Sürecek...

New York borsası, ABD ile İran arasındaki görüşmelerde ilerleme sağlanamamasına yönelik artan endişelerle haftanın ilk işlem gününe düşüşle başladı.

Açılışta Dow Jones endeksi yüzde 0,12 azalarak 49.549,07 puana geriledi.

S&P 500 endeksi yüzde 0,18 azalışla 7.385,31 puana ve Nasdaq endeksi yüzde ​0,42 kayıpla 26.135,63 puana indi.

ABD-İran arasındaki diplomatik süreç piyasaların odağında bulunurken, pay piyasalarında yeni haftanın açılışında negatif bir seyir izlendi.

ABD Başkanı Donald Trump, dün sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ABD/İsrail-İran Savaşı'nda saldırıların sonlandırılması için ABD'nin önerdiği taslağa İran'ın verdiği yanıtın "kabul edilemez" olduğunu belirtti.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise bugün düzenlediği basın toplantısında, ABD'nin İran'a sunduğu öneri taslağına ilişkin, "ABD mantık dışı taleplerinde ısrar ediyor." değerlendirmesinde bulundu.

Trump'ın İran'ın ABD'nin barış önerisine verdiği yanıtı "kabul edilemez" bulması, devam eden çatışmaların uzayabileceği ve Hürmüz Boğazı'nda sevkiyat akışında yaşanan aksaklığın sürebileceğine dair endişeleri güçlendirdi.

ABD ile İran arasındaki görüşmelerde ilerleme sağlanamamasına yönelik artan endişeler, petrol fiyatlarını yukarı çekerken risk iştahını baskıladı.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı TSİ 16.30 itibarıyla yüzde 1,7 artarak 103 dolar olurken, aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili yüzde 1,5 artışla 96,9 dolardan alıcı buldu.

Makroekonomik veri tarafında ise ABD'de yarın ve çarşamba günü yayımlanacak Tüketici Fiyat Endeksi ile Üretici Fiyat Endeksi başta olmak üzere bu hafta açıklanacak veriler yakından takip edilecek.

Ayrıca, ABD Başkanı Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında bu hafta yapılacak görüşme de piyasaların radarında olacak.

Saygıdeğer hanımefendiler, beyefendiler sizleri en kalbi duygularımla selamlıyorum. İdari yargı gününüzü tebrik ediyorum. Bu önemli günün yargı camiası için hayırlara vesile olmasını diliyorum. Bu çınarı büyütüp bugünlere getiren hukukçuları şükranla yad ediyorum.

Bütün yargı mensuplarımıza başarılar diliyorum. Vatandaşın hak arayışına nezaret eden, yol gösteren avukatlarımıza buradan saygılarımı gönderiyorum. İdari yargının yükünü omuzlayan adalet personeline de emekleri için teşekkür ediyorum.

Hukuk devletinin en genel tanımı bütün kurum ve organları ile devletin hukuk içinde kalması ve hukukla hayat bulmasıdır. Kurumsal güvencelerin başında bağımsız ve tarafsız yargı organının varlığı gelmekte. Yargı organı içindeki idari yargı yolu kamu tasarrufu karşısında vatandaşın hakkını arayacağı güvenli bir limandır.

Yürüttüğü hukuka uygunluk denetimi ile Danıştay'ın mahkemelere yaptığı rehberlik önemini koruyor. Hukuk özü ve meşruiyetini evrensel niteliklerdeki bu değerlerden alıyor. Bireysel güvenlik ihtiyaçlarına cevap vermeden kolektif güvenliğe cevap vermenin imkanı yoktur. Devlet vatandaş arasındaki ilişkinin eşitler arası ilişki değildir. Adliye mahkemelerinden farklı olarak idari yargıda uyuşmazlığın bir tarafı devlettir, kamu uyuşmazlığıdır. Buradaki işleyiş çok kritik bir göstergedir.

Hukuk devleti gün ortasında tepeye ulaşan güneş misali ışığını herkese eşit olarak ulaştırır. Bu düzende idareci vatandaşın efendisi değil hizmetkarıdır. Bu düzende asıl olan millettir. Toplumun bir kesiminin kendisini öz yurdunda garip hissettiği dönemlerden, siyasetin vatandaşla göz hizasında temas kurduğu döneme eriştik. Cumhurla cumhuriyet arasına çekilen dikenli tel örgüleri söküp attık.

Kurul ve düzenlemeler ile vatandaşa ilave güvenceler sağlanmıştır. İdari yargıyı güçlendirmek için attığımız adımları sizler çok iyi biliyorsunuz.

AA Finans'ın, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından 13 Mayıs Çarşamba açıklanacak 'Mart 2026 Ödemeler Dengesi' verilerine ilişkin beklenti anketi, 12 ekonomistin katılımıyla sonuçlandı.

Ankete göre ekonomistler, cari işlemler hesabının martta 9 milyar 529,2 milyon dolar açık vereceğini öngördü. Ekonomistlerin mart ayı için cari açık beklentileri, 6 milyar dolar ile 10 milyar 500 milyon dolar arasında yer aldı.

Ekonomistler, cari işlemler hesabının bu yıl ise 51 milyar 890 milyon dolar açık vereceğini tahmin etti. Ankete katılan ekonomistlerin bu yıl için cari açık beklentisi, 35 milyar dolar ile 62 milyar dolar arasında değişti.

Türkiye'nin cari işlemler hesabı, şubat ayında 7 milyar 501 milyon dolar açık verirken yıllıklandırılmış cari açık 35,4 milyar dolar olmuştu.

Düzenlenen ilk ihalede, 2 yıl (672 gün) vadeli, 6 ayda bir yüzde 18,4 kupon ödemeli, sabit kuponlu devlet tahvilinin yeniden ihracı yapıldı. İhalede, basit faiz yüzde 38,16, bileşik faiz yüzde 41,8 oldu.

Nominal teklifin 14 milyar 822 milyon lirayı bulduğu ihalede, nominal satış 9 milyar 472 milyon lira, net satış 9 milyar 815,5 milyon lira olarak belirlendi.

Kamudan gelen 11 milyar 200 milyon liralık teklifin tamamının karşılandığı ihalede, piyasa yapıcılarından 13 milyar 854 milyon liralık teklif alındı ve bu kesime 7 milyar 600 milyon liralık satış yapıldı.

İkinci ihalede, 4 yıl (1456 gün) vadeli, 6 ayda bir yüzde 2,63 reel kupon ödemeli, TÜFE'ye endeksli devlet tahvilinin ilk ihracı gerçekleştirildi. İhalede reel basit faiz yüzde 5,41, reel bileşik faiz yüzde 5,48 olarak hesaplandı.

Nominal teklifin 5 milyar 130 milyon lirayı bulduğu ihalede, nominal satış 3 milyar 630 milyon lira, net satış 3 milyar 610,5 milyon lira oldu.

Kamudan gelen 2 milyar liralık teklifin tamamının karşılandığı ihalede, piyasa yapıcılarından 4 milyar 543 milyon liralık teklif alındı ve bu kesime 2 milyar 700 milyon liralık satış yapıldı.

Böylece Hazine, iki ihalede toplam 36 milyar 926 milyon lira borçlandı.

Bir ortalama Türk hanesi ne kadar ödüyor? Sayılar net bir tablo çiziyor.

Pompada Akaryakıt: Tarihi Seviyeler

11 Mayıs 2026 itibarıyla pompada benzin 65,76 TL, motorin 67,12 TL bandında. 9 Mayıs gece yarısı motorine 5,58 TL indirim geldi — bu, son haftaki petrol düşüşünün yansıması. Ancak 12 Mayıs gece yarısı motorine 2,71 TL zam bekleniyor. Çünkü Trump'ın İran'a "tamamen kabul edilemez" yanıtı sonrası petrol yeniden yükselişe geçti.

