Buradaki konuşmasına tüm katılımcıları selamlayarak başlayan Erdoğan, 'Dünya Çiftçiler Günü vesilesiyle sizlerle bir arada olmaktan, sizleri milletin evinde ağırlamaktan büyük bir bahtiyarlık duyuyorum. Cumhurbaşkanlığı Külliyemize, bu gazi mekana hepiniz hoş geldiniz, şeref verdiniz.' ifadelerini kullandı.

Üretimin ve bereketin önemine vurgu yapan Erdoğan, Tarım ve Orman Bakanlığına organizasyon için teşekkür ederek şunları kaydetti;

Sizlerin şahsında, 81 ilimizin tamamında toprağını alın teriyle sulayan, mahsulünü emeğiyle harmanlayan, üretimiyle Türkiye'nin gücüne güç, sofrasına bereket katan tüm çiftçilerimizin 14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü'nü şimdiden tebrik ediyorum. Çiftçilerimizin tamamının bolluk ve bereketle dolu verimli bir yıl geçirmesini diliyor, Rabbim emeklerinizi en güzel şekilde mükafatlandırsın diyorum. Son olarak; Gazze ve Batı Şeria başta olmak üzere gönül coğrafyamızın farklı yerlerinde bir zamanlar ekip biçtikleri toprakları gasp edilen, arazileri maalesef kanla ve kahırla sulanan tüm kardeşlerime buradan en güçlü dayanışma mesajlarımı gönderiyorum. Cenab-ı Allah o bereketli toprakların inşallah yeniden şenlendiği, ağaçların tekrar yeşerdiği, çocukların neşeyle gülüp eğlendiği o güzel günleri görmeyi hepimize nasip eylesin.

'Rekorlarda çiftçimizin alın teri var'

Konuşmamın başında şu hususun altını özellikle çizmek istiyorum. Bugün Türkiye'de tarım ve hayvancılık ayaktaysa, üretim ve ihracat her sene yeni rekorlar kırıyorsa bunda sizin alın teriniz var. Bugün Türkiye'de toprak ve su kaynaklarımız, ormanlarımız en verimli surette korunuyorsa bunda sizin dikkatinizin etkisi var. Soframıza gelen her üründe sizlerin halis niyeti, tertemiz emeği, samimi gayreti var. Aynı şekilde Türkiye'de vesayet zincirleri kırıldıysa, demokrasimiz daha da güçlü bir yapıya kavuştuysa bunda sizlerin hayır duası ve desteği var. Milli Mücadele'nin zaferle taçlanmasında, 15 Temmuz ihanetinin bozguna uğratılmasında sizlerin çok büyük rolü var. 15 Temmuz gecesi traktör lastiklerini ateşe veren, sokaklara, caddelere, meydanlara akın eden, milli iradeyi canı pahasına müdafaa eden tüm çiftçilerimize bugün bir kez daha şükranlarımı sunuyorum. Allah sizlerden razı olsun. Yokluğunuzu bu ülkeye, bu millete, bu ümmete göstermesin.

Tarım ve toprak bizim değerler piramidimizde çok mühim bir yere sahiptir. Her şeyden önce biz dünyayı ahiretin tarlası olarak gören bir inancın mensuplarıyız. Ekip biçtiklerimizle, yapıp ettiklerimizle bu tarlayı en güzel, en verimli şekilde sürmenin çabasındayız. Toprak bizde tıpkı su gibi azizdir, hayattır, nimettir, berekettir. Toprak aynı zamanda saflık ve temizlik vesilesidir. Suya erişemediğimiz yerlerde toprakla teyemmüm etmemiz, içinde pek çok mananın bulunduğu bir hikmet aleminin işaretidir.

Bizim için toprak yalnızca üstündeki nimetlerle değil, altında medfun olan peygamberlerle, şehitlerle, velilerle, gönül erleriyle de değerlidir. Burada merhum Yahya Kemal'e atfedilen bir anekdotu sizlerle paylaşmak isterim. 1920'li yılların ikinci yarısıdır. Yahya Kemal Avrupa'nın bir şehrinde büyükelçidir. Bir gün kendisine yabancı bir diplomat tarafından ülkemizin nüfusu sorulur. Yahya Kemal hiç düşünmeden '80 milyon' cevabını verir. Orada bulunanlardan biri 'Efendim, ülkenizde geçtiğimiz günlerde nüfus sayımı yapıldı. Gazetelerden okuduğumuza göre Türkiye'nin nüfusu yaklaşık 14 milyon olarak tespit edilmiş' der. Bunun üzerine Yahya Kemal yine hiç duraksamadan ders niteliğindeki şu cevabı verir: 'Ben toprağın altındakileri de saydım. Zira biz onlarla birlikte yaşarız.' Evet değerli kardeşlerim, toprak bizim için üstündekilerle birlikte altındakilerle de mübarektir. Bu anlayışla göreve geldiğimiz 2002 yılından bu yana toprağımızın ve onu alın teriyle işleyen çiftçilerimizin adeta üzerine titredik.

Geçtiğimiz yıl; doğrudan destek, kredi desteği, yatırım ödeneği, müdahale alımları ve ihracat destekleri dahil toplam 706 milyar lira destek verdik. Bu yıl için bu rakamı tam 939 milyar liraya çıkardık.
Şu gerçeği artık herkes kabul ediyor; su stresi ve iklim krizinin yanı sıra son dönemde patlak veren salgın, sıcak savaş ve çatışmalar da gıda arz güvenliğinin önemini tescillemiştir. Son dönemde gıda milliyetçiliği denilen kavramın küresel ölçekte yaygınlık kazandığını görüyoruz. Türkiye olarak hamdolsun tüm bunlara karşı tedbirlerimizi önceden aldık. 'Ambarın anahtarı kimdeyse güç ondadır' diyerek planlamamızı bu gerçeklere göre yaptık. Bir taraftan dengeli dış politikamızla etrafımızı saran ateş çemberinden ülkemizi ve milletimizi korurken, diğer taraftan 86 milyon vatandaşımızın gıda emniyetini sorunsuz şekilde sağlamayı başardık.

