerji stratejilerini destekliyor.

Musk daha kısa konuştu: "2-3 yıl içinde yapay zeka için en ucuz enerji kaynağı uzay olacak."

İki Sorunlu Şirketin Birleşmesi

Hikaye sadece vizyon değil. İki şirketin de finansal dengesi değişti.

xAI son altı ayda 250 milyon dolar gelir elde etti, ama aynı dönemde 2,5 milyar dolar zarar etti. Grok adlı yapay zeka aracı OpenAI'ın ChatGPT'siyle, Google'ın Gemini'siyle, Anthropic'in Claude'uyla yarışıyor — ama kasayı eritir bir hızla.

SpaceX ise tablonun diğer ucunda. Quilty Space tahminine göre 2026'da 20 milyar dolar gelir, 14 milyar dolar EBITDA elde edecek. Geçen yıl Starlink 10 milyon aboneyi geçti, 10 milyar dolar tek başına bu hizmetten gelir yarattı. Toplam 2025 geliri 16 milyar dolar.

Birleşme iki şirkete de soluk aldırdı. xAI, SpaceX'in nakit akışına eriştirdi. SpaceX ise IPO öncesi büyüme hikayesi kazandı.

Haziran 2026: Tarih Yazılacak

SpaceX'in halka arz takvimi netleşti.

1 Nisan'da SEC'e gizli S-1 başvurusu yapıldı. Halka açık S-1 prospektüsü Nisan sonu ya da Mayıs başında bekleniyor. Roadshow — yani şirketin yatırımcılara sunum gezisi — 8 Haziran 2026 haftasında başlayacak. 11 Haziran'da 1.500 katılımcılı dev bir perakende yatırımcı etkinliği planlanıyor.

Sunumu Musk değil, SpaceX CEO'su Gwynne Shotwell yapacak. Musk geleneksel yatırımcı sunumlarına nadir katılır.

İlginç bir detay: SpaceX halka arz paylarının yüzde 30'unu perakende yatırımcılara ayırıyor. Wall Street'in alıştığı oran yüzde 10. Yani Musk küçük yatırımcıyı doğrudan içeri almak istiyor. Bu rakam bile daha yetersiz olacak — talebin arzı 10-20 kat aşacağı tahmin ediliyor.

Tarih de tesadüf değil. Haziran ortasında Musk'ın doğum günü var. Aynı dönemde nadir bir gezegen hizalaması olacak.

Stratejik bir hesap daha var. OpenAI ve Anthropic de 2026 sonunda halka arz planlıyor. Bloomberg'in haberine göre Musk kasten onlardan önce piyasaya çıkmak istiyor — kurumsal yatırımcı bütçesinin büyük bölümünü kapmak için.

Peki Sıradaki Adım?

Polymarket adlı tahmin pazarında bir bahis var: Tesla ile SpaceX'in 30 Haziran 2026'dan önce birleşeceği iddiası. Olasılık şu an yüzde 12-24 arasında. Düşük gibi görünebilir ama altı ay öncesinde bu bahis yüzde 1'di.

Eğer gerçekleşirse, analistlerin "Musk Trinity" — Musk Üçlemesi — dediği yapı oluşacak. Tesla'nın robotları ve sürücüsüz arabaları, SpaceX'in uzay altyapısı, xAI'ın yapay zeka modelleri. Hepsi tek bir çatı altında.

Tesla zaten xAI'a 2 milyar dolar yatırmıştı. Şimdi bu yatırım birleşme yoluyla SpaceX'in bir parçası. Aralarındaki sınır giderek incelir. Tesla araçları Grok'u önyüklü olarak satıyor. xAI ise Tesla'nın Megapack bataryalarını veri merkezlerinde kullanıyor. Hatta Musk'ın diğer şirketleri Tesla'nın Cybertruck satışlarının yüzde 20'sini oluşturuyor — şirketler birbirinin müşterisi haline geldi.

Bir gelişme daha var. SpaceX, Anysphere — yani Cursor'un yapımcısı yapay zeka kodlama şirketi — için 60 milyar dolarlık satın alma opsiyonu hakkında haberler yer aldı. Eğer bu da gerçekleşirse Musk'ın imparatorluğu yapay zeka kodlamayı da kapsayacak.

Yapay zekanın diğer büyük gelişmelerini takip etmek için: Finans Gundem Yapay Zeka

Sen Ne Yapmalısın?

Direkt SpaceX hissesi alamıyorsun çünkü şirket henüz halka açık değil. Ama Haziran'da bu değişebilir.

Eğer Türkiye'den yabancı hisse hesabın varsa SpaceX IPO'sunda alma şansın olabilir — özellikle perakende yatırımcıya yüzde 30 kontenjan ayrıldığı düşünülürse. Ama dikkat: 1,75 trilyon dolar değerleme yıllık 16 milyar dolar gelir için ekstrem yüksek. Hisse başına gelir oranı geleneksel ölçütlerle savunulması zor — 87 katlık bir oran. Palantir gibi pahalı sayılan hisseler bile bu seviyenin altında. Musk'ın Tesla, X, SolarCity gibi her büyük halka arzında ciddi volatilite yaşandı. İlk gün rekor kıran fiyatlar haftalar sonra gerileyebilir.

Bir de açık risk var: Roadshow Haziran ortasında, ABD-İran gerginliği aynı dönemde. Trump'ın "3 günü kaldı" mesajı sonrası petrol 105 dolara çıktı. Eğer Haziran'da askeri çatışma yoğunlaşırsa, Nasdaq düşüşte olur, en iyi şirketin bile IPO'su tıkanır.

Daha güvenli yol: Tesla. Musk üçlemesi gerçekleşirse ya da SpaceX IPO'su başarılı olursa Tesla hissesinin de yukarı hareket etmesi muhtemel. Tesla zaten Grok'u araçlarına yerleştirdi, SpaceX-xAI başarısı doğrudan Tesla'ya yansır.

Daha dolaylı yol: Yapay zeka altyapısı. Nvidia, AMD, TSMC. Hangi yapay zeka şirketi kazanırsa kazansın, çiplerini bu firmalardan alıyor. Uzayda da yere de.

Bir de psikolojik bir hatırlatma: Musk'ın açıklamaları sıklıkla zamanından önce yapılır. "2-3 yıl içinde uzayda veri merkezi" derken aslında 5-7 yıl olabilir. SpaceX bile başlangıçta "2-3 yıl içinde Mars'a insan göndereceğiz" diyordu — 2002'de. Hâlâ gönderilmedi.

Vizyon büyük. Ama büyük vizyonlar hep zamanında gerçekleşmiyor.

Yapay zeka şirketlerinin halka arz hikayesini anlattık: ChatGPT'ye Reklam Geldi — Sırada Ne Var?

⚠️ Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.

Günün ilk yarısında düşüş eğiliminde hareket eden BIST 100 endeksi, saat 13.00 itibarıyla önceki kapanışa göre 80,59 puan ve yüzde 0,55 düşüşle 14.513,42 puana indi.

Toplam işlem hacmi 79,7 milyar lira oldu. Bankacılık ve holding endeksi yüzde 0,68 değer kaybetti.

Endeks, günün ilk yarısında en düşük 14.472,24 puanı, en yüksek 14.608,52 puanı gördü.

Önceki kapanışa kıyasla günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 29'u yükselirken 70'i düştü, 1 tanesi yatay seyretti. En çok işlem gören hisse senetleri Astor Enerji, Sasa Polyester, ASELSAN, Türk Hava Yolları ve Tüpraş oldu.

Sektör endekslerinden en çok yükselen yüzde 1,83 bilişim, en fazla kaybeden ise yüzde 2,37 ile menkul kıymet yatırım ortaklığı oldu.

Günün ilk yarısında teknoloji endeksi yüzde 1,16 değer kazanırken, sanayi endeksi yüzde 0,17, hizmetler endeksi yüzde 1,34 ve mali endeks yüzde 0,57 değer kaybetti.

ABD/İsrail ve İran arasında ikinci ayına ulaşan çatışmalar ve gerilim yatırımcıların temel gündem maddesi olmayı sürdürürken Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması ve artan enerji maliyetleri pay piyasalarında risk iştahını sınırlıyor.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, dün gördüğü rekor seviyelerin ardından güne pozitif başlamasına karşın günün ilk yarısını negatif seyirle tamamladı.

Analistler, günün geri kalanında ABD'de New York Fed Tüketici Güven Endeksi, Richmond Fed İmalat Sanayi Endeksi ve Konut Fiyat Endeksi'nin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.400 ve 14.300 puanın destek, 14.600 ve 14.700 puanın direnç konumunda olduğunu ifade etti.

Altının ons fiyatı 4 bin 610 dolar

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören gösterge kağıdı 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin saat 13.00 itibarıyla basit getirisi yüzde 36,98, bileşik getirisi yüzde 40,40 seviyesinde gerçekleşti.

Uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1690, sterlin/dolar paritesi 1,3490 ve dolar/yen paritesi 159,6 düzeyinde seyrediyor.

İstanbul serbest piyasada dolar 45,0550 liradan, avro 52,7310 liradan satılıyor.

Uluslararası piyasalarda altının onsu yüzde 1,5 azalışla 4 bin 610 dolardan, Londra Brent tipi ham petrolün varili ise yüzde 2,2 artışla 104,1 dolardan işlem görüyor.

ECB'nin bölgedeki 161 finans kuruluşunun katılımıyla gerçekleştirilen ve para politikası için kritik bir gösterge kabul edilen Nisan 2026 Banka Kredi Anketi (BLS) raporu yayımlandı.

Rapora göre, Avro Bölgesi'ndeki bankalar, yılın ilk çeyreğinde şirketlerin krediye erişimini beklenenden daha sert bir şekilde kısıtladı.

Bankaların kurumsal krediler için uyguladığı onay kriterlerindeki sıkılaşma, 2023'ün üçüncü çeyreğinden bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı.

Bankalar, kredi standartlarındaki bu sert değişimin ana nedenleri olarak ekonomik görünüme ilişkin artan risk algısını ve düşük risk toleransını gösterdi.