Citi'nin tahmini net: Ikinci çeyrekte Brent ortalama 110 dolar, üçüncü çeyrekte 95 dolar, dördüncü çeyrekte 80 dolar. Yani Hürmüz krizi Mayıs sonuna kadar fiyatları yüksek tutacak. Türk sürücüye etkisi: 50 litrelik depo bir ayda iki kez doldurulursa, sadece akaryakıt için aylık 6.500-7.000 TL gerekiyor. Asgari ücretin yüzde 25'i.

1 milyon TL'nin aylık faizinin asgari ücreti aştığını detaylı işledik: 1 Milyon TL'nin Aylık Faizi Asgari Ücreti Aştı

Doğalgaz Faturası: Kademeli Sistem Şoku

EPDK 4 Nisan 2026'da konut doğalgazına ortalama yüzde 25 zam yaptı. Aynı tarihte kademeli fiyat uygulaması başladı. Yeni sistem net rakamlarla ortaya çıktı:

• Düşük tüketim (1. kademe): 10,625 TL / m³
• Yüksek tüketim (2. kademe): 18 TL / m³
• Şehit aileleri ve gaziler: 5,3125 TL / m³

Kademe sınırı illere göre değişiyor. Soğuk bölgelerde sınır daha yüksek, sıcak şehirlerde daha düşük. İstanbul'da bir ortalama dört kişilik aile aylık 75 m³ doğalgaz kullanıyor. Eski sistemde fatura ortalama 600 TL'ydi. Yeni sistemde yüksek tüketim kademesine girince fatura 850-950 TL bandına çıktı. Yıllık ek yük: 3.000-4.000 TL.

Önümüzdeki kış senaryosu daha çarpıcı. Aralık-Şubat döneminde aynı aile aylık 200 m³ tüketebilir. Yüksek tüketim kademesinde bu rakam ay başına 3.500-4.000 TL fatura demek. Kışın doğalgaz faturası asgari ücretin yüzde 13'üne ulaşabilir.

Elektrik Faturası: 100 kWh için 323,8 TL

Aynı 4 Nisan zammı elektriğe de geldi. Mesken aboneleri için ortalama yüzde 25 artış. Aylık 100 kWh tüketen bir abone artık 323,8 TL ödüyor. Türkiye'de hane başına ortalama yıllık elektrik tüketimi 5.000 kWh civarında, aylık 416 kWh.

Bir İstanbul ailesi için pratik hesap: Aylık 400 kWh tüketim, sübvansiyon limiti içinde kalabilirse yaklaşık 1.300 TL fatura. Limit aşılırsa (yıllık 4.000 kWh'ı geçince) piyasa fiyatı devreye giriyor. Bu durumda fatura 2.000 TL bandına çıkıyor.

Önemli bir uyarı: Enerji Bakanı Bayraktar geçen ay söyledi. 2026'da sübvansiyon limiti daha da düşürülecek. Yıllık 4.000 kWh sınırı yıl içinde 3.500 kWh'a inebilir. Daha fazla hane yüksek tarifeye geçecek, daha fazla fatura şoku yaşanacak.

Asgari Ücretliye Toplam Fatura

Bir asgari ücretli net 28.075 TL kazanıyor. Aylık zorunlu enerji giderleri:

• Akaryakıt (toplu taşıma kullanmayanlar için): 5.000-7.000 TL
• Elektrik: 1.300-1.800 TL
• Doğalgaz: 600-950 TL (kışın 3.500 TL'ye kadar)
• Su: 250-400 TL

Yaz aylarında zorunlu enerji giderleri toplamı 7.150-10.150 TL bandında. Yani asgari ücretin yüzde 25-36'sı sadece enerji için gidiyor. Geri kalan 18.000-21.000 TL ile kira, gıda, ulaşım, sağlık, eğitim karşılanmaya çalışılıyor. Kış aylarında bu denklem iyice zorlaşıyor. Doğalgaz faturası 3.500 TL'ye çıkınca asgari ücretin yüzde 40'ı enerjiye gidiyor.

Bu rakamlar Türkiye'nin orta sınıfı için de zor bir tablo gösteriyor. Aylık 50-60 bin TL net kazanan bir aile için bile enerji harcaması ciddi bir kalem. Yapısal çözümler enerji verimliliği, yalıtım, yenilenebilir enerji teşvikleri kısa vadede sonuç vermiyor. Vatandaş için tek pratik strateji tüketimi düşürmek.

Türk milyoner sayısının yüzde 8,4 artışını detaylı işledik: Türk Milyoner Sayısı 2024'te Yüzde 8,4 Arttı

Önümüzdeki Aylar

Üç senaryo gündemde.

Birincisi — Hürmüz krizi mayıs sonuna kadar yatışırsa: Petrol 95 dolar bandına gerileyebilir. Pompada motorine 7-10 TL indirim mümkün. Vatandaşa nefes aldırır.

İkincisi — Hürmüz krizi sürerse: Petrol 120 dolara çıkar. Pompada benzin 70 TL'yi geçebilir. Aylık akaryakıt faturası 7.000-8.500 TL bandına yükselir.

Üçüncüsü — Daha kötü senaryo: Hürmüz tam kapanırsa, küresel arz şoku başlar. Petrol 140-150 dolara çıkabilir. Türkiye'de bu durumda pompada zam dalgası kaçınılmaz. EPDK'nın eşel mobil sistemi etkisini kaybedebilir.

Bu üç senaryonun arasındaki seçim Trump-İran müzakerelerinde belirleniyor. Türk tüketicinin cüzdanı doğrudan Tahran ve Washington'daki masaya bağlı. Yapısal değişiklik için Türkiye'nin enerji bağımsızlığı projeleri kritik. Karadeniz gazı, nükleer santral, yenilenebilir enerji yatırımları, bunların kısa vadede etkisi sınırlı, uzun vadede belirleyici.

Şimdilik vatandaş için pratik tavsiye basit: Akaryakıt için araç paylaşımı, toplu taşıma alternatifleri. Doğalgaz için yalıtım, kademe sınırını aşmamak. Elektrik için LED aydınlatma, akıllı priz, sübvansiyon limiti içinde kalma çabası. Küçük tasarruflar aylık 1.000-2.000 TL fark yaratabilir.

⚠️ Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.

Mart sonu itibarıyla piyasa değerine göre en büyük 10 şirketin toplam büyüklüğü gerilim öncesi piyasa kapanışına göre bakıldığında, bir aylık dönemde yüzde 4,30 ve 1 trilyon 77 milyar dolar azalışla 23 trilyon 980 milyar dolara geriledi.

Büyük yatırım bankalarının 'al' tavsiyeleri, yapay zeka yatırımlarına yönelik beklentiler ve jeopolitik risklerin azaldığına dair haber akışının etkisiyle söz konusu şirketlerin toplam piyasa değeri nisan sonu itibarıyla aylık bazda yüzde 16,19 ve 3 trilyon 882 milyar dolar artışla 27 trilyon 862 milyar dolara yükseldi.

Söz konusu şirketlerin değerinde en güncel piyasa kapanışı olan 8 Mayıs itibarıyla nisan sonuna göre yüzde 4,94 ve 1 trilyon 377,5 milyar dolarlık artış kaydedilirken, toplam değerleri 29 trilyon 240 milyar dolara ulaştı.

Böylece, savaş öncesi kapanışa göre yüzde 16,69 ve 4 trilyon 183 milyar dolar değer kazanan bu şirketler toplam 29 trilyon dolar seviyesini aştı.

Nvidia 5 trilyon doların, Alphabet ve Apple ise 4 trilyon doların üzerinde

En değerli 10 şirket arasında 5 trilyon 229 milyar dolarla başı çeken Nvidia, martta yaşadığı 67 milyar 797 milyon dolarlık kaybın ardından nisanda 5 trilyon dolar eşiğini aşarak rekor tazeledi. Ay sonunda gelen kar satışları sonrası bu seviyenin üzerinde kalmayı başaramayan Nvidia, daha sonra tekrar toparlanarak 5 trilyon doları geçti.

Nvidia'nın en yakın takipçisi 4 trilyon 834 milyar dolarla Alphabet oldu. Onu 4 trilyon 309 milyar dolarla Apple izledi. Böylece Alphabet ve Apple'ın piyasa değeri 4 trilyon doların üzerine çıktı.