İran'ı ve Körfez'deki kardeş ülkeleri derinden sarsan çatışmaların tarımsal üretimimizi etkilememesi için ilk günden beri teyakkuz halindeyiz. Tarımda gübre ve gübre hammadde tedariklerini zaten yapmıştık, gübre stoklarımız yeterli seviyededir. Ayrıca gümrük vergisinin sıfıra indirilmesinden ihracatın durdurulmasına kadar ilave bir dizi tedbiri de hayata geçirdik. Tarımsal üretim ve gıda arz güvenliği konusunda hiçbir sorunumuz yoktur. Gübrede ise artık güzlük ekilişler için hazırlıklarımızı yapıyoruz.
Cennet vatanımızda şu anda 206 çeşit tarım mahsulü yetişiyor. Bunların birçoğunda kendimize yeter durumdayız. Bakınız şu rakamları biz değil uluslararası kuruluşlar söylüyor; sebze üretiminde dünyada üçüncü, meyvede dördüncüyüz. 21 bitkisel ürün mahsulünde ise ilk üçteyiz. Çiğ sütte, sığır etinde, tavuk etinde, yumurtada aynı şekilde dünyada ve Avrupa'da ilk sıralardayız. Bal üretiminde Avrupa'da lider, su ürünleri yetiştiriciliğinde ikinci sıradayız. Tohumculukta dünyada ilk 10 ülke arasındayız. Dünyanın tam 117 ülkesine tohum ihracatı gerçekleştiriyoruz. Çok şükür.

Bu yılın başından itibaren yağışlar iyi seyrediyor. Barajlarımız doluyor. Sulama konusunda da herhangi bir sıkıntımız bulunmuyor. Zirai don ve kuraklık hadiseleri sebebiyle bir önceki sene düşüş yaşayan bitkisel üretimimiz bu yıl inşallah yeniden yükselişe geçecek. Hububat gibi stratejik ürünler başta olmak üzere birçok üründe inşallah bu yıl çok bereketli bir yıl olacak. Kırsal kalkınma sadece tarım değil, kalkınma politikamızın da temelini teşkil ediyor. Bu alandaki önceliğimiz bilhassa gençler ve kadınların kırsal kalkınmanın ana aktörü haline gelmesidir. Amaç; özellikle anaç hayvan sayımızı artırmak, aile işletmelerimizi güçlendirmek, kadın ve gençlerimizin hayvancılıkta daha fazla yer almalarını sağlamak üzerinde özellikle durduğumuz hedeflerdir.

'Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek' ve 'Kırsalda Bereket Küçükbaş'a Destek' projelerimiz üreticilerimiz nezdinde büyük rağbet gördü. Vatandaşlarımızın düşük maliyet ve uygun kredilerle hayvan temin ettiği, bir yıllık bakım ve besleme giderleri ile sigorta primlerinin devlet tarafından karşılandığı bu destek programlarını sürekli hale getireceğiz. Büyükbaş destek programımız meyvelerini vermeye başladı. Hamdolsun buzağılar doğuyor, sürüler büyüyor, üretim güçleniyor. Küçükbaş destek programımızda ise başvurular tamamlandı.

'Belirsizliği Ortadan Kaldırıyor, Kontrolü Müşteriye Veriyoruz'

Yeni hizmete ilişkin değerlendirmelerde bulunan Doğa Sigorta Genel Müdürü Coşkun Gölpınar, sigortacılığın sadece bir tazminat ödeme süreci değil, bir güven ve deneyim yönetimi olduğunu vurguladı. Gölpınar, 'Bu uygulamayı sadece teknik bir özellik olarak değil, müşteri deneyiminde bir standart değişimi olarak görüyoruz. Kaza sonrası yaşanan stresin en büyük kaynağı bilgi eksikliğidir. Biz, müşterimize SMS ile ilettiğimiz tek bir link üzerinden çekicinin konumunu Google Maps üzerinde canlı izleme imkânı sunarak bu belirsizliği ortadan kaldırıyoruz. Artık müşterilerimiz bekleyen değil, süreci yöneten taraf konumunda olacak' dedi.

Uçtan Uca Takip ve Operasyonel Hız

Sistem, yalnızca çekicinin olay yerine gelişini değil, aracın yüklenmesinden yetkili servise teslim edilmesine kadar geçen tüm transfer sürecini de kapsıyor. Uygulama indirme zorunluluğu olmaksızın çalışan sistem, KVKK uyumlu ve süreli linkler aracılığıyla yüksek güvenlik standartları sunuyor.

Doğa Sigorta'nın bu dijital hamlesi, operasyonel tarafta da büyük bir verimlilik sağlıyor. 'Çekici nerede?' sorusundan kaynaklı çağrı merkezi trafiğini minimize eden sistem sayesinde ekipler, sigortalılara daha katma değerli hizmetler sunmaya odaklanabiliyor.

İlk Etapta 5 Büyük Şehirde Aktif

Mobil Çekici Takip Sistemi şu an için;

• İstanbul (Avrupa Yakası)
• Ankara (Merkez)
• Bursa (Merkez)
• Kocaeli (Merkez)
• Kayseri (Merkez)
  bölgelerinde aktif olarak hizmet veriyor.

Gelecek Hedefi: Türkiye Genelinde Dijital Standart

Hizmet ağını hızla genişletmeyi hedeflediklerini belirten Coşkun Gölpınar, 'Hedefimiz çok net: Bu şeffaf deneyimi Türkiye genelinde standart hale getirmek. Biz sigortacılığı, belirsizlikleri ortadan kaldıran dijital bir güven platformu olarak yeniden tanımlıyoruz,' şeklinde konuştu.

Kuruluştan yapılan basın açıklaması aşağıda bulunuyor:

Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025'in tanıtım toplantısı, basına açık bir şekilde Ticaret Bakanlığımızın Söğütözü Yerleşkesindeki Konferans Salonunda Ticaret Bakanımız Prof. Dr. Ömer Bolat'ın teşrifleriyle gerçekleştirildi.

Türkiye'nin 2025 yılı e-ticaret hacmi 4,5 trilyon Türk lirasını aştı.

Ülkemizde e-ticaret hacmi 2025 yılında bir önceki yıla göre %52,2 artarak 4,57 trilyon Türk lirasını aştı. İşlem sayısı ise 5 milyar 940 milyon adet olarak gerçekleşti.