Özellikle enerji yoğun sektörler ve Orta Doğu ile ticari bağları olan firmalara yönelik kredi iştahının azaldığı görüldü.

Şirketlerin kredi talebinde yılın ilk çeyreğinde hafif bir düşüş yaşandı. Anket sonuçları, firmaların yüksek belirsizlik nedeniyle sabit yatırımlarını ertelediğini ortaya koydu.

Öte yandan, yükselen enerji fiyatları nedeniyle bazı firmaların işletme sermayesi ve likidite ihtiyaçları için kredi talebinde bulunduğu gözlemlendi.

Hane halkı tarafında ise durum daha durağan seyretti. Konut kredisi talebi değişim göstermezken tüketici kredilerine yönelik talep azalan tüketici güveni ve yüksek faiz oranları nedeniyle sert bir düşüş kaydetti.

İkinci çeyrek beklentileri

Bankalar, 2026'nın ikinci çeyreğinde de kredi standartlarındaki sıkılaşmanın 'daha belirgin ve yaygın' bir hal alacağını öngörüyor.

Başta İran olmak üzere Orta Doğu merkezli jeopolitik gerilimlerin enerji maliyetlerini ve bankaların kendi fonlama maliyetlerini artırmasının, kredi musluklarının bir süre daha kapalı kalmasına neden olması bekleniyor.

Özellikle konut ve tüketici kredilerinde, azalan güven endeksi ve harcamalardaki daralma sebebiyle talebin düşmeye devam etmesi öngörülüyor.

Gözler ECB kararında

Anket sonuçları, ECB'nin para politikası rotası açısından önemli bir rehber niteliği taşıyor. Birçok uzman, ECB'nin, perşembe günü gerçekleştireceği toplantıda faiz oranlarını sabit tutmasını bekliyor.

Öte yandan, İran ile yaşanan gerilim ve buna bağlı olarak tırmanan enflasyonist baskılar karşısında ECB Başkanı Christine Lagarde, bankanın her türlü senaryoya hazırlıklı olduğu ve müdahaleye hazır bulunduğu mesajını yineledi.

Uzmanlar, mevcut sıkılaşma eğilimi ve jeopolitik riskler göz önüne alındığında, haziran ayındaki toplantıda bir faiz artışının güçlü bir ihtimal olarak masada olduğunu belirtiyor.

Bu arada, Eurosystem'in, Avro Bölgesi'ndeki bankaların kredi koşullarına ilişkin bilgi edinmesini sağlayan ECB'nin Banka Kredi Anketi, yılda dört defa yapılıyor. Son anket, 19 Mart-7 Nisan tarihlerinde gerçekleştirildi.

AMB anketine göre önümüzdeki 12 ayda medyan enflasyon beklentileri, Şubat'taki yüzde 2,5 seviyesinden yüzde 4'e yükseldi.

Önümüzdeki üç yıla ilişkin beklentiler yüzde 2,5'ten yüzde 3'e yükseldi; bu oran, Ekim 2022'deki son zirve seviye olan yüzde 3,1'in hemen altında.

Beş yıllık enflasyon beklentisi de hafif artışla yüzde 2,3'ten yüzde 2,4'e yükseldi ve Avrupa Merkez Bankası'nın yüzde 2'lik orta vadeli enflasyon hedefinden daha da uzaklaştı.

Ankete göre tüketicilerin ekonomiye ilişkin beklentileri de kötüleşiyor. Tüketiciler, önümüzdeki 12 ay içinde gayri safi yurtiçi hasılanın yüzde 2,1 oranında daralacağını öngörüyor; Şubat anketinde beklenti yüzde 0,9 daralmaydı. Bir yıl sonraki işsizlik oranı beklentisi ise yüzde 10,8'den yüzde 11,3'e yükseldi.

Avrupa Merkez Bankası, artan enerji maliyetlerinin işçilerin daha yüksek ücret talep etmesine ve firmaların satış fiyatlarını artırmasına yol açıp açmayacağını izliyor. Benzin gibi kalemlerin ötesinde ikincil enflasyon etkileri faiz artırımlarını tetikleyebilir, ancak Perşembe günü yapılacak toplantıda faiz oranlarında herhangi bir değişiklik beklenmiyor. Bloomberg'in anketine katılan ekonomistler, Haziran ayındaki toplantıda çeyrek puanlık bir artış öngörüyor.

Avrupa Merkez Bankası Yönetim Kurulu üyesi Peter Kazimir geçen hafta yaptığı açıklamada, 'Çatışma ne kadar uzun sürerse ve verdiği hasar ne kadar büyük olursa, olumsuz etkisi de o kadar şiddetli olur. Birkaç ay önce olası bir faiz indirimi konuşulurken, bugün hafif bir artışın gerekli olabileceği ihtimalini tartışıyoruz.' ifadelerini kullanmıştı.

Türkiye Beyaz Eşya Sanayicileri Derneği (TÜRKBESD), sektörün 2026 yılı ilk çeyrek sonuçlarına dair değerlendirmelerini paylaştı.

Kuruluştan yapılan basın açıklaması aşağıda bulunuyor:

2026 yılının ilk çeyreğinde 6 ana ürün grubunda iç satışlarda geçen yılın aynı dönemine kıyasla %10 oranında daralma yaşandı. İhracatta son yıllarda gözlemlenen gerileme trendi sürerken, 2026'nın ilk üç ayında ihracat %23 oranında azaldı. İhracattaki düşüş üretim adetlerine de yansıdı ve üretim miktarı %21 geriledi. Toplam satışlar ise %19 düşüşle 6.288.817 adet olarak gerçekleşti. TÜRKBESD Başkanı Alper Şengül, ihracatta çift haneli düşüşün sürdüğüne dikkat çekerek, 'Bu tablo, küresel talep koşulları ve dış pazarlardaki yavaşlamanın etkisiyle ihracat performansında daha kalıcı bir gerileme riskini ortaya koyuyor' dedi.
Arçelik, BSH, Dyson, Electrolux, Haier Europe, Midea Grup Türkiye, Miele, Samsung, Versuni (Philips) ve Vestel gibi yerli, uluslararası, ithalatçı ve üretici firmaları bünyesinde barındıran TÜRKBESD'in paylaştığı bilgilere göre;

2026 yılının ilk 3 ayında 6 ana ürün grubunda geçen yıla kıyasla iç satışlarda %10 oranında düşüş yaşandı. İhracatta ise son yıllarda gözlemlenen gerileme trendi devam ederken 2026 yılının ilk 3 ayında ihracat, bir önceki yıla kıyasla %23 oranında azaldı. İhracatta devam eden düşüş üretim adetlerine de yansırken üretim miktarı geçen yıla göre %21 oranında geriledi. Toplam satışlar ise %19 gerileyerek 6.288.817 adet oldu. Mart ayı özelinde ise iç satışlarda geçen yılın Mart ayına göre %3 daralma olurken ihracatta %29, üretimde ise %14 gerileme kaydedildi. Toplam satışlarda %21 düşüş oldu ve 2.230.369 adet olarak kaydedildi.

Türkiye, %7'lik üretim hacmiyle Avrupa'nın birinci, dünyanın ise en büyük ikinci beyaz eşya üretim merkezi konumunda yer alıyor. 2025 yılı itibariyle yıllık 29 milyon üretim adediyle faaliyet gösteren beyaz eşya sektörü, 60 bin doğrudan, 600 bin dolaylı istihdam alanı sağlıyor. 2025 yılında ihracat hacmi 20,2 milyon adet olarak kaydedilirken Ar-Ge, dijital dönüşüm ve yeşil dönüşüm yatırımlarıyla küresel piyasalardaki rekabet gücünü arttırıyor.

Sonuçları değerlendiren TÜRKBESD Başkanı Alper Şengül, özellikle ihracattaki daralmanın son yıllarda kesintisiz şekilde devam ettiğini ifade etti. İhracat hacminin 2025'te 20,2 milyon adetle yaklaşık 10 yıl önceki seviyelere gerilediğine değinen Şengül, 2026 yılının ilk çeyreğinde de ihracattaki çift haneli düşüşün, bu eğilimin devam ettiğini gösterdiğini belirtti: 'Bu tablo, küresel talep koşulları ve dış pazarlardaki yavaşlamanın etkisiyle ihracat performansında daha kalıcı bir gerileme riskini ortaya koyuyor. Buna paralel olarak, iç pazarda da talebin yavaş seyretmesi genel pazar büyümesini baskılayan bir unsur olarak öne çıkıyor.'

Rekabetçilik ihracat, maliyet ve ticaret politikaları üçgeninde

'İhracat ve iç pazarda süregelen bu görünümün 2026'ya da taşınması, mevcut eğilimin kalıcılık riskini artırıyor' diyen Şengül, 'Bu çerçevede ortaya çıkan tablo, sektörümüz açısından rekabet gücünün korunmasının artık daha kritik bir öncelik haline geldiğini gösteriyor' diye konuştu. Şengül, hem iç satışlarda hem ihracatta geçen yılın aynı dönemine kıyasla daralmanın sürdüğünü ve bu durumun üretim adetlerine de belirgin şekilde yansıdığına dikkat çekti. Şengül şöyle devam etti: 'İhracat tarafında, küresel talep koşulları ve jeopolitik gelişmeler belirleyici olmaya devam ederken, enerji, hammadde ve finansman maliyetleri yüksek seyrini sürdürüyor. Buna ek olarak anti damping önlemleri gibi ticaret politikaları, gözetim uygulamaları ve ilave vergi gibi uygulamalar ise maliyetleri ve işlem sürelerini artırıyor. Diğer taraftan da Uzak Doğu kaynaklı maliyet avantajı ve agresif fiyatlama, ihracat pazarlarında rekabeti daha da yoğunlaştırıyor.'