Listede dördüncü sırayı 3 trilyon 84 milyar dolarlık piyasa değeriyle Microsoft, beşinci sırayı ise 2 trilyon 933 milyar dolarla Amazon aldı. İlk 5'i 2 trilyon 36 milyar dolarla Broadcom, 1 trilyon 890 milyar dolarla TSMC, 1 trilyon 769 milyar dolarla Saudi Aramco, 1 trilyon 609 milyar dolarla Tesla, 1 trilyon 547,5 milyar dolarla Meta izledi.

Alphabet değerine 1 trilyon dolardan fazla kattı, sadece Meta değer kaybetti

Saldırıların başlangıcından bu yana şirketlerin performansları incelendiğinde, dolar bazında en güçlü artışı Alphabet gerçekleştirdi. Şirketin piyasa değeri söz konusu dönemde 1 trilyon 65 milyar dolar arttı.

Değer artışında Alphabet'i 923,6 milyar dolarla Nvidia izlerken, Amazon'un değeri 679 milyar dolar, Broadcom'un 521 milyar dolar, Apple'ın yaklaşık 430 milyar dolar, TSMC'nin 234 milyar dolar, Microsoft'un ise yaklaşık 167 milyar dolar arttı.

Aynı dönemde Saudi Aramco'nun piyasa değeri 158 milyar dolar yükselirken, Tesla'nın değer artışı 98 milyar 373 milyon dolar oldu.

Bu dönemde piyasa değeri azalan tek şirket 92 milyar 627,63 milyon dolar kaybeden Meta oldu.

Savaşın başlangıcından bu yana şirketler oransal değer artışlarına göre incelendiğinde ise başı yüzde 34,38 ile Broadcom çekerken, onu yüzde 30,12 ile Amazon, yüzde 28,24 ile Alphabet izledi.

Dünyanın En Büyük 10 Şirketi Jeopolitik Dalgalanmaya Rağmen Büyüdü

TEFAS'da işlem gören menkul kıymet yatırım fonları arasında risk değeri 6-7 bandında bulunan hisse senedi serbest fonları ve gümüş temalı fon sepetleri, yatırımcısına çift haneli getiriler sunarak haftanın en güçlü performans gösteren yatırım araçları arasında yer aldı. Özellikle teknoloji, emtia ve hisse yoğun stratejilere sahip fonlarda yaşanan yükseliş, yatırımcı iştahının yeniden riskli varlıklara yöneldiğini ortaya koydu.

Hafta boyunca hisse senedi piyasalarındaki güçlü seyir ve değerli metallerde görülen yukarı yönlü hareket, yüksek volatiliteye sahip fonların getirilerini destekledi. Gümüş fiyatlarındaki yükselişin etkisiyle gümüş fon sepetleri dikkat çekerken, aktif yönetilen serbest hisse fonları da piyasa ortalamasının oldukça üzerinde performans üretti.

Geçtiğimiz Hafta Fon Türü Bazında Getiriler

Haftanın en çok kazandıran fonlarına bakıldığında, listenin büyük bölümünü yüksek risk profiline sahip hisse senedi serbest fonları ile gümüş odaklı fon sepetlerinin oluşturduğu görüldü. Risk-getiri dengesinde daha agresif stratejilerin öne çıktığı haftada, özellikle emtia temalı fonlar yatırımcı ilgisinin yoğunlaştığı alanlardan biri oldu.

Haftanın En Çok Kazandıran Fonları

ForInvest Haber tarafından analistlerle düzenlenen ankette, BIST100 endeksi kapanış fark değerine ilişkin medyan tahmin 23,23 puan, ortalama tahmini ise 25,14 puan oldu.

Ankette, en yüksek beklenti 151,19 puan, en düşük beklenti -92,42 puan olarak gerçekleşti.

Bugün düzenlenen ForInvest Haber BIST 100 endeksi kapanış anketine 15 aracı kurum analisti katıldı; 11 analist pozitif, 4 analist ise negatif kapanış tahmininde bulundu.

Çin yuanı, dolara karşı yüzde 20'den fazla değer altında seyrediyor. Goldman Sachs Group Inc., önümüzdeki bir yıl içinde yuanın değer kazanmayı sürdüreceğini öngörüyor.

Kamakshya Trivedi ve diğer stratejistler, yuanın Çin'in ihracat gücü ve dış fazlasının gerektirdiği seviyelerin oldukça altında kaldığını belirtti. Stratejistler, yuanı üç ay için 6.80, altı ay için 6.70 ve bir yıl için 6.50 olarak öngörüyor; bu rakamlar önceki tahminler olan 6.85, 6.80 ve 6.70'in üzerinde. Para birimi şu an 6.80 civarında işlem görüyor.

Goldman Sachs'ın 8 Mayıs tarihli notunda, 'Çin'in dış fazlası, küresel GSYİH'ya oran olarak eşi görülmemiş seviyelere yaklaşıyor; bu durum derin ihracat rekabetçiliğini ve yüksek oranda değer altındaki bir döviz kurunu yansıtıyor; döviz kurunda değer artışı ise bu güçlerin denge sonucudur' ifadesine yer verildi.

Yuan, ABD-Çin ilişkilerindeki iyileşme ve dolardaki zayıflığın etkisiyle 2023 başından bu yana dolara karşı en güçlü seviyesine yakın seyrediyor. JPMorgan Asset Management de ABD Başkanı Donald Trump ile Çin lideri Xi Jinping arasındaki 'verimli' bir zirvesinin yuanı 6.50'ye taşıyacak bir katalizör olabileceğini öngörüyor.

Goldman Sachs, toplantının ticaret ilişkilerinin istikrarına katkı sağlayabileceğini kabul ederken, daha güçlü bir renminbi için gerekçenin 'daha köklü ve uzun vadeli' olduğunu vurguladı. Trump ile Xi'nin Perşembe ve Cuma günleri Pekin'de görüşme yapması planlanıyor.

Banka ayrıca, son dönemde Çin Merkez Bankası'nın döviz sabitlemelerindeki güç ve ihracatçıların dönüşüm oranlarındaki artışın da 'kademeli ama kalıcı bir hareketin hâlâ doğru temel senaryo olduğunu' ortaya koyduğunu ekledi.

Günün ilk yarısında yükseliş eğiliminde hareket eden BIST 100 endeksi, saat 13.00 itibarıyla önceki kapanışa göre 42,73 puan ve yüzde 0,28 artışla 15.105,38 puan oldu.

Toplam işlem hacmi 107,6 milyar lira olurken, bankacılık endeksi yüzde 0,20, holding endeksi ise yüzde 0,33 değer kaybetti.

Endeks, günün ilk yarısında en düşük 14.991,66 puanı, en yüksek 15.129,35 puanı gördü.

Önceki kapanışa kıyasla günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 63'ü yükseldi, 36'sı düştü. Bir tanesi ise yatay seyretti. En çok işlem gören hisse senetleri Sasa Polyester, Ereğli Demir Çelik, Astor Enerji, ASELSAN ile Şişecam oldu.

Sektör endeksleri arasında en çok yükselen yüzde 3,36 ile metal ana sanayi, en fazla değer kaybeden yüzde 6,92 ile finansal kiralama faktoring oldu. Günün ilk yarısında sanayi endeksi yüzde 1,78, teknoloji endeksi yüzde 0,90 ve hizmetler endeksi yüzde 0,33 değer kazandıç. Mali endeks ise yüzde 0,69 değer değer kaybetti.

ABD-İran arasındaki diplomatik süreç piyasaların odağında kalmaya devam ediyor. Tarafların anlaşamaması küresel piyasalarda risk algısının artmasına neden oluyor. Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi de küresel piyasalara paralel negatif bir seyir izleyerek 14.991,66 puana kadar geriledi. Bu seviyeden gelen alımlarla yükselişe geçen endeks günün ilk yarısını pozitif tamamladı.