Perakende e-ticaret hacmi 2025 yılında bir önceki yıla göre %51,8 artarak 2 trilyon 460 milyar Türk lirasına ulaştı. Perakende e-ticaret işlem sayısı ise 1 milyar 940 milyon adet olarak gerçekleşti.

2019-2025 yılları arasında genel e-ticaret hacminin yıllık bileşik büyüme oranı %79,6'ya ve aynı dönemde perakende e-ticaret hacminin yıllık bileşik büyüme oranı ise %83,7'ye ulaştı.

ABD doları bazında e-ticaret hacmi 2019-2025 yılları arasında %382 artış gösterdi.

2019 yılında 23 milyar 940 milyon ABD doları olan e-ticaret hacmi, her yıl istikrarlı bir şekilde artarak 2024 yılında 89 milyar 580 milyon ABD dolarına, 2025 yılında ise bir önceki yıla göre %28,9'luk artış ile 115 milyar 430 milyon ABD dolarına ulaştı. 2019-2025 yılları arasında ABD doları bazında artış oranı %382 olarak gerçekleşti.

2025 yılında e-ticaretin GSYH içindeki payı %6,9 oldu.

2025 yılında yurt içinde gerçekleşen e-ticaret hacminin, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 63 trilyon 20 milyar 905 milyon TL olarak açıklanan gayri safi yurt içi hasılamız (GSYH) içindeki payı %6,9 oldu.

E-ticaretin genel ticarete oranı 2025 yılında %19,3 olarak gerçekleşti.

E-ticaretin genel ticaret içindeki payı ilk çeyrekte yüksek, ikinci çeyrekte azalan, üçüncü çeyrekte durağan ve son çeyrekte ise kampanyaların etkisiyle tekrar yükselen ancak yılın son ayında düşen bir seyir izledi.

2025 yılında Türkiye genelinde 634 bin 611 işletme e-ticaret faaliyetinde bulundu.

Ülkemizde 2024 yılında Türkiye genelinde 600.800 işletme e-ticaret faaliyetinde bulunurken 2025 yılı itibarıyla ise e-ticaret faaliyetinde bulunan işletme sayısı 634.611'e ulaştı.
E-ticaret faaliyetinde bulunan işletmelerin %75'i şahıs işletmesi, %21'i limited şirket ve %4'ü anonim şirkettir.
Türkiye'de e-ticaret faaliyetinde bulunan esnaf işletmesi sahiplerinin %72'si erkek, %28'i ise kadındır. Erkek ve kadın işletme sahiplerinin çoğunluğunun 30-34 yaş aralığında olduğu görüldü.

E-ticaret işletmelerinin sektörlere göre dağılımında yemek sektörü ilk sırada yer aldı.

E-ticaret ekosisteminde faaliyet gösteren işletmelerin sektörlere göre dağılımında, yemek sektörü %20,3 ile en yüksek orana sahip olurken bu sektörü %13,8 ile giyim, ayakkabı ve aksesuar sektörü, %11,9 ile elektronik ve %10,5 ile ev, bahçe, mobilya ve dekorasyon sektörleri takip etti.

2025 yılında giyim, ayakkabı ve aksesuar sektörü ilk sırada yer aldı.

2025 yılında e-ticaret hacminden en büyük payı alan sektör 428 milyar 700 milyon Türk lirası ile giyim, ayakkabı ve aksesuar sektörü olurken bu sektörü sırasıyla 304 milyar 340 milyon Türk lirası ile elektronik, 285 milyar 440 milyon Türk lirası ile havayolları ve 270 milyar 160 milyon Türk lirası ile yemek sektörleri izledi.

E-ticarette en çok tercih edilen ödeme yöntemi %62,5 ile kartlı ödemeler oldu.

E-ticarette kullanılan ödeme yöntemleri incelendiğinde %62,5 ile kartlı ödemeler ilk sırada yer alırken, bunu sırasıyla %29,2 ile havale/EFT ödemeleri, %3,5 ile kapıda ödeme ve %4,8 ile diğer ödeme türleri takip etti. Kartlı ödemelerin %64,1'i 3D secure güvenlik yöntemiyle yapıldı.

Kampanya Döneminde e-ticaret hacmi %41,5 oranında artış gösterdi.

2025 yılı Kasım ayında e-ticaret hacmi 2024 yılının aynı dönemine göre %41,5 oranında artış gösterdi. Aynı dönemde satılan ürün ve hizmetlerin sayısında ise %11,6'lık bir artış gerçekleşti.

Kampanya ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre en yüksek hacim artışı sırasıyla; kitap ve dergi, yemek, eğlence ve sanat ile gıda ve süpermarket sektörlerinde gerçekleşti.

Hızlı ticaret 2025 yılında bir önceki yıla göre %55,6 oranında büyüyerek 388,7 milyar Türk lirasına ulaştı.

Tüketicilerin ihtiyaç duydukları ürünlere dakikalar içinde ulaşabildiği hızlı ticaret (Q-Commerce), 2025 yılında bir önceki yıla göre %55,6 oranında artış gösterirken, hızlı ticaret hacminin tüm e-ticaret hacmi içindeki payı %8,5 oldu.

Hızlı ticarette yemek sektörü %69,5 ile diğer sektörlere kıyasla gözle görülür bir farkla listenin en üst sırasında yer aldı.

Sürdürülebilirlik konusunda tüketiciden tüketiciye (C2C) e-ticaret dikkate değer bir potansiyel ortaya koydu.

2025 yılında tüketiciden tüketiciye (C2C) satışlarda işlem hacmi 21 milyar 800 milyon Türk lirasına ve işlem sayısı 23 milyon 600 bin adede ulaştı. Sürdürülebilir e-ticaret hacminin büyük kısmını %36,7 ile giyim, ayakkabı ve aksesuar sektörü oluştururken bu sektörü %29,5 ile elektronik sektörü izledi.

ForInvest Haber tarafından analistlerle düzenlenen ankette, BIST100 endeksi kapanış fark değerine ilişkin medyan tahmin -58,23 puan, ortalama tahmini ise -47,75 puan oldu.

Ankette, en yüksek beklenti 150,62 puan, en düşük beklenti -124,13 puan olarak gerçekleşti.

Bugün düzenlenen ForInvest Haber BIST 100 endeksi kapanış anketine 13 aracı kurum analisti katıldı; 3 analist pozitif, 10 analist ise negatif kapanış tahmininde bulundu.