Bu gelişmelerin rekabet gücü üzerinde baskıyı artırdığını belirten Şengül, özellikle ihracat pazarlarında maliyet avantajının da zayıflamasına yol açtığını söyledi ve ekledi: 'Bu veriler ışığında rekabetçiliğimizin ihracat daralması, maliyet artışları ve ticaret politikaları üçgenine sıkıştığını söyleyebiliriz.' Şengül, ihracat ve iç pazarda uzunca süredir gözlenen ve 2026'da da devam eden zayıf seyri tersine çevirmek için üretim ve ihracat kapasitesinin korunması, yurtdışında rekabet gücünün devam ettirilmesi gerektiğini belirtirken bunun için de girdi maliyetlerinin dengelenmesi ve yurtdışı pazarlarda rekabeti zayıflatacak ilave yüklerden kaçınılmasının kritik önemde olduğunu vurguladı.

'Enerji verimli ürünlere erişimini kolaylaştıracak destekler sağlanmalı'

Şengül, Mart ayı verilerini de değerlendirdi: 'Mart verileri, yılın ilk çeyreğinde gözlenen eğilimin ay bazında da teyit edildiğini gösteriyor. Bu tablo, üretimdeki gerilemenin kalıcı hale gelme riskini artırıyor.' Bu tabloda iç pazarın desteklenmesinin önem kazandığına işaret eden Şengül, kredi kartı faiz ve komisyon oranlarının satış kanallarına olumsuz yansıdığını ifade ederek 'Kredi kartı taksitlendirme imkanlarının artırılması iç talebin sürekliliğine katkı sunacaktır' dedi.

İç pazarı sürdürülebilir biçimde destekleyecek ve aynı zamanda ülkemizin uzun vadeli hedefleriyle uyumlu yapısal adımlara ihtiyaç olduğunun altını çizen Şengül, bu bakımdan enerji verimli ürünlerin yaygınlaşmasını merkeze alan bütüncül bir yaklaşımın, mevcut tabloya en etkili ve kalıcı çözümlerden biri olduğunu söyledi: 'Derneğimizin analizine göre; 2014 yılına kıyasla buzdolabı ürün grubunda ürün boyutları %18 artmasına rağmen %16 oranında enerji tasarrufu sağlanması, sektörümüzde verimlilikte kaydedilen önemli ilerlemeyi ortaya koyuyor.' Başka bir ifadeyle, bugün daha büyük ve daha yüksek performanslı ürünler, çok daha düşük enerji tüketimiyle çalışıyor. Bu veriler, enerji verimli ürünlerin yaygınlaşmasının yalnızca enerji tasarrufu sağlamakla sınırlı kalmayacağını aynı zamanda kaynak verimliliğini artırarak üretimi destekleyeceğini ve ihracat açısından da önemli bir kaldıraç etkisi yaratacağını ortaya koyuyor. Bu nedenle, tüketicilerin enerji verimli ürünlere erişimini kolaylaştıracak vergi indirimi, finansman desteği ve benzeri teşviklerin; milli servetin korunması ve sürdürülebilir büyümenin desteklenmesi açısından kritik önem taşıdığına inanıyoruz.'

Sac soruşturmasında alınacak karar, maliyetleri ve ihracatı doğrudan etkileyecek

Beyaz eşya gibi kritik imalat sanayi sektörlerinde girdi maliyetlerine yönelik korumacı politikalar hakkında değerlendirmelerde bulunan TÜRKBESD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Mehmet Yavuz, sonuçlanan ve devam eden soruşturmaların sektör maliyetlerini doğrudan etkilediğini belirtti. 'Beyaz eşya sektörü açısından en kritik gündem maddesi, sac ürünlerine yönelik devam eden anti-damping soruşturmasıdır. Özellikle boyalı sac tarafında, sektörün ihtiyaç duyduğu teknik gereksinimleri karşılayan her kalite sacın üretimi Türkiye'de bulunmamaktadır. Bu nedenle söz konusu ürünlerde ithalat, sektörümüz için bir tercih değil zorunluluktur' diye konuşan Yavuz, şöyle devam etti: 'Halihazırda bu ürün grubunda %15 ile %20 arasında değişen oranlarda gümrük vergileri uygulanmaktadır. Devam eden soruşturma sonucunda ilave bir vergi getirilmesi, mevcut maliyet yapısını daha da bozacak ve sektör üzerindeki maliyet baskısını ciddi şekilde artıracaktır.'
Son verileri değerlendiren Yavuz, 'Mevcut vergilere eklenecek yeni yüklerin hem iç hem de uluslararası ' rekabet gücünü zayıflatması ve istihdam üzerinde baskı oluşturması kaçınılmaz olacaktır. Bu çerçevede, maliyetlerimizin yaklaşık %17'sini oluşturan yassı çelik ürün grubunda devam eden anti-damping soruşturmasının, sektör gerçekleri dikkate alınarak ve ülke ekonomisinin bütüncül çıkarları gözetilerek önlemsiz şekilde sonuçlandırılması büyük önem arz etmektedir' dedi.

'Rekabet ettiğimiz ülkelerde bulunmayan maliyet kalemleri sektörde yük oluşturuyor'

TÜRKBESD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Fatih Özkadı, beyaz eşya sanayisinin son dört yılda hem küresel pazarlarda yaşanan daralma hem de artan maliyet unsurları nedeniyle ihracatta gerileme yaşadığını belirterek, özellikle Geri Kazanım Katılım Payı (GEKAP) artışlarının sektörde ciddi maliyet baskısı yarattığını vurguladı. Özkadı, '2020'de uygulanan birim fiyatlar, Mart 2026 itibarıyla %1550 - %1666,7 bandında artarken, Mart 2026 ÜFE ve TÜFE'de bu artışlar sırasıyla %735,5 ve %666 gerçekleşmiştir. Bugün sektörümüze yansıyan yıllık GEKAP yükü yaklaşık 3 milyar TL düzeyine ulaştı. 2020-2025 yılları arasında kümülatif etki değerlendirildiğinde ise, yalnızca beyaz eşya sektöründen tahsil edilen GEKAP gelirlerinin yaklaşık 250 milyon USD seviyesine ulaştığı tahmin edilmektedir' dedi. Bu artışların üretim planlaması ve nakit akışı üzerinde ciddi baskı yarattığını ifade eden Özkadı, mevcut rekabet kaybının aciliyeti dikkate alınarak GEKAP yükümlülüklerinin sektör açısından geçici süreyle sıfırlanması veya yarıya indirilmesinin sektör için büyük önem taşıdığını söyledi. Ayrıca, GEKAP'ın ürün ağırlığı üzerinden hesaplanmasının da sektörü ürünlerinin yapısal unsurlarından (çamaşır makinesi denge ağırlığı vb.) dolayı orantılı olmayan hesaplamalara neden olduğunu; bu ürünlerin aynı birim ağırlık esasına tabi tutulmaması gerektiği ve alternatif bir hesaplama yöntemine geçiş yapılmasına ihtiyacı bulunduğunu belirtti.

Yetkili servisler için markaların web siteleri tercih edilmeli

Beyaz eşya sektörü olarak, üretim, satış ve satış sonrası hizmetlerimizle dev bir ekosistemi ifade ettiklerini belirten TÜRKBESD Yönetim Kurulu Üyesi Semir Kuseyri, sektörün önemli bir bölümünün Türkiye genelinde faaliyet gösteren 3.500'den fazla yetkili servisin teşkil ettiğini söyledi: 'Tüketicilerimizin satın alım sonrasındaki tüm ihtiyaçlarına cevap veren servislerimiz her gün binlerce eve ulaşıyor. Ancak ne yazık ki bazı kötü niyetli kişilerin de yetkili servis olmadığı halde bu sıfatı kullanarak tüketicilerimizi mağdur ettiklerine şahit oluyoruz. Bu yanıltıcı kişiler yüzünden pek çok tüketicimizin maddi kayıplara uğradığını üzülerek görüyoruz. Bu soruna dikkat çekmek için sizlerin desteğine büyük önem veriyoruz. Tüketicilerimize servis hizmetlerimize erişimde, herhangi bir teknik destek ve/veya onarım ihtiyacı duyduklarında, arama motorları yerine mutlaka markaların resmi web sitelerini veya Ticaret Bakanlığımızın servis.gov.tr adresini kullanarak yetkili servislere ulaşmalarını tavsiye ediyoruz. Bu yöntem, tüketicilerimizin güvenli ve doğru hizmet alabilmeleri

Yılmaz, 'Enerji Piyasalarında Regülasyon ve Rekabet Zirvesi' kapsamında gazetecilerle bir araya gelerek gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Kurumun 25'inci kuruluş yıl dönümünde sektörün mevcut durumu ve gelecek perspektifine ilişkin bilgi veren Yılmaz, elektrikten akaryakıta, depolamadan LPG piyasasına kadar birçok başlıkta yeni dönemin yol haritasını paylaştı.

Yılmaz, elektrik dağıtımında 2026-2030 dönemini kapsayan yeni uygulama döneminde yatırımların reel olarak 1,5 kat artırıldığını belirterek, 'Bu dönemde şebekenin güçlendirilmesi ve gençleştirilmesi için planlı bakım bütçesini de 2,1 kat artışla 189 milyar liraya yükselttik.' ifadesini kullandı.

2025 başında hayata geçirilen düzenleme kapsamında, fatura ödemelerini 24 ay boyunca düzenli yapan mesken abonelerinden güvence bedeli alınmadığını hatırlatan Yılmaz, bu uygulamayla yaklaşık 217 bin tüketiciden 333 milyon lira tahsil edilmediğini bildirdi.

Petrol piyasası 66 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştı

Yılmaz, petrol piyasasının 66 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştığını belirterek, 13 bini aşkın lisanslı oyuncuyla yılda 34 milyon tonun üzerinde akaryakıtın kesintisiz şekilde arz edildiğini söyledi.

Kaçak akaryakıtın büyük ölçüde ortadan kalktığını ve kalite standartlarının ülke genelinde Avrupa seviyesine ulaştığını vurgulayan Yılmaz, zorunlu stok uygulamasıyla arz güvenliğinin güçlendiğini ifade etti.

Yılmaz, doğal gaz piyasasının 30 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştığını, 250 bin kilometrelik şebeke ile 81 il ve yaklaşık 1000 yerleşimde 23 milyon aboneye ulaşıldığını kaydetti.