Analistler, günün geri kalanında Orta Doğu'daki gelişmelere ilişkin haber akışının yanı sıra, ABD'de 2. el konut satışlarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.200 ve 15.300 puanın direnç, 15.000 ve 14.900 puanın destek konumunda olduğunu ifade etti.

Altının ons fiyatı 4 bin 660 dolar

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören gösterge kağıdı 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin saat 13.00 itibarıyla basit getirisi yüzde 37,86, bileşik getirisi yüzde 41,44 seviyesinde gerçekleşti.

Uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1770, sterlin/dolar paritesi 1,3600 ve dolar/yen paritesi 157,2 düzeyinde seyrediyor.

İstanbul serbest piyasada dolar 45,3840 liradan, avro 53,4410 liradan satılıyor.

Uluslararası piyasalarda altının onsu yüzde 1,3 azalışla 4 bin 660 dolardan, Londra Brent tipi ham petrolün varili ise yüzde 3,1 artışla 101,9 dolardan işlem görüyor.

Haftalık işlem hacminde öne çıkan fonlar arasında para piyasası ve serbest fon kategorilerinin ağırlığı dikkat çekmiştir. Güçlü nakit yönetimi, yüksek likidite ve dalgalı piyasa koşullarında düşük risk arayışı, yatırımcı tercihlerinde belirleyici olmuştur.

Haftalık işlem hacminde ilk beş sırada yer alan fonlar

Haftalık işlem hacminde öne çıkan fonlar arasında para piyasası ve serbest fon kategorilerinin ağırlığı dikkat çekmiştir. Güçlü nakit yönetimi, yüksek likidite ve dalgalı piyasa koşullarında düşük risk arayışı, yatırımcı tercihlerinde belirleyici olmuştur.

Haftalık işlem hacminde ilk beş sırada yer alan fonlar

Bu modelin adı Anthropic Mythos. Ve görünen o ki yapay zeka çağı yeni bir aşamaya geçti.

Pazar günü CNBC haberini yayımladı. WatchTowr siber güvenlik şirketinin CEO'su Ben Harris bankaların ve düzenleyicilerin tepkisini tek kelimeyle özetledi: "Histeri." Bugün MacObserver yeni bir analiz daha yayınladı. Üzerinde durulan mesele net: Anthropic Mythos sadece teknik bir model değil, bir uyandırma çağrısı.

Mythos Ne Yapıyor?

Mythos Preview Anthropic'in en son nesil yapay zeka modeli. Genel amaçlı bir dil modeli olmakla birlikte siber güvenlik alanında olağanüstü yetkinliklere sahip. Şirketin kendi açıklamasına göre model "zero-day" denen yazılım zafiyetlerini otonom olarak buluyor ve daha da ötesi, bu zafiyetlere yönelik çalışan saldırı kodlarını uzman desteği olmadan üretebiliyor.

Birkaç hafta önce Mozilla Firefox tarayıcısında 271 daha önce keşfedilmemiş zafiyet bulundu — hepsi Mythos tarafından. OpenBSD işletim sisteminde bir TCP zafiyeti tespit edildi. Anthropic mühendisleri herhangi bir güvenlik eğitimi olmayan kişilere "uzaktan kod çalıştırma zafiyeti bul" görevini verdi. Mühendisler sabah uyandığında karşılarında tam çalışan saldırı kodu hazırdı.

Önceki Anthropic modeli Opus 4.6 da güvenlik açıklarını buluyordu ama çalışan saldırı kodu üretme başarı oranı sıfıra yakındı. Mythos farklı bir kategori. Test edilen 271 Firefox zafiyetinin önemli kısmında otonom çalışan saldırı kodu üretebildi.

Bu hayli kritik bir sıçrama. Çünkü yazılım zafiyeti bulmak ile o zafiyeti somut bir saldırıya dönüştürmek farklı seviyeler. İkisini de aynı modelle yapabilen bir yapay zeka düşman ülke istihbarat servisleri ve örgütlü siber suçlular için altın değerinde.

Anthropic ve Musk'ın tarihi yapay zeka anlaşmasını detaylı işledik: Anthropic ve Musk Barıştı: Yapay Zeka Uzaya Çıkıyor

Neden Erişim Vermiyorlar?

Anthropic Mythos modelini halka açmadı. Sadece "Project Glasswing" adı verilen özel bir programla seçilmiş 40 civarı şirket ve kuruluşa erken erişim verdi. Listede Apple, Amazon Web Services, Broadcom, Cisco, CrowdStrike, Google, JPMorgan Chase, Linux Foundation, Microsoft, NVIDIA gibi devler var. Palo Alto Networks de erken erişim listesinde.

Türkiye, Brezilya, Hindistan gibi gelişmekte olan ülkelerin merkez bankaları ve büyük kuruluşları bu listede yok. Bu durum Rest of World dergisinin geçen hafta tartıştığı önemli bir sorun yarattı: Siber güvenlik artık bir lüks haline geldi.

Anthropic kararını şöyle açıklıyor: "Bu modelin yetenekleri yanlış ellere geçerse ekonomi, kamu güvenliği ve ulusal güvenlik için sonuçlar ağır olur." Yani aslında bir nevi nükleer silah benzeri yaklaşım: Çok güçlü, herkesin elinde olamaz.

Eleştirmenler farklı görüşte. Mythos'a izinsiz erişim sağlayan bir Discord grubu zaten ortaya çıktı. Anthropic kendi açıklamasında bile şu uyarıyı yapıyor: "Yapay zekanın ilerleme hızı düşünüldüğünde, bu yetenekler güvenli aktörlerin elinin dışına yakında çıkacak."

OpenAI bu hafta karşı hamleyle GPT-5.5-Cyber modelini açıkladı. Sam Altman Perşembe günü duyurdu: Sınırlı erişimli, denetlenmiş siber güvenlik ekiplerine özel. Yapay zeka silahlanma yarışı siber güvenlik cephesine yayıldı.

Türkiye İçin Anlamı

Türkiye'de bankacılık sektörü 2026'da büyük bir siber güvenlik dönüşümü yaşıyor. BDDK'nın 2025'te yayımladığı Bilgi Sistemleri Yönetmeliği bankaları zorunlu güvenlik denetimine tabi tuttu. Garanti BBVA, İş Bankası, Akbank, Yapı Kredi gibi büyük oyuncular dünyanın önde gelen siber güvenlik şirketleriyle çalışıyor. Ancak Mythos seviyesinde bir teknoloji büyük bir handikap yaratıyor.

İlk önemli sorun: Türk bankaları Mythos erken erişim listesinde yok. Yani Apple, JPMorgan Chase gibi büyük oyuncular kendi sistemlerini Mythos ile tarayıp zafiyetleri kapatırken, Türk bankaları aynı zafiyetleri ancak saldırı sonrası fark edebilir. Bu asimetri kritik.

İkinci önemli sorun: Türkiye'nin enerji ve su altyapısı. CISA'nın geçen yıl açıkladığı raporda İran kaynaklı siber aktörlerin ABD'de belediye enerji ve su sistemlerine erişim sağladığı belirtildi. Türkiye'de benzer altyapı için saldırı yüzeyi daha geniş. Mythos benzeri araçlar yanlış ellere geçerse, kritik altyapı saldırılarının sayısı dramatik biçimde artabilir.

Üçüncü önemli sorun: KOBİ tarafı. Türkiye'de iki milyon KOBİ var. Çoğunluk siber güvenlik için yıllık 5-10 bin TL'nin altında harcama yapıyor. Mythos benzeri yapay zeka destekli saldırılar standart hale gelirse, KOBİ savunması bugünkü haliyle yetersiz kalır.

1 milyon TL'nin aylık faizinin asgari ücreti aştığını detaylı işledik: 1 Milyon TL'nin Aylık Faizi Asgari Ücreti Aştı

Bireysel Kullanıcı için Risk

Mythos meselesi sadece bankalar ve devletlerle sınırlı değil. Türk vatandaşı için de doğrudan etkisi olabilir.