Günün ilk yarısında düşüş eğiliminde hareket eden BIST 100 endeksi, saat 13.00 itibarıyla önceki kapanışa göre 146,84 puan ve yüzde 0,97 düşüşle 14.986,70 puana indi.

Toplam işlem hacmi 102,4 milyar lira oldu. Bankacılık endeksi yüzde 1,28, holding endeksi yüzde 0,99 değer kaybetti.

Endeks, günün ilk yarısında en düşük 14.975,51 puanı, en yüksek 15.141,38 puanı gördü.

Önceki kapanışa kıyasla günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 31'i yükseldi, 66'sı düştü, 3 tanesi yatay seyretti. En çok işlem gören hisse senetleri Sasa Polyester, Astor Enerji, Ereğli Demir Çelik, Akbank ile Kardemir (D) oldu.

Sektör endekslerinden en çok yükselen yüzde 2,04 ile ticaret, en fazla kaybeden ise yüzde 4,04 ile finansal kiralama faktoring oldu. Günün ilk yarısında hizmetler endeksi yüzde 0,18 değer kazanırken sanayi endeksi yüzde 0,58, mali endeks yüzde 1,41 ve teknoloji endeksi yüzde 1,81 değer kaybetti.

Küresel piyasalar, ABD ve İran arasında kalıcı bir barış sağlanacağına yönelik iyimserliğin azalmasıyla karışık seyrederken gözler bugün ABD'de açıklanacak enflasyon verisine çevrildi.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi ise dün gördüğü rekor seviyelerin ardından gelen kar satışlarıyla birlikte günün ilk yarısını negatif seyirle tamamladı.

Analistler, günün geri kalanında ABD'de enflasyon verisi ile Orta Doğu'daki gelişmelere ilişkin haber akışının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.900 ve 14.800 puanın destek, 15.100 ve 15.200 puanın direnç konumunda olduğunu ifade etti.

Altının ons fiyatı 4 bin 700 dolar

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören gösterge kağıdı 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin saat 13.00 itibarıyla basit getirisi yüzde 38,26, bileşik getirisi yüzde 41,92 seviyesinde gerçekleşti.

Uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1750, sterlin/dolar paritesi 1,3540 ve dolar/yen paritesi 157,6 düzeyinde seyrediyor.

İstanbul serbest piyasada dolar 45,4010 liradan, avro 53,3790 liradan satılıyor.

Uluslararası piyasalarda altının onsu yüzde 0,7 azalışla 4 bin 700 dolardan, Londra Brent tipi ham petrolün varili ise yüzde 2,40 artışla 105 dolardan işlem görüyor.

Merkezi Almanya'nın Mannheim kentinde bulunan Avrupa Ekonomik Araştırmalar Merkezi (ZEW), kurumsal yatırımcı ve analistlerin gelecek 6 aya ilişkin beklentilerini ölçen ZEW Ekonomik Güven Endeksi'nin mayıs ayı sonuçlarını açıkladı.

Buna göre, nisanda eksi 17,2 puan olan endeks, mayısta 7 puanlık artışla eksi 10,2 puana yükseldi. Piyasa beklentileri, endeksin bu dönemde eksi 19,5 puana gerileyeceği yönündeydi. Böylece iki aydır sert düşüş kaydeden endeks, mayısta sürpriz bir toparlanma sergiledi.

Mevcut Durum Endeksi ise mayısta geçen aya kıyasla 4,1 puan düşerek eksi 77,8 olarak tespit edildi.

ZEW Başkanı Prof. Dr. Achim Wambach, konuya ilişkin değerlendirmesinde, piyasa uzmanlarının İran'daki savaşın yakın zamanda sona ereceğine dair umut taşıdığını belirtti.

Beklentilerdeki iyileşmeye rağmen endeksin halen negatif bölgede kaldığına dikkati çeken Wambach, 'Zayıf sanayi üretimi, artan enerji fiyatları ve yüzde 2 hedefini aşan enflasyon oranı Alman ekonomisi üzerinde baskı oluşturmaya devam ediyor.' ifadelerini kullandı.

Avro Bölgesi'nde güven arttı

Öte yandan, finansal piyasa uzmanlarının Avro Bölgesi'ne yönelik ekonomik güvenini yansıtan endeks de mayısta güçlü bir yükseliş kaydetti.

Söz konusu gösterge, geçen aya göre 11,3 puan artarak eksi 9,1 puana ulaştı. Bölgedeki mevcut ekonomik duruma yönelik değerlendirme ise 1,6 puanlık sınırlı bir iyileşmeyle eksi 41,4 puan seviyesine yükseldi.

Bayraktar, 15. Türkiye Rüzgar Enerjisi Kongresi'nin açılışında yaptığı konuşmada, Türkiye'nin en stratejik başlıklarından birinin deniz üstü (offshore) rüzgar enerjisi olduğunu ve bu alandaki potansiyelin çok yüksek olduğunu söyledi.

Bakanlık olarak Saros Körfezi, Gökçeada, Bozcaada ve Edremit açıklarında 4 ayrı offshore saha belirlediklerini dile getiren Bayraktar, '2026 adeta rüzgarın yılı olacak. Zira YEKA yarışmalarının 1500 megavatlık kısmı rüzgar olacak. En stratejik başlıklardan biri de deniz üstü olacak. Türkiye çok önemli bir potansiyele sahip. İzin süreçlerinin tamamlanmasının ardından Türkiye'nin ilk deniz üstü rüzgar YEKA yarışmasını gerçekleştireceğiz. 2035'e kadar offshore rüzgarda 5 gigavatlık kapasite hedefliyoruz.' diye konuştu.

Bakan Bayraktar, bir tarafta jeopolitik gerilimlerin, diğer tarafta iklim değişikliği, tedarik zinciri kırılmaları, enerji güvenliği endişeleri ve artan elektrik talebinin olduğunu belirterek, Hürmüz Boğazı ile başlayan krizle belirsizliklerin arttığını ve krizlerin süreklilik kazandığını söyledi.

Türkiye'nin enerji arzında sıkıntı yaşamayan ülkelerden biri olduğunu ve tedarik kaynaklarındaki çeşitlilikle vatandaşa kesintisiz enerji sağlandığını belirten Bayraktar, Türkiye'nin yeni bir enerji mimarisi üzerinde çalıştığını ifade etti.