LPG'de Türkiye'nin dünyanın en büyük pazarlarından biri olduğunu belirten Yılmaz, elektrikli araç şarj altyapısında da hızlı büyüme yakalandığını ve bu alanın net sıfır hedefleri açısından kritik olduğunu dile getirdi.

Elektrikteki yüzde 25'lik artışın büyük kısmı dağıtımdan

Yılmaz, nisanda elektrik ve doğal gaz fiyatlarında yüzde 25'lik artışa ilişkin değerlendirmesinde, kamu tarafında uzun süredir uygulanan sübvansiyonlara işaret ederek, 'Devletimiz elektrik ve doğal gazda uzun süredir çok ciddi bir sübvansiyon uyguluyor. Özellikle enerji bedeli açısından bu destekler EÜAŞ ve BOTAŞ üzerinden sağlanarak maliyetlerin önemli bir kısmı vatandaşımıza yansıtılmıyor.' dedi.

Elektrik fiyatlarının yalnızca üretimden ibaret olmadığını vurgulayan Yılmaz, şunları kaydetti:

'Elektrik fiyatının sadece üretim boyutu yok, bir de dağıtım ve şebeke tarafı var. Dağıtım, trafo yatırımlarından hatlara, kablolardan bakım-onarım faaliyetlerine, arıza müdahalelerinden aydınlatma hizmetlerine kadar çok geniş bir alanı kapsıyor. Bu alanda üretimde olduğu gibi doğrudan bir sübvansiyon mekanizması bulunmuyor. Nisan ayında yapılan yüzde 25'lik düzenlemenin önemli bölümü de dağıtım şebekesinin sürdürülebilirliği ve hizmet kalitesinin korunması amacıyla bu alana yöneliktir.'

Yılmaz, fiyatlara ilişkin yaklaşımlarının dengeli olduğunu belirterek, 'Hiçbir zaman maliyetleri birebir yansıtan bir yaklaşım içinde olmadık, olmayacağız. Yapılan tüm düzenlemeleri vatandaşlarımızın alım gücünü, enflasyon hedeflerini ve makro ekonomik dengeleri gözeterek son derece hassas bir denge içinde planlıyoruz.' dedi.

Doğal gazda 'hedefli destek' ve kademeli tarife dönemi

Yılmaz, Türkiye'nin enerji alanında sübvansiyonu 'genel bir destek' olmaktan çıkarıp, 'hedefli bir sosyal politika aracına' dönüştürme sürecinde olduğunu belirtti.

Devlet desteklerinin daha adil ve gerçekten ihtiyaç sahiplerine yönlendirilmesini amaçladıklarını vurgulayan Yılmaz, elektrikten sonra doğal gazda da illerin iklim koşullarına ve aylık tüketim ortalamalarına göre belirlenen kademeli bir yapıya geçiş sürecinin başladığını ifade etti.

Yılmaz, kademeli sistemin amacının bir kesimi cezalandırmak değil, kamu kaynaklarını ihtiyaç sahibi vatandaşlara daha güçlü şekilde ulaştırmak olduğunun altını çizerek, şunları kaydetti:

'Örneğin çok düşük tüketim yapan, temel ısınma ihtiyacını karşılayan haneler bu sistemde korunurken, çok yüksek tüketim yapan, verimli kullanılmayan hanelerde sübvansiyon etkisi doğal olarak azalacaktır. Bu yaklaşım aslında sosyal devlet ilkesinin daha modern ve daha etkin bir yorumu olarak değerlendirilmeli. EPDK olarak biz de bu dönüşümü, piyasa istikrarını bozmadan, tüketiciyi koruyarak ve öngörülebilirliği gözeterek hayata geçirdik.'

Depolamada 2 bin 100 megavat yatırım sahaya indi

Yılmaz, EPDK olarak 33 bin megavat depolamalı kapasite tahsisi yaptıklarını belirterek, 'Bunların yaklaşık 2 bin 100 megavatlık kısmı sahada yatırıma başladı, 208 megavatlık kısmı işletmeye geçti.' dedi.

Toplam yatırım büyüklüğünün işletmede 166 milyon dolar, sahada yaklaşık 2 milyar dolar ve izin-onay sürecinde yaklaşık 35 milyar dolar olduğunu kaydeden Yılmaz, tüm yatırımların devreye girmesi halinde 10 yılda 52 milyar dolarlık doğal gaz ithalatının önüne geçilebileceğini ifade etti.

Yılmaz, sektöre net mesaj verdiklerini vurgulayarak, proje zamanlamasının gerisinde kalan depolamalı RES-GES'lerde 19 proje ve 736 megavat, termik tarafta 45 proje ve 2460 megavat, şarj ağı tarafında ise 29 lisansın iptal edildiğini söyledi.

90 günlük stok ve 15 ülke tedarikiyle arz güvenliği sağlanıyor

Yılmaz, Hürmüz Boğazı kaynaklı gelişmelerin petrol piyasalarında dalgalanmaya yol açtığını belirterek, Brent petrolün kısa süreliğine 120 dolar seviyelerini test ettiğini ve 100-110 dolar bandında hareket ettiğini söyledi.

Bu süreçte iç piyasaya etkilerin sınırlandırılması amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı ile eş güdüm içinde eşel-mobil sisteminin devreye alındığını ifade eden Yılmaz, 'Bu düzenleme vergi anlamında yaklaşık 600 milyar liralık bir feragat anlamına geliyor. Devlet yıl sonuna kadar akaryakıttan bu tutarı almamış oluyor.' dedi.

Yılmaz, 'En pahalı enerji, olmayan enerjidir' ilkesi doğrultusunda Türkiye'nin 90 günlük net ithalata tekabül eden ulusal petrol stokuna sahip olduğunu vurgulayarak, 'Petrol ithalatında 15 farklı ülkeden sağlanan kaynak çeşitliliğinin yanı sıra yerli üretimde de artış yaşandı. Yerli ham petrol üretiminin 2025'te yüzde 26 artışla 47,9 milyon varile ulaşması, ülkemizi jeopolitik risklere karşı çok daha dirençli hale getirdi. ' değerlendirmesinde bulundu.

Uluslararası Enerji Ajansının Mart-Haziran 2026 dönemi için aldığı 400 milyon varillik stok kullanım kararına paralel olarak Türkiye'de de adım atıldığını kaydeden Yılmaz, ulusal stokların 11,6 milyon varillik kısmının kullanımının serbest bırakıldığını, ayrıca lisans sahiplerinin zorunlu stoklarının yüzde 46'sını kullanabilmelerine imkan tanındığını söyledi.

Yılmaz, Türkiye'nin stok yönetiminde güçlü bir teknolojik altyapıya sahip olduğunu belirterek, 'Stok İzleme Sistemi ile lisanslı tüm tanklar anlık izleniyor. IEA ülkeleri arasında stoklarını yarım saatlik aralıklarla dijital olarak takip edebilen nadir ülkelerden biriyiz.' dedi.

Promosyonlar fiyatın önüne geçemeyecek

Yılmaz, akaryakıt piyasasında kalite standartlarının ülke genelinde korunduğunu belirterek, 12 bin 600'ü aşkın istasyonda Avrupa Birliği standartlarında yakıt sunulduğunu söyledi.

Promosyon düzenlemesine ilişkin değerlendirmede bulunan Yılmaz, görünürde avantaj sağlayan ancak fiyat mekanizmasını bulanıklaştıran uygulamaların piyasa işleyişine zarar verebileceğine dikkat çekerek, 'Bizim için esas olan fiyatın açık, net ve karşılaştırılabilir olmasıdır. Rekabet, tüketicinin bilinçli tercih yapabileceği bir zeminde gerçekleşmelidir.' ifadelerini kullandı.

1 Nisan itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle finansal promosyonların kapsamının genişletildiğini belirten Yılmaz, ücretsiz ve indirimli akaryakıt ve LPG uygulamalarının devam ettiğini, bunun yanında puanların farklı alanlarda kullanılabilmesine imkan tanındığını ifade ederek, 'Ancak sunulan faydalardan en az birinin mutlaka ücretsiz veya indirimli akaryakıt ya da LPG olması zorunludur.' dedi.

Yılmaz, kısa sürede promosyonlarda çeşitlenme gözlemlediklerini, bu sürecin yakından takip edildiğini vurgulayarak, 'Promosyonlar rekabetin tamamlayıcı unsurudur, yerine geçemez. Fiyatın önüne geçemez ve tüketiciyi yanıltacak şekilde kurgulanamaz.' değerlendirmesinde bulundu.

Kurum olarak promosyonların mevzuata uygunluğunu, şeffaflığını ve tüketiciye gerçek fayda sağlayıp sağlamadığını sürekli izlediklerini belirten Yılmaz, 'Fiyat rekabetini zayıflatan, piyasa şeffaflığını bozan ya da tüketici tercihlerini manipüle eden uygulamalara karşı gerekli idari adımları atmaktan çekinmeyiz.' dedi.

Şarj piyasasında yeni dönem başladı

Yılmaz, elektrikli araç şarj hizmetleri piyasasında hızlı büyümenin sürdüğünü belirterek, bugün itibarıyla 183 lisanslı işletmecinin faaliyet gösterdiğini ve şarj noktası sayısının son 1 yılda yaklaşık yüzde 40 artarak 43 bine yaklaştığını söyledi.

Şarj işlemlerinden kaynaklanan elektrik tüketiminin de 3 katın üzerinde artarak aylık 68 milyon kilovatsaate ulaştığını ifade eden Yılmaz, bu tüketimin yaklaşık yüzde 60'ının yenilenebilir enerji kaynaklı istasyonlarda gerçekleştiğini kaydetti.

Yılmaz, piyasanın artık olgunluk aşamasına geçtiğini vurgulayarak, kullanıcı memnuniyetini artırmaya yönelik önemli düzenlemelerin devreye alındığını belirtti.

Dinamik fiyatlandırma ile günün saatine ve lokasyona göre indirim yapılabileceğini, roaming uygulamalarıyla farklı işletmecilere ait istasyonlara tek uygulama üzerinden erişim sağlanacağını ifade eden Yılmaz, otoyol ve devlet yollarındaki DC şarj ünitelerinde 1 Temmuz 2026 itibarıyla kartla ödeme zorunluluğu getirildiğini söyledi.