2025'te Türkiye'de toplam fishing saldırı sayısı 1,8 milyona ulaştı. SMS dolandırıcılığı, banka taklit sitesi, "kargo gelmedi" tuzakları milyonlarca insanın günlük tehlikesi haline geldi. Mythos benzeri araçlar siber suçlulara verirse şu yetenekler standart hale gelir: Bireysel hedef için özelleştirilmiş saldırı, banka uygulaması taklit web sitesi otomatik üretimi, kişisel SMS dolandırıcılığı kampanyası saniyeler içinde hazırlama.

Türk kullanıcı için önerilen savunma adımları net: İki faktörlü kimlik doğrulama her hesap için açık olmalı, banka uygulamasına sadece resmi mağazalardan erişilmeli, SMS bağlantılarına tıklanmamalı, parola yöneticisi kullanılmalı, yazılımlar güncel tutulmalı. Bu basit önlemler Mythos seviyesindeki saldırı dalgasının büyük kısmını engelleyebilir.

Yeni Bir Çağ Başlıyor

2026 yapay zekanın sadece üretkenlik aracı olmaktan çıkıp ikili bir güç haline geldiği yıl olarak hatırlanacak. Saldırı tarafı ve savunma tarafı paralel gelişiyor — ama şu anki dengede saldırı önde.

Anthropic CEO'su Dario Amodei bu hafta yapay zeka etkinliğinde uyardı: "Tehlike sadece şudur: Zafiyetlerde, ihlallerde, fidye yazılım saldırılarının okul ve hastane gibi kurumlarda yarattığı finansal hasarda büyük bir artış göreceğiz. Bankalar da hariç değil."

Cybersecurity Crowdstrike'a göre yapay zeka destekli siber saldırılar 2025'te bir önceki yıla göre yüzde 89 arttı. Bu rakam Mythos seviyesindeki araçlar yaygınlaştıkça katlanarak büyüyebilir.

Türkiye için yol haritası net. Yapay zeka odaklı siber savunma kabiliyetinin geliştirilmesi öncelikli mesele. Türkçe konuşan ve Türk bankacılık sistemini iyi bilen yerli güvenlik şirketlerinin desteklenmesi şart. ASELSAN, STM gibi savunma sanayii oyuncuları bu alanda projelere başlamış durumda. Ancak ölçek küçük, hız yavaş.

Mythos meselesi geçici bir mesele değil. Yapay zekanın gerçek anlamda dünyayı dönüştürmeye başladığı noktayız. Önümüzdeki üç yıl Türkiye'nin siber güvenlik yatırımları için belirleyici olacak. Acil önlem almayan kurum ve şirketler için sonuç ağır olabilir.

⚠️ Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.

Şirketten yapılan açıklamaya göre, Tera Yatırım, yılın ilk çeyreğine ait finansal sonuçlarını Kamuyu Aydınlatma Platformu'na (KAP) açıkladı.

Toplam hasılatı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 149 artarak 55 milyar 704 milyon liraya yükselen şirketin aynı dönemde net karı da yüzde 75 artarak 20 milyar 192 milyon liraya çıktı.

Büyüme eğilimini devam ettiren şirketin toplam varlıkları yüzde 31 artışla 187,8 milyar liraya yükselirken, öz kaynakları da yüzde 80 artışla 60,2 milyar lira seviyesine çıktı.

Operasyonel karlılığını gösteren esas faaliyet karında da artış yaşanan şirket, 12 milyar 178 milyon lira esas faaliyet karı açıklarken, 2025'in aynı döneminde bu rakam 400 milyon 225 bin lira seviyesinde gerçekleşmişti.

Öte yandan, Tera Yatırım Genel Kurulu, 28 milyar lira tutarındaki kar payının bedelsiz pay şeklinde dağıtılması kararını onayladı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Tera Yatırım Genel Müdürü Emir Münir Sarpyener, geçen yıl yakaladıkları yüksek büyüme performansını bu yıl da sürdürdüklerini belirtti.

Güçlü bilanço yapısı, ürün çeşitliliği ve disiplinli risk yönetimi üzerine kurulu şirketi sürdürülebilir büyüme ve karlılığa taşıdıklarını aktaran Sarpyener, ortaya koydukları sonuçların, kısa vadeli fırsatların değil, uzun vadeli kurumsal stratejinin ürünü olduğuna işaret etti.

Sarpyener, söz konusu dönemde çok ciddi bilanço ve öz kaynak büyümesi elde ettiklerini vurgulayarak, 'Bu büyümede ilk çeyrekte gerçekleştirdiğimiz halka arzlar ve portföy büyümemiz etkili oldu.' ifadesini kullandı.

Halka arzlardaki başarının gelirler üzerinde etkili olduğunu anlatan Sarpyener, 11 Şubat-4 Mart arasında, Ata Turizm, Savur GYO, Luxera GYO ve Metropal Kurumsal Hizmetler olmak üzere toplam 4 şirketin halka arzını gerçekleştirdiklerini anımsatarak, 'Bu, operasyonel hız ve yatırımcı güveni açısından dünya literatürüne girebilecek bir rekordur. Bunun dünyada pek örneği yoktur.' değerlendirmesini yaptı.

Sarpyener, Türk ekonomisinin gücüne inanan ve bu inancı yatırıma dönüştüren grup olduklarını kaydederek, sadece içeride değil, uluslararası birçok pazara hizmet verdiklerini, böylece önemli hizmet ihracı yaptıklarını da kaydetti.

Petrol fiyatlarındaki artışın küresel enflasyonu tetikleyebileceği ve merkez bankalarının faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceği beklentisi, altını jeopolitik tansiyona rağmen baskı altında tutuyor. Tablo verilerine göre Ons Altın (XAUUSD), günlük %0,99'luk bir kayıpla 4.674,70 $ seviyesinden işlem görerek faiz ve dolar baskısını derinden hissediyor.

Salı günü açıklanacak Nisan TÜFE ve Çarşamba günü gelecek ÜFE verileri, altının yön bulması açısından kritik olacak. Beklenti üzeri veriler yüksek faiz temasını güçlendirebilir, yumuşak veriler ise altına nefes aldırabilir.

Gümüş (XAGUSD) tarafında ise altına kıyasla çok daha dirençli bir duruş dikkat çekiyor. Gümüş, günlük bazda %0,18 oranında sınırlı bir artışla 80,485 $ seviyesine tutunmuş durumda. Bu direnç, gümüşün sanayi metali kimliğiyle de desteklendiğini kanıtlıyor.

Platin ve Paladyum tarafında ise kayıplar daha belirgin. Platin (XPTUSD) %1,04 düşüşle 2.036,49 $ seviyesine çekilirken, Paladyum (XPDUSD) %0,95 kayıpla 1.479,41 $ seviyesinde bulunuyor. Bu iki metaldeki geri çekilme, sanayi talebine yönelik temkinli bekleyişin sürdüğünü gösteriyor.

Bugünün ana sorusu, İran geriliminin petrolü mü besleyeceği yoksa diplomasinin mi devreye gireceği. Ancak mevcut tablo bize şunu söylüyor: Altın haftalardır savaşı değil, faizi fiyatlıyor; gümüş ise faiz baskısına rağmen 80,485 $ seviyesindeki duruşuyla sanayi talebi ve arz açığı hikayesine tutunmaya çalışıyor.

Kıymetli Metallerde Son Görünüm ve Dönemsel Getiriler

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye ile Belçika arasındaki ikili ticaret hacminin 2025 yılı itibarıyla 9,3 milyar dolara ulaştığı belirterek, 'İki ülke, sürdürülebilir ve dengeli bir şekilde 15 milyar dolarlık ikili ticaret hacmine ulaşmayı hedefliyor.' dedi.

Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) tarafından düzenlenen Türkiye-Belçika İş Forumu, Belçika Kraliçesi Mathilde, Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Burak Dağlıoğlu, DEİK Başkanı Nail Olpak, Mathilde'nin başkanlığındaki heyet ve çok sayıda davetlinin katılımıyla gerçekleştirildi.