'Yeni sürecin ana ekseni, omurgası elektrik olacak. Yeni enerji mimarimiz ile uyumlu olacak şekilde işbirliği fırsatlarını değerlendirecek, çeşitli anlaşmalara imza atacağız.' ifadesini kullanan Bayraktar, 'Net bir şekilde gördüğümüz şey dünyanın giderek elektrikleşiyor olması.' dedi.

Türkiye'de elektrikli araç sayısının 400 bini aştığını, 2035'te yollarda 6 ila 8 milyon elektrikli aracın olacağının öngörüldüğüne dikkati çeken Bayraktar, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Geçtiğimiz yaz klima kullanımına bağlı olarak günlük elektrik tüketiminde tarihi rekorlar kırdık. Fakat daha sıcak yazlar, daha yoğun enerji tüketimi ve çok daha yüksek bir elektrik talebi oluşmasını bekliyoruz. Türkiye'nin enerji dönüşümünün merkezinde elektrik, elektriğin merkezinde ise yenilenebilir enerji yer alıyor. 2005'te toplam kurulu gücümüzün yalnızca yüzde 33'ü yenilenebilir kaynaklardan oluşuyordu. Türkiye'nin toplam kurulu gücü 125 bin megavatı aşmış durumda ve bunun yaklaşık yüzde 63'ü yenilenebilir enerji kaynaklarından oluşuyor.'

Rüzgar enerjisi kurulu gücü artıyor

Bakan Bayraktar, rüzgar enerjisinin 2005'te sadece 20 megavat olduğunu, bugün ise 15 bin megavat seviyesini geçtiğini söyledi.

2025'te gerçekleşen 393 milyar kilovatsaatlik toplam elektrik üretiminin içinde rüzgar santrallerinin yüzde 10,9'luk paya sahip olduğuna işaret eden Bayraktar, 'Yıllık 34,5 milyar kilovatsaatlik elektrik üretimi ile tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştık.' diye konuştu.

Bayraktar, güneş enerjisinde de artış kaydedildiğini belirterek, '2014'te sadece 40 megavat olan kapasitemiz bugün 26 bin megavatı aştı. Rüzgar ve güneşin toplam kurulu güç içindeki payı artık üçte bir seviyesinde. Bugün geldiğimiz noktada Türkiye, yenilenebilir enerji kurulu gücünde Avrupa'da ilk 5 ülke arasında, dünyada ise ilk 11 ülke içinde.' dedi.

Türkiye'de rüzgar türbinlerinde yaklaşık yüzde 60 yerlilik oranına ulaşıldığını dile getiren Bayraktar, kule, jeneratör ve kanat üretiminde ise yüzde 70'in üzerine çıkıldığını ifade etti.

Bayraktar, şunları söyledi:

'2014'te yalnızca 27 üreticiye sahip olduğumuz yenilenebilir enerji sanayisinde bugün 500 yerli üretici faaliyet gösteriyor. Yaklaşık 50 bin vatandaşımıza yeşil istihdam sağlıyoruz. Elektrik talebimizin 2035'te 510 teravatsaat seviyesine ulaşmasını bekliyoruz. Bu nedenle, Sayın Cumhurbaşkanı'mızın ortaya koyduğu 2035 hedefi doğrultusunda rüzgar ve güneş kurulu gücümüzü toplam 120 bin megavata çıkarmayı hedefliyoruz. Güçlü bir yenilenebilir enerji portföyü güçlü bir şebeke altyapısı gerektirir. 14 bin 700 kilometre uzunluğunda, 40 gigavat kapasiteli HVDC hattı, 15 bin kilometre yeni AC iletim hattı ve 40 yeni konvertör merkezi planlıyoruz. 2035'e kadar yeşil iletim altyapısına yaklaşık 30 milyar dolarlık yatırım gerçekleştireceğiz.'

Bakan Bayraktar, tüm bunların yanında enterkonneksiyon kapasitesinin artırılarak Türkiye'nin bölgesel enerji ticaretinin merkezi haline getirilmesini amaçladıklarını kaydetti.

'YEKA yarışmaları düzenlemeye devam edeceğiz'

Bayraktar, bugüne kadar toplam 7 bin 800 megavatlık YEKA yarışması yapıldığını dile getirerek, 'Yeni model kapsamında 2024 ve 2025'te toplam 3 bin 800 megavatlık yeni kapasite tahsis ettik. Her yıl en az 2 bin megavatlık YEKA yarışmaları düzenlemeye devam edeceğiz.' ifadesini kullandı.

Enerji politikalarının bugünün koşullarıyla uyumlu hale getirildiğini söyleyen Bayraktar, 'Hürmüz örneğinde olduğu gibi ortaya çıkabilecek krizlere karşı da dirençli bir yapı amaçlıyoruz. Bu kapsamda kasımda ülkemizde düzenlenecek COP31 büyük önem taşıyor. Rüzgardan güneşe, nükleerden enerji verimliliğine kadar birçok başlıkta iddialı hedeflerle Antalya'dan dünyaya önemli mesajlar vereceğiz.' diye konuştu

Bakanlık olarak enerji verimliliğinde, önce ulusal ardında da uluslararası bir farkındalık oluşturmak istediklerini belirten Bayraktar, '2017'de Saygıdeğer Emine Erdoğan Hanımefendi'nin başlattığı sıfır atık inisiyatifi, malumunuz artık küresel bir markaya dönüşmüş durumda. Bu kapsamda Sıfır Atık Festivali'ni hayata geçiriyoruz. Tüm vatandaşlarımızı, gençlerimizi ve sektör temsilcilerimizi 4-7 Haziran tarihlerinde Atatürk Havalimanı'nda gerçekleştirilecek bu önemli organizasyona davet ediyorum.' dedi.

Zürih'te ekonomi gündemine ilişkin açıklamalarda bulunan Nagel, enerji fiyatlarındaki şokun Avro Bölgesi'ndeki uzun vadeli enflasyon hedeflerini saptırması halinde ECB'nin para politikasında sıkılaşmaya gitmesinin kaçınılmaz olacağını vurguladı.