Yılmaz, fiyat yapısının sadeleştirildiğini, mobil şarj istasyonlarının önünün açıldığını ve verimliliği artırmaya yönelik düzenlemeler yapıldığını dile getirerek, çağrı merkezi zorunluluğu ve ISO 27001 şartıyla hizmet kalitesi ve veri güvenliğinin de güçlendirildiğini belirtti.

LPG'de depolama hizmeti zorunlu hale geliyor

Yılmaz, yapılan son düzenlemelerle ticaret yapısının değiştirildiğini ifade ederek, 'LPG dağıtıcıları artık birbirlerinden toptan LPG satın alabilecek ancak bu ürünü başka bir dağıtıcıya yeniden satamayacak. 1 Ocak 2026 itibarıyla dağıtıcılar arası ticaret tek yönlü hale geldi.' dedi.

Bu adımla aracı zincirlerinin azaltılarak daha şeffaf ve kontrollü bir piyasa yapısı hedeflendiğini vurgulayan Yılmaz, depolama tarafında da önemli değişiklikler yapıldığını belirtti.

Yılmaz, 5307 sayılı kanun kapsamında, depolama lisansı sahiplerine boş kapasite olması halinde hizmet verme zorunluluğu getirildiğini ifade ederek, depolama hizmetlerinin tarifeye bağlandığını kaydetti.

Yeni LPG İzleme Sistemi ile satış ve depolama bildirimlerinin dijital ortamda takip edileceğini belirten Yılmaz, bu sayede LPG hareketlerinin anlık izleneceğini ve olası usulsüzlüklerin önüne geçileceğini söyledi.

Doğal gaz piyasası 25 yılda çağ atladı

Yılmaz, doğal gaz piyasasında son 25 yılda önemli bir dönüşüm yaşandığını belirterek, 2002'de yalnızca 5 il ve 57 ilçede kullanılan doğal gazın bugün tüm illere ve 981 yerleşim yerine ulaştığını söyledi.

Dağıtım hattı uzunluğunun 11 bin kilometreden yaklaşık 230 bin kilometreye, iletim hatlarının ise 4 bin kilometreden 20 bin kilometreye ulaştığını aktaran Yılmaz, toplam şebeke uzunluğunun 250 bin kilometreye yaklaştığını söyledi.

Yılmaz, depolama kapasitesinin 6,3 milyar metreküpe, LNG terminallerinin günlük gazlaştırma kapasitesinin ise 161 milyon metreküpe çıktığını kaydederek, iletim sisteminin günlük giriş kapasitesinin 450 milyon metreküpe ulaştığını ifade etti.

Yerli üretimin 2025 itibarıyla yıllık 3 milyar metreküpü aştığını, ihracatın ise 2,2 milyar metreküp seviyesine ulaştığını dile getiren Yılmaz, spot boru gazı ithalatının 6,5 milyar metreküple toplam ithalatın yaklaşık yüzde 11'ini oluşturduğunu söyledi.

Yılmaz, organize toptan doğal gaz piyasasının 2018'de devreye alındığını hatırlatarak, bu sayede Türkiye'nin bölgesinde günlük gaz ticareti yapılabilen ilk ülke olduğunu vurguladı.

2018-2025 döneminde işlem hacminin 55,5 milyar liraya ticarete konu gaz miktarının ise 9 milyar metreküpe ulaştığını kaydeden Yılmaz, 2021'de devreye alınan Vadeli Gaz Piyasası'nın da şeffaflık ve öngörülebilirliği artırdığını dile getirdi.

Biyometan doğal gaz şebekesine dahil edilecek

Yılmaz, doğal gaz piyasasında yenilenebilir gazlara yönelik mevzuat çalışmalarının sürdüğünü ifade ederek, biyogaz ve biyometanın doğal gaz şebekesine dahil edilmesinin planlandığını söyledi.

Mevcut düzenlemenin yalnızca yer altından çıkarılan gazı kapsadığını hatırlatan Yılmaz, biyogaz ve biyometanın doğal gazla benzer özellikler taşıdığına dikkati çekti.

Yılmaz, AB düzenlemeleriyle uyumlu şekilde hazırlanan çalışmaların tamamlanmasının ardından bu gazların şebekede kullanımının mümkün hale geleceğini belirterek, ilk etapta 1,5-2 milyar metreküp, orta vadede ise 3-5 milyar metreküp üretim potansiyeli bulunduğunu kaydetti. Bu adımın kaynak çeşitliliğini artırarak ithalat bağımlılığını azaltacağını ve çevresel kazanımlar sağlayacağını vurguladı.

Soruşturmalar kapsamında alınan MASAK ve HTS raporlarından, terör örgütleri DHKP-C içerisinde 10, MLKP'de 5, DKP/BİRLİK içinde 4, DSİH'te 7, TKKKÖ'de 3, TKP-KIVILCIM içerisinde 10, TKP-ML'de 4, MKP'de 2, Troçkistler içerisinde ise 1 şüphelinin faaliyet yürüttüğü anlaşıldı.

Kurumlardan alınan bilgilere göre, 46 şüphelinin eylem gerçekleştirebileceğinin belirlenmesinin ardından toplam 62 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.

Bunun üzerine harekete geçen emniyet güçlerince İstanbul'da 25 ilçedeki, Kocaeli'de bir olmak üzere toplam 62 adrese eş zamanlı operasyon düzenlendi.

Operasyonda 39 şüpheli gözaltına alınırken, adreslerde yapılan aramalarda ele geçirilen çok sayıda dijital materyal ve dokümana el konuldu.

Ekiplerin, diğer şüphelileri yakalamaya yönelik çalışması sürüyor.

Gazze'deki Sağlık Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, İsrail'in Ekim 2023'ten bu yana devam eden saldırılarında yaşanan can kayıplarına ilişkin son veriler paylaşıldı.

Son 24 saatte Gazze'deki hastanelere 1 ölü ve 5 yaralının getirildiği kaydedildi.

Gazze'de ateşkesin yürürlüğe girdiği 10 Ekim 2025'ten bu yana İsrail'in saldırılarında 818 kişinin öldürüldüğü, 2 bin 301 kişinin yaralandığı, enkaz altından ise 762 kişinin cansız bedenine ulaşıldığı ifade edildi.

İsrail'in Ekim 2023'ten bu yana Gazze Şeridi'ne düzenlediği saldırılarda toplam can kaybının 72 bin 594'e, yaralı sayısının da 172 bin 404'e yükseldiği bildirildi.

Gazze Şeridi'nde enkaz altında hala binlerce cenazenin bulunduğu belirtiliyor.

Uyuşturucunun sadece bir asayiş meselesi olmadığını, terör örgütleriyle doğrudan bağlantılı olduğunu vurgulayan Çiftçi, şunları kaydetti;

Uyuşturucu, terör örgütlerinin finansmanına kaynak oluşturur. Yani uyuşturucu, birçok suçu besleyen karanlık bir ana damardır. Bu damarı kurutmak, devlet olarak en temel sorumluluğumuz, milletimize karşı borcumuzdur. Bu mücadele, çocuklarımızın istikbalini koruma mücadelesidir. Aile kurumumuzu muhafaza etme mücadelesidir. Milletimizin huzurunu, devletimizin güvenliğini ve Türkiye Yüzyılı’nın güçlü geleceğini koruma iradesidir.

Türkiye, dünyanın en stratejik coğrafyalarından birinde yer almaktadır. Doğu ile Batı, Kuzey ile Güney arasında tarihi, ticari ve jeopolitik bir bağlantı noktasıyız. Bu konum bize büyük imkanlar sunduğu gibi, sınır aşan suçlarla mücadelede de büyük sorumluluklar yüklemektedir. Uyuşturucu kaçakçılığı güzergahları, uluslararası suç ağları ve bölgesel istikrarsızlıklar dikkate alındığında; Türkiye’nin mücadelesi yalnızca kendi sınırlarımızdan ibaret bir güvenlik çabası da değildir. Bu mücadele, bölgesel ve küresel güvenliğe katkı sunan stratejik bir kararlılıktır.

Yeni güvenlik paradigması: Önleyicilik

Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde, Türkiye Yüzyılı vizyonunu; huzurun, güvenin, istikrarın ve güçlü toplum yapısının yüzyılı olarak inşa ediyoruz. Bu vizyonun merkezinde insan vardır, aile vardır, gençlik vardır ve gelecek vardır. İçişleri Bakanlığı olarak bizler de Türkiye Yüzyılı’nı 'Huzurun Yüzyılı' yapmak için yeni güvenlik paradigmamızda 'önleyici'lik ilkesini merkeze alıyoruz. Artık mücadelemizi yalnızca operasyon, yakalama ve adli süreç başlıklarıyla sınırlı görmüyoruz. Riski kaynağında tespit eden, suça giden yolları kapatan, gençlerimizi koruyan, aileleri bilinçlendiren ve toplumsal farkındalığı büyüten bütüncül bir anlayışla hareket ediyoruz.

PRODES ile STK'lara destek

Bu anlayışın en önemli araçlarından biri de Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğümüz bünyesinde yürütülen PRODES’tir. Yani Proje Destek Sistemi’dir. Bakanlığımız, derneklere proje karşılığında hibe desteği sağlamakta; STK’larımızın kurumsal kapasitelerini güçlendirmekte, kamu-STK iş birliğini geliştirmekte ve toplumsal sorunlara gönüllü kuruluşlar eliyle çözümler üretilmektedir.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı temsilen zirveye katılan Fidan, Türkiye’nin girişimdeki "Stratejik Ortak" sıfatıyla ilk kez temsil edileceği bu kritik platformda önemli temaslarda bulunacak.

Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre, Türkiye'nin 2025 yılı başında Varşova Zirvesi’nde oy birliğiyle "Stratejik Ortak" olarak kabul edilmesinin ardından gerçekleştirilen bu ilk zirve, Ankara’nın Avrupa’nın derinleşen altyapı ve enerji projelerindeki rolünü pekiştirmesi açısından büyük önem taşıyor.