Forumda konuşan Bolat, küresel ekonominin derin dönüşümler geçirdiği bir dönemde bir araya kaydederek, jeopolitik gerilimlerin, küresel tedarik zincirlerindeki aksamaların ve artan korumacılık eğilimlerinin uluslararası ticaret ve yatırım modellerini yeniden şekillendirdiğini söyledi.

Bolat, böyle bir ortamda güvenilir ortakların ve dirençli ekonomilerin artık bir tercih değil zorunluluk olduğunun altını çizerek, bu bağlamda Türkiye'nin öne çıktığını vurguladı.

Türkiye'nin Avrupa, Asya ve Afrika'nın kesişim noktasındaki stratejik konumuna işaret eden Bolat, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Türkiye, 1,3 milyardan fazla tüketiciye doğrudan erişim imkanı sunuyor. Türkiye genç, yetenekli iş gücü ve güçlü sanayi ekosistemi sayesinde küresel bir üretim, teknoloji ve lojistik devi haline geldi. 1,6 trilyon dolarlık milli geliriyle Türkiye, dünyanın 16. büyük ekonomisi ve OECD ülkeleri arasında en hızlı büyüyen ekonomilerden. Bu sağlam ekonomik temele dayanarak, Türkiye giderek kendisini küresel yönetişim ve inovasyonun bir merkezi olarak konumlandırıyor. Bu yıl Türkiye, NATO Zirvesi, BM COP31 ve Uluslararası Uzay Kongresi'ne ev sahipliği yapacak.'

'İki ülke 15 milyar dolarlık ikili ticaret hacmine ulaşmayı hedefliyor'

Ticaret Bakanı Bolat, iki ülke arasındaki ikili ticaret hacminin istikrarlı bir şekilde yükselerek 2025'te 9,3 milyar dolara ulaştığını belirterek, 'İki ülke, sürdürülebilir ve dengeli bir şekilde 15 milyar dolarlık ikili ticaret hacmine ulaşmayı hedefliyor.' dedi.

Belçika'nın Türkiye'deki yatırımlarının yaklaşık 5 milyar dolara ulaştığını, Türkiye'nin Belçika'daki yatırımlarının ise 750 milyon dolara yaklaştığını anlatan Bolat, 'Türkiye'de faaliyet gösteren 719 Belçika şirketinin varlığı, ekonomimize duyulan güvenin açık bir göstergesidir. Aynı şekilde, Türk şirketleri de lojistik, savunma, imalat, perakende ve ileri teknolojiler gibi sektörlerde Belçika'daki varlıklarını genişletiyor.' diye konuştu.

Bolat, iki ülkenin işbirliği yapabileceği yeni ve stratejik alanlardan bahsederek ve bu alanlardan ilkinin savunma sanayisi olduğunu kaydederek, şu ifadeleri kullandı:

'Savunma ve havacılık ihracatımız 2002'deki 248 milyon dolardan 2025'te 10 milyar doların üzerine çıktı. Bu, yaklaşık 40 katlık artış anlamına geliyor ve Türkiye'yi savunma ürünleri ihracatında 11. sıraya yerleştiriyor. Belçika'nın savunma ekosistemimizle daha derin bir etkileşim kurma konusunda artan bir ilgisi olduğunu görüyoruz. İkincisi Türkiye, 150 milyar dolarlık lojistik pazarı ve 50 milyar doların üzerinde lojistik hizmet ihracatıyla gelişmiş dijital gümrük sistemlerine sahip önemli bir lojistik merkezidir.'

Bolat, Belçika'nın gelişmiş lojistik konumuyla depolama, hava kargo, çok modlu taşımacılık ve dijital lojistik alanlarında açık fırsatlar barındırdığını kaydederek, 'Türkiye'nin hızla genişleyen ulaşım altyapısı, 58 havaalanı, 247 milyon yolcu ve 356 destinasyonla bu ekosistemi daha da güçlendirmektedir. Ülkelerimiz arasında haftalık 80 yolcu ve 14 kargo uçuşu gerçekleştirilmekte olup bu da turizmi canlandırmaktadır. Geçen yıl 600 binden fazla Belçikalı turist Türkiye'yi ziyaret etti.' şeklinde konuştu.

'Türk müteahhitler 138 ülkede 560 milyar dolarlık proje üstlendi'

Bakan Bolat, iki ülkenin ticaret hacminin artırılabileceği alanlardan birisinin de 'bilgi ve işlem teknolojileri' olduğunu belirterek, Türkiye'nin imalat katma değerini 41 milyar dolardan 240 milyar dolara çıkardığını söyledi.

Bolat, '40 milyar dolarlık pazar büyüklüğü ve 240 bin profesyoneliyle bilgi ve işlem teknolojileri sektörü, 'Endüstri 4.0' uygulamalarıyla dijital dönüşümü giderek daha fazla yönlendirmektedir. Çeşitlendirme, arz güvenliği ve temiz teknolojilere odaklanan Türkiye'nin enerji geçişi, özellikle açık deniz rüzgar enerjisi ve hidrojen teknolojilerinde Belçika ile önemli bir işbirliği alanı yaratmaktadır. Ayrıca, 9,2 milyar dolarlık ilaç pazarı ve 50 binden fazla profesyonel çalışanıyla Türkiye, ortak araştırma ve geliştirme için bir platform sunmakta.' ifadelerini kullandı.

Türk müteahhitlerin bugüne kadar 138 ülkede 560 milyar dolarlık proje üstlendiğini anlatan Bolat, Belçika'da üstlenen inşaat projesi hacminin 335 milyon dolar olduğunu bildirdi.

Bolat, 'Bu anlamda, ekonomik ortaklığımızı yalnızca ikili ülkelerimiz arasında değil, aynı zamanda üçüncü pazarlarda ve hükümetler nezdinde de geliştirmek için büyük bir alan bulunmaktadır.' diye konuştu.

'Gümrük Birliğinin modernize edilmesi konusunda çok yakın çalışıyoruz'

Ticaret Bakanı Bolat, Gümrük Birliğinin modernize edilmesi için çalışmaların devam ettiğini belirterek, bu konudaki desteği için Belçika'ya teşekkür etti.

Önceliklerinin 'iş dostu bir ortam oluşturmak' olduğunu dile getiren Bolat, şu değerlendirmelerde bulundu:

'Yatırımların korunması ve teşviki ile çifte vergilendirmenin önlenmesine ilişkin anlaşmalar da dahil olmak üzere sağlam hukuki çerçevemiz, yatırımcılar için şeffaflık, öngörülebilirlik ve güvenlik sağlamaktadır. Aynı zamanda AB ile Türkiye ve AB üyesi ülkeler arasındaki Gümrük Birliğinin günümüz koşullarına uygun şekilde modernize edilmesi konusunda çok yakın çalışıyoruz. Günümüzün ekonomik gerçekleri doğrultusunda Belçika'nın AB içinde bu yaklaşımı desteklediğine inanıyoruz. Bu nedenle AB ile Türkiye arasındaki Gümrük Birliğinin modernizasyonuna verdikleri destek için Belçika hükümetine en içten teşekkürlerimizi sunuyoruz.'

Bolat, AB'nin ticaret ve sanayi politikalarının kapsayıcı olması, dışlayıcı olmaması ve Türk şirketleri ile Avrupa şirketleri arasındaki derin entegre değer zincirlerini zayıflatmaması gerektiğini vurguladı.

Türkiye ile AB arasındaki ikili ticaret hacminin yılda 233 milyar dolara ulaştığını kaydeden Bolat, 'Ayrıca geçen yıl, toplamı 290 milyar dolara ulaşan Türkiye'ye yönelik doğrudan yabancı yatırımların yaklaşık yüzde 70'i Avrupalı şirketlerden ve Avrupalı sanayilerinden gelmiştir. AB çerçevesi içindeki ortak çabalarımızla Türkiye, güvenilir bir ortak, güvenilir bir lojistik ve tedarik zinciri merkezi olarak hizmet vermeye devam edecektir.' şeklinde konuştu.