Faiz artışı konusunun ECB'nin son Yönetim Konseyi toplantısında da gündeme geldiğini hatırlatan Nagel, 'Haziran ayında tekrar bir araya geleceğiz ve yeni veriler ışığında kararımızı vereceğiz.' ifadesini kullandı.

Gözler 11 Haziran'daki verilere çevrildi

Nagel, 11 Haziran'da gerçekleştirilecek bir sonraki Yönetim Konseyi toplantısında ekonomik büyüme ve fiyat gelişmelerine ilişkin güncel öngörülerin masaya yatırılacağını belirtti.

Enflasyon görünümünde belirgin bir iyileşme kaydedilmemesinin faiz artışı argümanını güçlendireceğini kaydeden Nagel, karar alma sürecinde önümüzdeki birkaç haftalık gelişmeleri yakından takip edeceklerini bildirdi.

Analistlerin büyük çoğunluğu, son toplantıda mevduat faizini yüzde 2 seviyesinde sabit tutan ECB'nin, 11 Haziran'daki toplantıda ilk faiz artış kararını almasını bekliyor.

Türkiye İstatistik Kurumu, mart dönemine ilişkin inşaat maliyet endeksi verilerini açıkladı.

Buna göre endeks, martta bir önceki aya kıyasla yüzde 2,76, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 27,24 yükseldi.

Aylık bazda malzeme endeksi yüzde 3,5, işçilik endeksi yüzde 1,54 arttı.

Yıllık bazda malzeme endeksi yüzde 25,61, işçilik endeksi yüzde 30,07 artış gösterdi.

Bina inşaatı maliyet endeksi, martta bir önceki aya göre yüzde 1,89, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 26,26 yükseliş kaydetti. Martta bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 2,23, işçilik endeksi yüzde 1,33 artış sergiledi. Geçen yılın aynı ayına kıyasla ise malzeme endeksi yüzde 24,17, işçilik endeksi yüzde 29,76 arttı.

Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi, martta bir önceki aya göre yüzde 5,63, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 30,46 artış gösterdi. Söz konusu yapılarda bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 7,48, işçilik endeksi yüzde 2,28 artış kaydetti. Malzeme endeksi, martta yıllık bazda yüzde 30,09, işçilik endeksi yüzde 31,16 yükseldi.

Dolar/TL, güne yükselişle başlamasının ardından 45,3990 seviyesinden işlem görüyor.

Dün yatay seyreden dolar/TL, günü önceki kapanışın hemen üzerinde 45,3580'den tamamladı.

Dolar/TL saat 09.50 itibarıyla yüzde 0,1 artışla 45,3990'dan işlem görüyor. Aynı dakikalarda avro/TL yüzde 0,1 düşüşle 53,4110'dan, sterlin/TL de yüzde 0,4 değer kaybıyla 61,5860'tan satılıyor. Dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 98,1 seviyesinde seyrediyor.

ABD ve İran arasındaki gerilimin seyri varlık fiyatlamalarında temel belirleyici olmaya devam ediyor. Çatışmanın enerji maliyetleri üzerinden fiyat artışlarına etkisine ilişkin sinyal vermesi beklenen ABD enflasyon verileri ise yatırımcıların odağına yerleşti.

Petrol fiyatlarında süren yüksek seyir, enflasyonist baskıların güçlenebileceği endişelerini canlı tutarken söz konusu verilerin ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz patikasına yönelik beklentiler üzerinde de etkili olması bekleniyor.

ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada, İran'ın gönderdiği son öneriyi 'aptalca' olarak nitelendirerek, 'Şu anda ateşkesin en zayıf anında olduğunu söyleyebilirim. Yaşam desteğine bağlı durumda.' dedi.

Trump ayrıca İran'daki savaşın yol açtığı petrol fiyatlarındaki yükseliş karşısında federal benzin vergisini bir süreliğine kaldırma niyetinde olduğunu açıkladı. ABD'de bugün açıklanacak enflasyon verisi piyasaların odağında yer alırken veri öncesinde yatırımcıların temkinli davrandığı görülüyor. Trump'ın bu haftaki Çin ziyareti de piyasalar tarafından yakından takip edilecek. Trump'ın perşembe günü Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile bir araya gelmesi bekleniyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de enflasyon verisi ile Almanya'da ZEW endeksinin takip edileceğini belirtti.

Brent petrolün varili, uluslararası vadeli piyasalarda 105,42 dolardan satılıyor.

Dün 105,99 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 104,21 dolardan tamamladı.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 09.28 itibarıyla kapanışa göre yüzde 1,2 artarak 105,42 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 99,47 dolardan alıcı buldu.

Fiyatlardaki yükselişte, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile ateşkesin 'yaşam desteğine bağlı şekilde sürdüğünü' söyleyerek Orta Doğu'daki gerilimin yatışacağına yönelik beklentileri zayıflatması etkili oluyor.

Trump, dün yaptığı açıklamada, İran'ın gönderdiği son öneriyi 'aptalca' olarak nitelendirerek, 'Şu anda (ateşkesin) en zayıf anında olduğunu söyleyebilirim. Yaşam desteğine bağlı durumda.' dedi.

Trump, ayrıca ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişini sağlamak için başlatıp kısa süre sonra askıya aldığı Özgürlük Projesi adlı operasyona yeniden dönmeyi düşündüğünü ifade etti.

Bu açıklamalar, küresel petrol rezervlerinin büyük çoğunluğuna ev sahipliği yapan Orta Doğu'da gerginliklerin süreceği ihtimalini artırarak, fiyatların yukarı yönlü hareketini destekliyor.

Brent petrolde teknik olarak 106,03 doların direnç, 104,11 doların destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

- Çeyrek altın 11 bin 220 liradan, Cumhuriyet altını 44 bin 790 liradan satılıyor

Gram altın, güne düşüşle başlamasının ardından 6 bin 854 liradan işlem görüyor.

Dün ons fiyatındaki yükselişe paralel değer kazanan gram altın, günü önceki kapanışa göre yüzde 0,4 artışla 6 bin 905 liradan tamamladı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.40 itibarıyla önceki kapanışa göre yüzde 0,7 azalışla 6 bin 854 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalar itibarıyla çeyrek altın 11 bin 220 liradan, Cumhuriyet altını 44 bin 790 liradan satılıyor.