"Bağlantısallık sadece fiziksel altyapı değil, çok boyutlu bir ekosistemdir"

Bakan Fidan'ın zirve kapsamında yapacağı hitabında, küresel jeopolitik gerilimlerin gölgesinde "bağlantısallık" kavramına yeni bir perspektif getirmesi bekleniyor. Fidan’ın, bağlantısallığın artık sadece otoyol veya demiryolu gibi fiziksel unsurlardan ibaret olmadığını; enerji, dijital ağlar, finans ve yönetişimi de kapsayan çok boyutlu bir ekosisteme dönüştüğünü vurgulayacağı belirtiliyor.

Dünya genelindeki çatışmaların küresel ekonomiye ve arz güvenliğine verdiği zarara dikkati çekecek olan Fidan, tedarik zincirlerinin ve enerji hatlarının çeşitlendirilmesinin bir tercih değil, zorunluluk olduğunu ifade edecek.

Orta Koridor ve Kalkınma Yolu vurgusu

Türkiye’nin jeostratejik konumunun ÜDG hedefleriyle örtüştüğüne işaret etmesi beklenen Bakan Fidan'ın, "Orta Koridor" ve "Kalkınma Yolu Projesi" gibi stratejik girişimlerin küresel ticarete sunduğu fırsatları anlatacağı kaydedildi. Fidan, Türkiye’nin bu koridorları bir rekabet aracı olarak değil, birbirini tamamlayan ve refahı yayan unsurlar olarak gördüğünü mevkidaşlarıyla paylaşacak.

Türkiye-AB ilişkilerinde "yeni bir anlatı" çağrısı

Hakan Fidan’ın konuşmasında Türkiye-Avrupa Birliği (AB) ilişkilerine de değinerek, güncel sınamalar karşısında ilişkilerde somut ilerleme sağlayacak "yeni bir anlatıya" ihtiyaç duyulduğunu belirtmesi öngörülüyor. Bağlantısallık gündeminin bu yeni anlatı için pozitif ve somut bir zemin teşkil edebileceği mesajı verilecek.

Üç Deniz Girişimi hakkında

2015 yılında Polonya ve Hırvatistan’ın öncülüğünde kurulan Üç Deniz Girişimi; Baltık, Adriyatik ve Karadeniz arasındaki bölgede enerji, ulaşım ve dijital altyapıyı güçlendirmeyi hedefliyor.

adece AB üyelerinin tam katılım sağlayabildiği girişime Türkiye; ABD, Almanya, Japonya, İspanya ve Avrupa Komisyonu ile birlikte "Stratejik Ortak" olarak destek veriyor. Girişimde ayrıca Ukrayna, Moldova, Arnavutluk ve Karadağ "Ortak Katılımcı Ülke" statüsünde bulunuyor.

Bugün Dubrovnik'te gerçekleştirilen zirvede, İtalya’nın da "Stratejik Ortak" olarak topluluğa dahil edilmesi bekleniyor.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ndeki toplantıya, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, AK Parti Genel Başkanvekili Mustafa Elitaş, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Nihat Zeybekci ve Ahmet Baha Öğütken, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanı İbrahim Şenel, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanı Ümit Önal, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Burak Dağlıoğlu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) Başkanı Şahap Kavcıoğlu, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi (KOSGEB) Başkanı Ahmet Serdar İbrahimcioğlu, Türkiye Bankalar Birliği (TBB) Yönetim Kurulu Başkanı Alpaslan Çakar ve bazı bakan yardımcıları katıldı.

İmalat sanayindeki gelişmeler ve KOBİ ekosisteminin değerlendirileceği toplantıda, son dönem finansal gelişmeler ve kamu bankalarının yurt dışında şube açmalarına yönelik yapılan çalışmalar ele alınacak.

Toplantının ardından yazılı açıklama yapılması bekleniyor.

Brent petrolün varili uluslararası vadeli piyasalarda 103,60 dolardan işlem görüyor.

Dün 102,63 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 101,69 dolardan tamamladı.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 09.45 itibarıyla kapanışa göre yüzde 1,9 artarak 103,60 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 98,30 dolardan alıcı buldu.

Fiyatlardaki yükselişte, ABD ile İran arasında ateşkes sağlanmasına yönelik çabaların tıkanması ve küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'na ilişkin endişeler etkili oluyor.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD-İsrail saldırılarıyla başlayan 40 günlük savaşın ardından yürütülen müzakerelerin sonuçsuz kalmasından Washington'u sorumlu tutarak, önceki turda ABD'nin 'aşırı talepleri' nedeniyle ilerleme sağlanamadığını söyledi.

Erakçi, İran'ın müzakerelerdeki pozisyonunun belirleyici olduğunu vurgulayarak, ülkenin çıkarlarının güvence altına alınması gerektiğini ifade etti.

Buna karşın, Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt ise ABD Başkanı Donald Trump'ın İran gündemiyle ulusal güvenlik ekibini topladığını açıkladı.

Leavitt, İran'ın 'önce Hürmüz Boğazı'nın açılması, nükleer müzakerelerin daha sonra ele alınması' yönündeki önerisine ilişkin olarak, Washington'un bu yaklaşımı değerlendirdiğine dair bir işaret olmadığını belirtti.

ABD'nin İran'a yönelik kırmızı çizgilerinin açık olduğunu kaydeden Leavitt, Tahran'ın nükleer silaha sahip olamayacağını yineledi.

İran'ın ülke çıkarlarının güvence altına alınması gerektiğini vurgulaması ve ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini engelleme konusundaki sert tutumunu sürdürmesi, iki ülke arasında kalıcı ateşkes sağlanması ihtimalini düşürerek fiyatları yukarı yönlü destekliyor.

Öte yandan, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da İran'ın anlaşma konusunda 'ciddi' olabileceğini ancak herhangi bir uzlaşının, ülkenin nükleer silah edinmesini kesin şekilde engellemesi gerektiğini söyledi.

Rubio, İran'ın ekonomik baskı altında olduğuna işaret ederek, mevcut sorunların çatışma sürecinde daha da ağırlaştığını ve müzakere sürecinin hala mümkün olduğunu dile getirdi.

Dün İran'ın Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için ABD'ye yeni teklif sunduğu, nükleer programa yönelik müzakerelerin sonraki aşamaya bırakılmasını önerdiği iddia edilmişti.

Diplomatik belirsizlik ve taraflar arasındaki sert söylemler jeopolitik risk priminin yükselmesine yol açarak, yatırımcıların olası arz kesintisi endişelerini fiyatlara dahil etmesine yol açıyor.

Brent petrolde teknik olarak 105,63 doların direnç, 99,86 doların destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.​​​​

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,28 değer kazanarak 14.594,01 puanla tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 14,51 puan ve yüzde 0,10 artışla 14.608,52 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 0,07, holding endeksi yüzde 0,06 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 1,25 ile spor, en çok gerileyen yüzde 1,87 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalar, ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin çıkmaza girmesi ve yatırımcıların temkinli davranmasıyla karışık bir seyir izliyor.

ABD/İsrail ve İran arasında ikinci ayına ulaşan çatışmalar ve gerilim yatırımcıların temel gündem maddesi olmayı sürdürürken, Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması ve artan enerji maliyetleri küresel enflasyon beklentilerinin artmasına neden oluyor.

Önde gelen ekonomiler ile bunların merkez bankaları, enflasyona yönelik riskler ve enerji maliyetleri kaynaklı büyüme riskleri karşısında temkinli kalmayı sürdürüyor.

Pay piyasalarında ise yatırımcıların ABD/İsrail ve İran arasındaki sıcak çatışma ihtimallerinin azaldığını değerlendirmesi kayıpların önüne geçerken, jeopolitik endişeler yoğunlaşan bilanço sezonuyla artan risk iştahını sınırlı da olsa baskılıyor.

Analistler, Hürmüz Boğazı'na ilişkin gelişmeler ve petrol fiyatlarının seyrinin piyasaların yönü üzerinde belirleyici olmaya devam edeceğini belirtti.

Bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de New York Fed tüketici güven endeksi, Richmond Fed imalat sanayi endeksi ve konut fiyat endeksinin takip edileceğini ifade eden analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.700 ve 14.800 puanın direnç, 14.500 ve 14.400 puanın destek konumunda olduğunu söyledi.

Dolar/TL, güne yükselişle başlamasının ardından 45,0510 seviyesinden işlem görüyor.

Dün yükseliş eğiliminde hareket eden dolar/TL, günü önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,0280'den tamamladı.

Dolar/TL, saat 09.40 itibarıyla yüzde 0,1 artışla 45,0510'dan işlem görüyor. Aynı dakikalarda avro/TL yüzde 0,1 düşüşle 52,7470'ten, sterlin/TL de önceki kapanışın yüzde 0,1 altında 60,9220'den satılıyor.

Dolar endeksi, yüzde 0,2 artışla 98,6 seviyesinde seyrediyor.

ABD-İran cephesinde anlaşmanın akıbetine yönelik taraflardan gelen açıklamalar devam ederken müzakerelerde somut ilerleme sağlanamaması ve Hürmüz Boğazı'nda yeniden artan tansiyonun petrol fiyatlarını yukarı taşıması varlık fiyatlarının yönü üzerinde etkili oluyor.

İkinci ayına ulaşan çatışmalar ve süregelen gerilimlere yönelik haber akışı yatırımcıların ana gündem maddesi olmayı sürdürürken Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerin kısıtlanmasıyla artan enerji maliyetleri küresel enflasyonist baskıları güçlendiriyor.

Dünya genelinde merkez bankalarının politika adımları ise varlık fiyatlarının seyrini etkiliyor. Japonya Merkez Bankası (BoJ) bugün politika faizinde değişikliğe gitmedi. Banka, bu yıl için yüzde 1,9 olması beklenen çekirdek enflasyon tahminini yüzde 2,8'e yükseltti.