Forum kapsamında Ticaret Bakanı Bolat ile Belçika Başbakan Yardımcısı, Dışişleri, Avrupa İşleri ve Kalkınma İşbirliği Bakanı Maxime Prevot ve Belçika Savunma Bakanı Theo Francken tarafından Türkiye ile Belçika arasında 'İkili Ticaret İlişkilerinin Geliştirilmesine İlişkin Ortak Bildirisi' imzalandı.

Anadolu Ajansı İş Dünyası Haberleri Departmanı tarafından hayata geçirilen Yönetim Katı programına konuk olan İstanbul Ticaret Odası Başkanı Şekib Avdagiç, Orta Doğu'da yaşanan gerilimin ve artan petrol fiyatlarının sadece Türkiye'yi değil, tüm dünyayı etkilediğini söyledi.

Avdagiç, bölgedeki gelişmeler sonucu ortaya çıkan değişikliklerin yakından takip edilerek politikaların buna uygun olarak hızlıca güncellenmesinin, Türkiye'ye büyük avantaj sağlayacağını dile getirdi.

Özellikle 2023'ten sonra devreye giren ekonomik politikaya bağlı olarak döviz rezervlerinde önemli bir birikim sağlandığını vurgulayan Avdagiç, Türkiye'nin iç ve dış şoklara çok daha dayanıklı hale geldiğini, bu sayede enflasyonla mücadelede ciddi adım atıldığını belirtti.

Avdagiç, söz konusu başarının arkasında politika yapıcılar ile iş dünyasının bulunduğunu ve bu alanda büyük fedakarlık sergilendiğini anlatarak, sonraki süreçte kredi politikalarında veya finansmanla ilgili yapılacak iyileştirmelerle dış açığının tekrar azalacağı bir sürece girilebileceğini aktardı.

'İthal tüketimi besleyen unsurlar var'

Türkiye'nin enflasyonla mücadele sürecine ve ithal tüketimi artıran faktörlere de değinen Avdagiç, yatırıma katkı vermeyen tüketim malı ithalatını besleyen üç temel unsuru yüksek faiz getirisi, ticari kredi hacmindeki artışın tüketici kredilerindeki artıştan belirgin şekilde ayrışmaması ve baskılanmış döviz fiyatlarının ithalatı daha cazip hale getirmesi olarak sıralayarak, şu ifadeleri kullandı:

'Yatırıma katkı vermeyen ithal tüketimi besleyen bana göre üç önemli unsur var. Bir tanesi, mevduatta parası olanların elde ettiği yüksek faiz geliri bu gelir, çok ciddi bir yekun tutuyor. Bireylerin tasarruflarına bağlı olarak elde ettiği faiz geliri, altının değer kazanmasından çok daha büyük bir rakam ortaya çıkarıyor. İkinci konu, ticari kredi hacmindeki artışın tüketici kredilerindeki artıştan belirgin şekilde ayrışmaması. Enflasyon politikasına katkı vermesi anlamında kredilerle ilgili bazı kısıtlamalar uygulandığını biliyoruz. Üçüncü unsur, baskılanmış döviz fiyatı. Türkiye'de baskılanmış döviz fiyatından dolayı ithalat cazip hale geldiği için tüketimle ilgili ithal malların artışı yukarı doğru gitti. Orada bir artış yolunu görüyoruz. Hatta ilk defa şunu görüyoruz, 2024 ve 2025'te tüketim mallarının ithalatı, yatırım mallarının ithalatını geçti. Yatırım mallarının ithalatı hep bunun üstündeydi ve ilk defa bu denge ters oldu. Bu, aslında toplumsal olarak sağlıklı bir gösterge değil.'

Enflasyona karşı mücadelede hükümetin petrol fiyatlarındaki artışa tedbir olarak eşel mobil sistemini devreye almasının en önemli adımlarından biri olduğunu kaydeden Avdagiç, Almanya'dan örnek vererek, bu ülkede yakıt fiyatlarının yüzde 70'e kadar arttığını, sonra yüzde 45 mertebesine indiğini belirtti.

Makro kararların yanında günlük problemleri çözecek mikro adımların da hızla atılması gerektiğini vurgulayan Avdagiç, 'Bu günlük konuları çok hızlı bir şekilde radara alıp, çözebiliyor olmamız lazım. Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı gibi makro kararları, her gün böyle bir paketi açıklayamazsınız. Bunlar çok ara ara açıklanacak şeylerdir. Günlük problemlerimizi giderecek mikro adımları çok hızlı ve seri bir şekilde atabiliyor olmamız lazım. Sayın bakanlarımızla, ilgililerimizle bunu paylaşıyoruz. Ümit ediyoruz ki özellikle üreticilerin, ihracatçıların önündeki bu konular, adım adım maliyeti yükselten, beklentileri karşılanmayan bazı uygulamalar gözden geçirilir ve bu konuda Türkiye'nin rekabetçiliği düzelir ve ihracatımız daha kolay, rahat ve katma değer üretecek bir hale gelir.' diye konuştu.

Avdagiç, ekonomik sıkılaşma dönemlerinde artan kayıt dışılığa ve denetimlerde yaşanan artışa da değinerek, İTO'nun net bir şekilde yüzde 100 kayıtlı ekonomiden yana olduğunu ifade etti.

Hazine ve Maliye Bakanlığının 'Kaşif' ve 'Kurgan' gibi yapay zeka destekli sistemlerle fiili denetime dahi gitmeden birçok konuyu gözlemlediğini ve tespit edilen uyumsuzluklarla ilgili 'izaha davet' süreçlerini yürüttüğünü anımsatan Avdagiç, tüm bu faaliyetlerin kayıtlı ekonomiye geçme konusunda önemli adımlar olduğunu anlattı.

Avdagiç, Türkiye'de son iki yılda vergi beyannamesi veren sayısının yaklaşık 2 milyon kişi arttığını belirterek, 'Hazine ve Maliye Bakanlığının bütün süreçlerin kayıt içinde yürütülmesi konusunda ortaya koyduğu makro bakış açısını ve bununla ilgili süreçlerini destekliyoruz ama yüksek frekanslı denetimlerin optimize edilmesi konusunda da görüşlerimizi paylaşıyoruz.' şeklinde konuştu.

İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından hazırlanan 'Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu' araştırmasının, banka ve finans kuruluşları haricinde üretim yapan şirket karlarının son iki yıldır azaldığına işaret ettiğini anlatan Avdagiç, 'Tüm üretici şirketlerin kar edebiliyor, katma değer üretebiliyor olması lazım. Çünkü bunu yaptıkları zaman yeni pazarlara ulaşacaklar, yatırımlarını güncelleyecekler, modernize edecekler, ihracatlarını ve istihdamlarını artıracaklar.' dedi.

'Doluluk oranlarında yüzde 10-12'lik düşüş gözlemledik'

Türk ekonomisi için döviz getirisi anlamında önem arz eden ve yakın coğrafyada yaşanan gelişmelerden etkilenen turizm sektörüne ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Avdagiç, İstanbul otellerinin doluluk oranlarında yaklaşık yüzde 10-12'lik bir düşüş gözlemlediklerini belirtti.

Avdagiç, bu düşüşün tüm dünyada yaşandığını, böyle dönemlerde tatil planlarının azaltılmasının, askıya alınmasının veya iptal edilmesinin olağan olduğunu dile getirdi. İstanbul'un turizm anlamında Türkiye'nin birçok şehrine göre çok daha avantajlı olduğunu kaydeden Avdagiç, şehrin yaklaşık 270 bin yatak kapasitesine sahip olduğunu ve 12 ay boyunca canlı kaldığını söyledi.

Avdagiç, İTO olarak İstanbul'un turizmine birkaç yönden katkı vermeye çalıştıklarını, Turizm Geliştirme ve Eğitim Vakfı (TUGEV) ve ona bağlı İstanbul Kongre ve Ziyaretçi Bürosu (ICVB) vasıtasıyla İstanbul'da uluslararası kongre sayısının artması için yoğun gayret gösterdiklerini bildirdi.