Altının onsu, önceki kapanışının yüzde 0,7 altında 4 bin 700 dolardan işlem görüyor.

ABD ve İran arasında kalıcı bir barış sağlanacağına yönelik iyimserliğin azalması varlık fiyatlarının yönü üzerinde belirleyici olurken gözler bugün ABD'de açıklanacak enflasyon verisine çevrildi.

Orta Doğu kaynaklı enerji fiyatı baskısının enflasyon görünümüne ne ölçüde yansıdığı, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz patikasına ilişkin beklentiler açısından kritik bir öneme sahip bulunuyor.

Altın fiyatlarında da jeopolitik gerginliklerin tekrar artması sonrasında yükselen petrol fiyatları ve güçlenen doların etkisiyle düşüş eğilimi öne çıkarken ABD'nin enflasyon verisinin fiyatların yönünü etkilemesi bekleniyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de enflasyonun yanı sıra Almanya'da ZEW endekslerinin takip edileceğini belirtti.

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,47 değer kazanarak 15.133,54 puandan tamamladı ve tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi. Ayrıca endeks gördüğü en yüksek seviye rekorunu da 15.204,92 puana çıkardı.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 7,84 puan ve yüzde 0,05 artışla 15.141,38 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 0,23, holding endeksi yüzde 0,12 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 2,73 ile ticaret, en çok gerileyen yüzde 0,73 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalar, ABD ve İran arasında kalıcı bir barış sağlanacağına yönelik iyimserliğin azalmasıyla karışık seyrederken, gözler bugün ABD'de açıklanacak enflasyon verisine çevrildi.

Geçen hafta güçlü gelen tarım dışı istihdam verisinin ardından bugünkü enflasyon verisi de ABD Merkez Bankasının (Fed) politikalarına ilişkin beklentilerde etkili olacak.

Orta Doğu kaynaklı enerji fiyatı baskısının enflasyon görünümüne ne ölçüde yansıdığı, Bankanın faiz patikasına ilişkin beklentiler açısından kritik bir öneme sahip bulunuyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de enflasyonun yanı sıra Almanya'da ZEW endekslerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.200 ve 15.300 puanın direnç, 15.000 ve 14.900 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Küresel piyasalar, ABD ve İran arasında kalıcı bir barış sağlanacağına yönelik iyimserliğin azalmasıyla karışık seyrederken, gözler bugün ABD'de açıklanacak enflasyon verisine çevrildi.

ABD-İran hattından gelen açıklamalar fiyatlama davranışları üzerinde etkili olmayı sürdürüyor. Orta Doğu'da tırmanan gerginlikler ise küresel piyasalardaki yükseliş eğilimi önünde zorluklar oluşturuyor.

Enerji fiyatlarındaki yukarı yönlü baskının sürmesi, piyasalardaki risk iştahını sınırlamaya devam ediyor. Diğer yandan diplomasi kanalının açık kalması satış baskısının şimdilik kontrollü kalmasını sağlayabilecek ana unsur olarak öne çıkıyor.

ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada İran'ın gönderdiği son öneriyi 'aptalca' olarak nitelendirerek, 'Şu anda ateşkesin en zayıf anında olduğunu söyleyebilirim. Yaşam desteğine bağlı durumda.' dedi.

Trump ayrıca İran'daki savaşın yol açtığı petrol fiyatlarındaki yükseliş karşısında federal benzin vergisini bir süreliğine kaldırma niyetinde olduğunu açıkladı. ABD'de bugün açıklanacak enflasyon verisi piyasaların odağında yer alırken, veri öncesinde yatırımcıların temkinli davrandığı görülüyor.

Geçen hafta güçlü gelen tarım dışı istihdam verisinin ardından bugünkü enflasyon verisi de ABD Merkez Bankasının (Fed) politikalarına ilişkin beklentilerde etkili olacak.

Orta Doğu kaynaklı enerji fiyatı baskısının enflasyon görünümüne ne ölçüde yansıdığı, Bankanın faiz patikasına ilişkin beklentiler açısından kritik bir öneme sahip bulunuyor.

Analistler, Orta Doğu kaynaklı risklerin ABD ekonomisi üzerinde henüz kayda değer bir etkisinin bulunmadığını belirterek, bu risklerin devam etmesi durumunda söz konusu etkilerin daha belirgin hale gelebileceğini söyledi.

Trump'ın bu haftaki Çin ziyareti de piyasalar tarafından yakından takip edilecek. Trump'ın perşembe günü Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile bir araya gelmesi bekleniyor.

Diğer taraftan ABD Hazine Bakanlığı, İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun Çin'e petrol satışı ve sevkiyatındaki rollerini gerekçe göstererek 12 kişi ve kuruluşu yaptırım listesine ekledi.

Makroekonomik veri tarafında ABD'de ikinci el konut satışları nisanda yüzde 0,2 artmasına rağmen piyasa beklentilerinin altında kaldı. Taraflar arasında kalıcı bir barış sağlanacağına yönelik iyimserliğin azalması sonrasında Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,2 artışla 102,8 dolarda seyrediyor.

Petrol fiyatlarındaki yükselişten kaynaklanan enflasyonist baskıların artacağına yönelik öngörülerle, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi 5 baz puan artışla yüzde 4,41'e çıktı.

Devam eden jeopolitik risklerle dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 98,1 seviyesinde seyrediyor.

Altının onsu ise jeopolitik gerginliklerin tekrar artması sonrasında yükselen petrol fiyatları ve güçlenen doların etkisiyle yüzde 0,4 azalışla 4 bin 717 dolardan işlem görüyor.

- New York borsasında rekor seviyeler test edildi

New York borsasında dün çip şirketlerindeki sert yükselişlerin etkisiyle pozitif bir seyir izlendi. Micron Technology'nin hisseleri yüzde 6,5, Qualcomm'un hisseleri yüzde 8,4 ve Nvidia'nın hisseleri yüzde 2'ye yakın değer kazandı.

Bu gelişmelerle, Dow Jones endeksi yüzde 0,19, S&P 500 endeksi yüzde 0,19 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,10 yükseldi.

S&P 500 endeksi 7.428,97 puanla, Nasdaq endeksi de 26.359,31 puanla rekor seviyeyi gördü. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne düşüşle başladı.