Bu hafta ABD Merkez Bankası (Fed) ve Avrupa Merkez Bankasının (ECB) alacağı para politikaları kararları ve banka başkanlarının yapacağı sözle yönlendirmeler yatırımcılar tarafından yakından takip edilecek.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de New York Fed Tüketici Güven Endeksi, Richmond Fed İmalat Sanayi Endeksi ve Konut Fiyat Endeksi'nin takip edileceğini belirtti.

- Çeyrek altın 11 bin 20 liradan, Cumhuriyet altını 43 bin 978 liradan satılıyor

Gram altın, güne düşüşle başlamasının ardından 6 bin 716 liradan işlem görüyor.

Dün ons fiyatındaki azalışa paralel değer kaybeden gram altın, günü önceki kapanışının yüzde 0,5 altında 6 bin 778 liradan tamamladı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.30 itibarıyla önceki kapanışa göre yüzde 0,9 azalışla 6 bin 716 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalar itibarıyla çeyrek altın 11 bin 20 liradan, Cumhuriyet altını 43 bin 978 liradan satılıyor.

Altının onsu, önceki kapanışının yüzde 1 altında 4 bin 637 dolardan işlem görüyor. ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin çıkmaza girmesi yatırımcıların temkinli davranmasına neden oluyor.

Dolar endeksindeki yükseliş, Orta Doğu'daki gerilimin devam etmesi ve önde gelen merkez bankalarının gevşeme süreçlerine yönelik yol haritalarındaki belirsizlikler altın fiyatlarını baskılıyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de New York Fed Tüketici Güven Endeksi, Richmond Fed İmalat Sanayi Endeksi ve Konut Fiyat Endeksi'nin takip edileceğini belirtti.

Küresel piyasalar, ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin çıkmaza girmesi ve yatırımcıların temkinli davranmasıyla karışık bir seyir izliyor.

ABD/İsrail ve İran arasında ikinci ayına ulaşan çatışmalar ve gerilim yatırımcıların temel gündem maddesi olmayı sürdürürken, Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması ve artan enerji maliyetleri küresel enflasyon beklentilerinin artmasına neden oluyor.

Önde gelen ekonomiler ile bunların merkez bankaları, enflasyona yönelik riskler ve enerji maliyetleri kaynaklı büyüme riskleri karşısında temkinli kalmayı sürdürüyor.

Pay piyasalarında ise yatırımcıların ABD/İsrail ve İran arasındaki sıcak çatışma ihtimallerinin azaldığını değerlendirmesi kayıpların önüne geçerken, jeopolitik endişeler yoğunlaşan bilanço sezonuyla artan risk iştahını sınırlı da olsa baskılıyor.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt dün düzenlediği basın brifinginde, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran gündemine ilişkin ulusal güvenlik ekibini topladığını açıkladı.

ABD'nin İran konusundaki kırmızı çizgilerinin çok açık olduğunu ve Tahran'ın nükleer silaha sahip olamayacağını belirten Leavitt, bu husustaki güncel açıklamayı bizzat Trump'ın yapabileceğini dile getirdi.

- ABD piyasaları yoğun bilanço sezonuna giriyor

Orta Doğu'daki gelişmelere ilişkin haber akışının yanı sıra ABD'de yoğunlaşan bilanço sezonu da yatırımcıların odağına yer alıyor. Bugün içecek şirketi Coca-Cola, dijital müzik platformu Spotify ve finansal hizmetler şirketi Visa ile Robinhood'un, yarın da 'Muhteşem Yedili' olarak bilinen Amazon, Meta, Alphabet ve Microsoft'un bilançoları takip edilecek.

Bilanço döneminde özellikle teknoloji şirketlerinin açıklayacağı finansal sonuçlar ve raporlarda yapay zeka talebi ve siparişlere ilişkin sinyaller izlenecek.

Analistler, finansal sonuçlarda Orta Doğu'daki çatışmalar ve küresel ekonomik belirsizlik ortamının etkisiyle mali istikrarın da öne çıkacağını belirterek, hisse ve sektör bazlı oynaklığın artabileceğini dile getirdi.

- S&P 500 ve Nasdaq endeksleri rekor tazeledi

New York borsasında dün karışık bir seyir izlenirken, Dow Jones endeksi yüzde 0,13 değer kaybederken, S&P 500 endeksi yüzde 0,12 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,20 değer kazandı. S&P 500 ve Nasdaq endeksleri kapanışta rekor tazeledi.

ABD'de endeks vadeli kontratları güne hafif alıcılı seyirle başladı.

Orta Doğu'daki çatışmalara yönelik henüz uzlaşıya varılamaması ve enflasyonist baskıların artabileceği endişeleriyle tahvil piyasasında satıcılı bir seyir öne çıkıyor. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi 3 baz puan yükselişle yüzde 4,35'e çıktı. Dolar endeksi ise yüzde 0,1 artışla 98,5 seviyelerinde dengelendi.

Altının onsu dolar endeksindeki yükseliş, Orta Doğu'daki gerilimin devam etmesi ve merkez bankalarının gevşeme süreçlerine yönelik yol haritalarındaki belirsizliklerle yüzde 0,3 düşüşle 4 bin 665 dolardan işlem görüyor. Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalmayı sürdürmesiyle Brent petrolün varili ise yüzde 0,5 artışla 102,4 dolardan satılıyor.

- Avrupa'da odak enerji maliyetleri

Avrupa borsalarında dün negatif bir seyir izlenirken, artan enerji maliyetleri bölgenin odağında kalmayı sürdürüyor.

Orta Doğu'daki çatışmalardan kaynaklı artan enerji maliyetleri ve arz sıkıntısından en çok etkilenen bölgelerden olan Avrupa'da, yüksek seyreden petrol ve doğal gaz fiyatları ekonominin sağlığı açısından temel risklerden olmayı sürdürüyor.

Enerji maliyetlerinin yüksek kalmaya devam etmesi durumunda bölgede enflasyonist baskıların güç kazanması beklenirken, perşembe günü açıklanacak Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve İngiltere Merkez Bankasının (BoE) para politikası kararlarında enerji alanına ilişkin mesajlar yakından izlenecek.

Bu gelişmelerle dün Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,19, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,56 ve Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,19 değer kaybederken, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yatay seyretti.

- BoJ politika faizini değiştirmedi

Asya borsaları, Orta Doğu'daki gerilime yönelik henüz bir uzlaşının olmamasıyla karışık bir seyir izlenirken, Japonya Merkez Bankası (BoJ) politika faizini değiştirmedi.

BoJ, politika faizini beklentilere paralel yüzde 0,75'te sabit tutarken, karar 6'ya karşı 3 oyla alındı. BoJ üyeleri Hajime Takata, Junko Nakagawa ve Naoki Tamura faiz artırımına yönelik oy kullandı.

Açıklamada, Orta Doğu'daki gelişmelerin etkisiyle yükselen ham petrol fiyatlarının, ticaret hadlerindeki bozulma yoluyla şirket karlarını ve hane halkının reel gelirlerini azaltacağı, bu nedenle ülke ekonomisinin 2026 yılında büyüme hızının yavaşlamasının beklendiği belirtildi.

Öte yandan, bölgede teknoloji ve finans şirketlerindeki primler endekslerin düşüşlere karşı dirençli kalmasında etkili olurken, Güney Kore'de Kospi endeksi rekor serisini sürdürüyor.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 0,7 yükselirken, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,1, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,2 değer kaybetti.

- Borsa günü rekorlarla tamamladı

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,28 değer kazanarak 14.594,01 puanla rekor seviyeden tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,25 artarak 16.850,00 puandan işlem gördü.

Dolar/TL, dünü 45,0280'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışının hemen üzerinde 45,0310 seviyesinden işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de New York Fed tüketici güven endeksi, Richmond Fed imalat sanayi endeksi ve konut fiyat endeksinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.700 ve 14.800 puanın direnç, 14.500 ve 14.400 puanın destek konumunda olduğunu söyledi.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

16.00 ABD, şubat ayı konut fiyat endeksi

17.00 ABD, nisan ayı Richmond Fed imalat sanayi endeksi

17.00 ABD, nisan ayı New York Fed tüketici güven endeksi

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, dün günü yüzde 1,28 artışla 14.594 puandan tamamlayarak tarihi zirve seviyelerinde seyretmeye devam etti. Endekste teknik olarak 14.621 puan seviyesi tüm zamanların en yüksek gün içi seviyesi olarak takip ediliyor.

Piyasalarda bugün Akbank'ın 2026 yılı ilk çeyrek finansal sonuçları yakından izlenecek. Bankanın açıklayacağı bilanço, bankacılık sektörünün karlılık görünümü açısından önem taşıyor. Tüpraş tarafında ise paylar dün günü yüzde 1,86 yükselişle 274,00 liradan tamamlarken, teknik görünümde 281 lira ve 288 lira seviyeleri direnç olarak öne çıkıyor. Şirketin ilk çeyrek bilançosunu 6 Mayıs'ta açıklaması bekleniyor.

Yurt içinde ekonomi gündeminde, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında saat 10.00'da toplanan Ekonomi Koordinasyon Kurulu da öne çıktı. Kurulda Orta Vadeli Program ve yapısal reform başlıklarının değerlendirilmesi bekleniyor. Türkiye'nin finansman imkanlarını artırmak ve fiyat şeffaflığı sağlamak amacıyla İstanbul Finans Merkezi merkezli yeni bir Maden Borsası kurulmasına yönelik çalışmalar da piyasa gündeminde yer alıyor.

Küresel tarafta ise ABD Başkanı Donald Trump'ın ulusal güvenlik ekibiyle İran gündemli bir toplantı gerçekleştirmesi ve İran havayollarıyla iş yapanlara yönelik yaptırım tehditleri risk iştahını baskılayan unsurlar arasında bulunuyor. ABD'nin Hürmüz Boğazı için koalisyon çağrısı yapması ve bölgedeki petrol tankerlerinin durumu, enerji fiyatları üzerinde belirleyici olmayı sürdürüyor.

Orta Doğu'da Lübnan-İsrail hattında geçici ateşkes sonrası gelişmeler ve Gazze'deki insani durum da uluslararası diplomasi trafiğinin merkezinde kalmaya devam ediyor. Analistler, bölgeden gelecek haber akışının petrol, altın ve küresel pay piyasalarının yönü üzerinde etkili olabileceğini belirtiyor.