Bu yıl ve gelecek 3 yıl için büyük önem arz eden, kapasitesi 8 bin kişiye varan birçok kongrenin ev sahipliğine imza attıklarının altını çizen Avdagiç, 'Bu konuyla ilgili çok önemli uluslararası fuarlara katılıyoruz. İstanbul'un tanıtımını yapıyoruz ve yeni kongrelerin gelmesi için takipçi oluyoruz. Kongrelerin İstanbul'a gelmesinin sağlanması konusunda bir takım tamamlayıcı mali destekleri de gücümüz yettiğince vermeye çalışıyoruz. Dolayısıyla, bu konu sürekli çok etkin bir şekilde gündemimizde.' ifadelerini kullandı.

Avdagiç, özellikle Kuzey Afrika, Orta Avrupa, Türk cumhuriyetleri olarak anılan ülkeler ile Orta Doğu'daki vatandaşların Avrupa'ya vize almakta kısmen sıkıntı çekmesi nedeniyle İstanbul'daki birçok fuarın daha cazibeli hale geldiğini dile getirdi.

Türkiye'nin dış tanıtımında İstanbul'a daha fazla yer verilmesinin elzem olduğunu vurgulayan Şekib Avdagiç, İstanbul'un hem kongre turizmi hem de fuar turizmi açısından iyi bir yere doğru gittiğini aktardı.

Avdagiç, İstanbul Fuar Merkezinde gerçekleştirdikleri yatırımlarına ilişkin, 'Çok ciddi bir yatırım yapıyoruz. Burada net 40 bin metrekare ilave sergi alanı olacak. İTO ve TOBB ana ortaklar. 2028'de bu inşaatı tamamladığımız zaman, fuar alanının kapasitesi yüzde 40 artacak. Daha kapsamlı ve etkili fuarlar yapma imkanımız da olacak.' değerlendirmesini yaptı.

'Kruvaziyer yolcusu ekonomiye üç kat katkı sağlıyor'

Turizm anlamında bir diğer önemli konunun kruvaziyer turizmi olduğunu aktaran Avdagiç, İstanbul'a 2025 yılında 265 kruvaziyer gemi ile 625 bin kruvaziyer yolcusu geldiğini belirtti.

Avdagiç, kruvaziyer turizmiyle gelen turistlerin harcamalarının normal turistlere oranla üç kat fazla olduğuna dikkati çekerek, şöyle devam etti:

'Türk Hava Yolları ile bu gemiler arasında iyi bir link kuruldu. Dolayısıyla bazı insanlar İstanbul'a uçakla gelip, buradan gemiye binip devam ediyor veya İstanbul'da inip uçakla ülkelerine geri dönüyor. Yeni devreye giren Tersane İstanbul projesi de çok önemli. 2018 yılında açılan İstanbul Havalimanı da hem kent turizmine hem de transit turizme büyük katkı sağladı. İstanbul'da yeterli otel kapasitesi var. Otellerle ilgili birim fiyatların yukarı doğru çıkması ve doluluk oranlarının artırılması yönünde iki önemli hedefimiz var. Kültür ve Turizm Bakanlığının, Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı vasıtasıyla sahip olduğu bütçe içinde İstanbul'a ayıracağı payın artırılması da çok elzem. Buradaki bütçenin önemli kısmı, İstanbul'daki oteller tarafından sağlanıyor.'

'Formula 1 pisti Türk iş dünyasının kaynaklarıyla yapıldı'

Formula 1 Türkiye Grand Prix'sinin altı yıl aranın ardından İstanbul'da düzenlenecek olmasının, İTO'yu yakından ilgilendirdiğini belirten Avdagiç, İstanbul Park Formula 1 Yarış Pistinin Türk iş dünyasının verdiği kaynaklarla inşa edildiğine dikkati çekerek, 'Türk iş dünyasının ve İTO'nun büyük bir özveriyle ortaya koyduğu, muhafaza ettiği ve F1 yarışı yapılabilir halde tuttuğu İstanbul Park tesisi, tekrar Formula 1 yarışlarının Türkiye'ye gelmesine vesile oldu.' dedi.

Pistin İTO ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin (TOBB) yüzde 40, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin (İBB) yüzde 15, İstanbul Valiliğinin yüzde 5 ortak katkısıyla inşa edildiğine ve yaklaşık 156 milyon dolarlık yatırım gerçekleştirildiğine işaret eden Avdagiç, çevre yolları, telekomünikasyon hatları ve diğer altyapı yatırımlarıyla toplam tutarın 250 milyon doları aştığını ifade etti.

Avdagiç, Formula 1'in Türkiye'ye getirilmesi için yoğun bir uğraş verildiğine değinerek, sözlerini şöyle tamamladı:

'Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın çok net bir iradesi oldu. Uluslararası Otomobil Federasyonu Başkanı Mohammed Ben Sulayem'in ciddi bir katkısı oldu. Formula 1 Başkanı ve Üst Yöneticisi Stefano Domenicali bu konuda katkı verdi. Gençlik ve Spor Bakanımız Osman Aşkın Bak, Kültür ve Turizm Bakanımız Mehmet Nuri Ersoy'un bu konuda önemli gayretleri oldu. 2027'den itibaren 5 yıl için yarışlar gene Türkiye'ye gelecek. Tabi burada şehir tanıtımı ile bunu sadece o gün yapılacak bir pist yarışı olarak değil, öncesi ve sonrası ile bir süreç analizi olarak görmek lazım. İTO üyeleri ve şehrin iş dünyası, bu büyük etkinliğe hazır. İstanbul'un tüccarı, otel sahipleri, gastronomi ile ilgili servis verenler, bu konuda fevkalade yetkin kuruluşlar. Dolayısıyla onlar zaten bu konuda gerekli çalışmaları yapacaktır. Daha evvelki dönemlerde de bu süreci, İstanbul'daki tüm turizm camiası ve iş camiası üzerine düşenleri büyük bir gayretle ve büyük bir kalite ile yaparak yerine getirdi. Dolayısıyla 2027-2031 döneminde de bunun devam edeceğiyle ilgili hiçbir şüphem yok.'

Bakanlığın yayımladığı iç borç ihraç takvimine göre yarınki ilk ihalede, 4 yıl (1337 gün) vadeli, 6 ayda bir kupon ödemeli, TLREF'e endeksli devlet tahvili yeniden ihraç edilecek.

İkinci ihalede 2 yıl (728 gün) vadeli, 6 ayda bir kupon ödemeli, ABD doları cinsi devlet tahvilinin doğrudan satışına imza atılacak.

Üçüncü ihalede ise 2 yıl (728 gün) vadeli, 6 ayda bir kira ödemeli, ABD doları cinsi kira sertifikasının doğrudan satışı yapılacak.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), mart ayına ilişkin ciro endekslerini açıkladı.

Buna göre mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış toplam ciro endeksi, martta aylık bazda yüzde 4,4 arttı.

Takvim etkisinden arındırılmış sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörleri toplam ciro endeksi, aynı ayda yıllık bazda yüzde 34,6 artış gösterdi.

Sanayi ve inşaat endeksleri

Sanayide takvim etkisinden arındırılmış ciro endeksi, martta yıllık bazda yüzde 33,2 yükseldi. Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sanayi ciro endeksi de söz konusu ayda bir önceki aya göre yüzde 5,7 arttı.

İnşaat sektöründe takvim etkisinden arındırılmış ciro endeksi, martta yıllık bazda yüzde 22 yükselirken mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış inşaat ciro endeksi ise şubata kıyasla yüzde 0,9 azaldı.

Ticaret ve hizmet endeksleri

Takvim etkisinden arındırılmış ticaret ciro endeksi, martta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 35,9, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış ticaret ciro endeksi de bir önceki aya kıyasla yüzde 4,9 artış gösterdi.

Hizmet sektöründe takvim etkisinden arındırılmış ciro endeksi, martta geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 36,5, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış hizmet ciro endeksi bir önceki aya göre yüzde 2,8 yükseldi.