Makroekonomik tarafta ise IMF'nin Nisan 2026 'Dünya Ekonomik Görünümü' raporunda küresel büyümenin yavaşlayacağı ve savunma harcamalarındaki artışın bütçeler üzerinde baskı oluşturacağı öngörüldü. Bu çerçevede, merkez bankalarının para politikası adımları, enerji fiyatları ve jeopolitik risklerin piyasaların ana gündem maddeleri olmayı sürdüreceği ifade ediliyor.

Brezilya'nın başardığını biz neden başaramıyoruz? Sonuçta yeni teknoloji üretmekten, verimliliği artırmaktan falan söz etmiyorum. Onlar zorlu işler. Alt tarafı enflasyonu düşürmek söz konusu olan. Ne kompleks bir teori ne de kompleks bir ekonomi programı tasarımı ve uygulaması gerektiriyor. Üstelik 2001 krizi sonrasının deneyimi de var. Çok zor bir iş değil. Yeter ki niyet olsun.

Dünya futbol şampiyonasının başlamasına az kaldı sayılır. Kesin bilgi: Finalde Brezilya ile karşılaşacağız. Bu vesileyle final karşılaşmasından önce bu iki ülkenin enflasyon serüvenine bakmak istiyorum. Ama önce izninizle neden 'finalde Brezilya ile karşılaşacağımızı tahmin ediyorum' ya da 'muhtemelen Brezilya:' ya da 'içime doğdu (doğamaz mı?) finalde Brezilya ile karşılaşacağız' demediğimi açıklamak isterim.

Yıllar önce mülga Devlet Planlama Teşkilatı'nda (DPT) çalışıyordum. İktisadi Planlama Dairesi'nde makine ve tarım araçları imalat sektörlerinden sorumluydum. Kaçıncı beş yıllık olduğunu hatırlamadığım bir planın taslak metni bitmiş; o metnin ilgili bölümünün uzmanları yöneticileri ile birlikte başbakan yardımcısı ve ilgili bakanlardan oluşan bir heyete (ANAP dönemi) küçük bir odada sunum yapıyorlardı. Odaya ikide bir girip çıkılmasın, dikkatler dağılmasın diye, birkaç farklı bölümün uzmanı birlikte giriyordu. İşgücü-ücret bölümünün uzmanı sunumunu yaparken, bir bakan 'geçen yıl Türkiye'de ortalama ücret artışı ne oldu?' diye sordu. Sunumu yapan uzman dışındaki DPT uzmanları birbirimize baktık. Yayımlanan bir ücret verisi yoktu çünkü. Bu soru sayesinde belki bundan sonra ücret verisini toplamaya başlar ilgili kurum diye düşünürken, birden ilgili uzmandan yanıt geldi: 'Yüzde 10,5.' Kulaklarımıza inanmadık: Veri yok ama üstelik küsuratlı bir sayı söylüyor uzman. Toplantıdan çıkışta uzmanın etrafını sardık; soru şuydu: ': yahu nereden çıktı bu küsuratlı sayı?' Cevap: Oğlum, düz yüzde 10 desem inandırıcı olmaz, ama küsuratlı söylersen altını deşmezler'. Şimdi neden 'muhtemelen' ya da 'içime doğdu' diyeyim? Yakışır mı bu köşenin yazarına? (Not: Sayının küsuratlı olduğunu hatırlıyorum ama 10 küsur mu yoksa 30 küsur mu onu hatırlamıyorum).

Ama unutmadan önce o arkadaşın sonra önemli bir kurumun başına geldiğini belirteyim. Artık hangi kurum diye sormayın lütfen. Neyse, eski günahları bir tarafa bırakayım. Brezilya-Türkiye enflasyon karşılaştırması için Aralık 1980-Mart 2026 dönemini ele alıyorum. Her ülke için iki ayrı grafik var. İlki Aralık 1980-Aralık 1996 dönemi için. İkincisi ise Ocak 1997-Mart 2026 dönemindeki enflasyon gelişmelerini gösteriyor. Dönemi ikiye ayırmamın nedeni, ilk dönemin bir kısmında Brezilya'da gözlenen hiperenflasyon. Tek bir grafik olsaydı, kalan yılların enflasyon değerlerinin seyri neredeyse düz bir çizgi olarak algılanacaktı. Neyse. Enflasyonlar bir yıl öncesinin aynı ayına göre, yani yıllık oranlar.

Hiperenflasyonu düşürmek, 2 haneli inatçı enflasyonu düşürmekten daha kolay

Dikey eksenlerin ölçeklerine dikkat lütfen. Brezilya'da ilk dönemde yüzde 7000'e varan enflasyon oranları var. Nisan 1990'da enflasyon tam yüzde 6821. Sonra keskin bir düşüş görüyorsunuz. Ama düştüğü düzey yüzde 372 (Haziran 1991. Sonra yine 'delice' yükseliyor ve Temmuz 1994'te yüzde 4923 oluyor. Bundan sonra baş aşağıya gidiyor ve 1996 yılını yüzde 11 ile kapatıyor. Aynı dönemde Türkiye'de gözlenen en yüksek enflasyon ise yüzde 131 ile Ocak 1995'te. Çok sayı verdim; hoşlanmıyorum ama ne yapayım çok çarpıcı ayrıntılar var. Bu dönemin ortalama enflasyonu Brezilya için yüzde 817, Türkiye için yüzde 60. Ama dönemin son bir buçuk yılında enflasyon açısından Brezilya durumu toparlarken, biz 'eski tas eski hamam' devam ediyor ve dönemi yüzde 80 ile kapatıyoruz.

Bunun bir nedeni şu: Hiperenflasyonu düşürmek iki haneli yüksek ve inatçı bir enflasyonu düşürmekten çok daha kolay. Birinci Dünya Savaşı'ndan bu yana yaşanan hiperenflasyonlar genellikle çok kısa sürmüş. Elbette enflasyonu düşürücü bir program uygulanmıyorsa kısa sürmesini beklemek saflık olur ama çoğu hiperenflasyonlu ülkede, işler zıvanadan çıkınca, ekonomi politikası tasarlayanlar çözüm üretmeye mecbur kalıyorlar. Ve yine elbette genellememek gerekiyor; daha ayrıntılı bir incelemeye gerek var.

Türkiye'de ilk dönemde enflasyonun yüzde 100'ün üzerine çıktığı ay sayısı 12. Tamam, 'az değil' diyebilirsiniz ama 193 aylık bir dönemden söz ettiğimi hatırlatırım. Dönemin yüzde 94'ünde enflasyon yüksek iki haneli düzeylerde 'salınıyor'. Aslında Türkiye'nin grafikte yer alan birinci döneminde önemli bir 'ayrıntı' var: 29 Kasım 1987'de genel seçim yapılıyor. Seçimin önemli bir özelliği 1980 askeri darbesinin cunta yönetiminin siyaset yapmalarını yasakladığı Demirel, Ecevit, Erbakan ve Türkeş'in katıldıkları ilk genel seçim olması. Seçim öncesinde iktidarda olan ANAP ve lideri Özal, güçlü liderler ve partileriyle rekabet etmek zorunda. Elbette şiddetli bir seçim ekonomisi uygulanıyor. O nedenle yıllık enflasyonda bir kırılma yaşanıyor. 1994 krizi ile başlayan yukarıda sözünü ettiğim on iki aylık üç haneli enflasyon dönemini dışarıda bırakayım. Aralık 1987-Aralık 1996 enflasyon ortalaması yüzde 71 oluyor. Üstelik bu ortalama etrafında bir aşağıya bir yukarıya çarpıcı bir iniş çıkış göstermeden salınıyor enflasyon. Oysa seçim öncesinin ortalama enflasyonu yüzde 38. İkisi de katı ama ikincisi çok daha yüksek.

Benzerlik ortadan kalkıyor

Toparlarsam, Brezilya'da uzun süreli hiperenflasyon, Türkiye'de ise inatçı iki haneli enflasyon var. Dönemin sonuna doğru Brezilya enflasyonu bayağı düşürüyor, Türkiye ise aynı biçimde yola devam ediyor. Oysa ikinci dönemde durum farklılaşıyor. Bu dönemde Breziya'da enflasyonun aldığı en yüksek değer yüzde 17, dönem ortalaması ise yüzde 6,1. Türkiye'de ise ilk dönemdeki yüksek enflasyonun beli 2001 krizinden sonra uygulanmaya başlanan 'Güçlü Ekonomiye Geçiş' programı ile kırılıyor. Ocak 2004 -Aralık 2017 döneminin ortalama enflasyonu yüzde 8,3. Genellikle bu ortalama etrafında salınıyor enflasyon. Dolayısıyla, Brezilya ile bir benzerlik söz konusu. Oysa Brezilya'da tek haneli enflasyon kalıcı olurken, Türkiye enflasyonu yeniden yüksek iki haneli düzeye sıçratmayı 'başarıyor.' Benzerlik ortadan kalkıyor.

Soru şu: Brezilya'nın başardığını biz neden başaramıyoruz? Sonuçta yeni teknoloji üretmekten, verimliliği artırmaktan falan söz etmiyorum. Onlar zorlu işler. Alt tarafı enflasyonu düşürmek söz konusu olan. Ne kompleks bir teori ne de kompleks bir ekonomi programı tasarımı ve uygulaması gerektiriyor. Üstelik 2001 krizi sonrasının deneyimi de var. Çok zor bir iş değil. Yeter ki niyet olsun.

Önümüzdeki maçlara bakacağız artık...

Peki, finale çıkıp Brezilya ile oynar mıyız? Bilmiyorum. Ama ufak bir sorun var. Mevcut enflasyon oranları dikkate alındığında, biz oynasak oynasak basketbol finali, Brezilya ise futbol finali oynar. İyi de neden enflasyon oranlarını dikkate alarak finale ilişkin bir sonuca ulaşalım ki? Her şeyin hayırlısı, önümüzdeki maçlara bakacağız artık...

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.