- Avrupa borsaları Fransa hariç yükseldi

Avrupa borsalarında dün gümüş ve bakır fiyatlarındaki artıştan destek bulan madencilik hisselerindeki yükselişlerin etkisiyle temkinli bir iyimserlik hakimdi. Gümüşün onsu dün 87 dolarla 2 ayın en yüksek seviyesini test ederken, bakırın libresi bugün 6,45 dolarla rekor seviyelere yaklaştı.

Orta Doğu'daki gerginliklere karşın küresel bakır arzına ilişkin sıkıntıların devam etmesi bakır fiyatlarındaki yükselişte etkili olurken, gümüş de endüstriyel alanda yoğun talep görüyor.

Orta Doğu'da tırmanan jeopolitik gerilimlerin etkisi Avrupa ekonomisi üzerinde yoğun bir şekilde hissedilirken, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) ABD/İsrail-İran Savaşı'nın enflasyonist baskıları artırması nedeniyle bu yıl faiz oranlarını iki kez artırması bekleniyor.

Banka, Orta Doğu'daki çatışmanın yol açtığı ekonomik hasarı değerlendirirken şu ana kadar bekle-gör politikasını uyguladı. ECB Yönetim Kurulu üyesi Isabel Schnabel geçen hafta enerji şokunun genişlemesi durumunda para politikasının sıkılaştırılması gerektiğini söyledi.

Öte yandan Almanya'nın önemli ekonomi ve düşünce kuruluşlarından Ekonomi Araştırma Enstitüsünün (Ifo) Alman iş dünyası nisan anketine katılan şirketlerin yüzde 8,1'inin mevcut ekonomik koşullarda hayatta kalmalarının risk altında olduğunu beyan etti.

Buna göre, Almanya'da yaklaşık her 12 şirketten biri sipariş eksikliğine bağlı talep yetersizliği, artan işletme ve enerji maliyetleri nedeniyle varlığını sürdürememe endişesi taşıyor.

Haziran ayındaki toplantıda kilit faktör Hürmüz Boğazı'na ilişkin gelişmeler olacak.

İngiltere'deki siyasi gelişmeler de yakından takip ediliyor. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ülkede yapılan yerel seçimlerdeki ağır yenilgi sonrası istifayı düşünmediğini, sürekli değişimin ülkeyi kaosa sürüklediğini söyledi.

Starmer, Avrupa Birliği ile ticari, ekonomik ve güvenlik temelli ilişkilerde derhal 'büyük bir sıçrama' yapılması gerektiğini belirtti.

İngiltere'de politik anlamda hareketliliğin öne çıktığı bir dönemde ülkede tahvil piyasasında satış baskısı görülürken, İngiltere'nin 10 yıllık tahvil faizi 8 baz puan artışla yüzde 4,99'a çıktı.

Diğer taraftan Avrupa Birliği (AB) Rusya'ya yönelik yeni yaptırım paketinde, petrol taşıyan gölge filoyu, bankaları ve şirketleri hedef almayı planlıyor.

Bu gelişmelerle, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,07, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,76 ve İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,36 değer kazanırken, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,69 değer kaybetti. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne düşüşle başladı.

- Asya borsaları karışık seyrediyor

Asya borsalarında, ABD ve İran arasında gerilimin azalacağına yönelik herhangi bir işaretin görülmemesiyle karışık bir seyir izleniyor.

Çin Merkez Bankası (PBOC) Orta Doğu'daki çatışmaların tetiklediği yüksek petrol ve emtia fiyatlarından kaynaklanacak ithal enflasyon riskine karşı uyarıda bulundu. Banka, ithal enflasyonun ekonomi üzerindeki etkisinin izlenmesi gerektiğini ifade etti.

Diğer taraftan Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) nisan ayı toplantısının tutanakları yayımlandı. Şahin görüşlerin hakim olduğu tutanaklarda, 'Orta Doğu'daki durum belirsizliğini koruyor ve mevcut koşullar, politika faiz oranının acilen yükseltilmesi gerektiğine işaret etmiyor.' ifadelerine yer verildi.

Güney Kore'de ise yapay zeka karlarından elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi yoluyla temettü dağıtılacağına yönelik haberlerin ardından Güney Kore borsasında satış baskısı arttı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin ziyaretinden gelecek haber akışının da bu hafta Asya piyasalarının yönü üzerinde belirleyici olması bekleniyor.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 3, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 gerilerken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi ise yüzde 0,3, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,6 yükseldi.

- Borsa günü rekorlarla tamamladı

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,47 değer kazanarak 15.133,54 puandan tamamladı ve tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi. Ayrıca endeks gördüğü en yüksek seviye rekorunu da 15.204,92 puana çıkardı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,14 yükselerek 17.953,00 puandan işlem gördü.

Dolar/TL, cuma gününü yüzde 0,1 artışla 44,8580'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,3920'den işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise Almanya'da TÜFE ve ZEW endeksleri ile ABD'de TÜFE verisinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.200 ve 15.300 puanın direnç, 15.000 ve 14.900 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

12.00 Almanya, mayıs ayı ZEW ekonomik güven endeksi

15.30 ABD, nisan ayı tüketici fiyat endeksi

21.00 ABD, nisan ayı federal bütçe dengesi

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat güne yüzde 0,04 düşüşle 17.920,00 puandan başladı.

Dün yatay seyreden haziran vadeli endeks kontratı, normal seansı yüzde 0,02 artışla 17.927,00 puandan tamamladı. Endeks kontratı akşam seansında yükseliş eğilimini sürdürerek 17.953,00 puandan kapandı.

Haziran vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışının yüzde 0,04 altında 17.920,00 seviyesinden işlem görüyor.

Küresel piyasalar, ABD ve İran arasında kalıcı bir barış sağlanacağına yönelik iyimserliğin azalmasıyla karışık seyrederken, gözler bugün ABD'de açıklanacak enflasyon verilerine çevrildi.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise Almanya'da Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ve ZEW endeksi ile ABD'de TÜFE verisinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 17.800 ve 17.700 puanın destek, 18.000 ve 18.100 puanın direnç konumunda olduğunu bildirdi.

Dövize dayalı yatırım fonları, ağırlıklı olarak dolar veya euro cinsinden varlıklara yatırım yapan fonlardır. Bu fonların portföyünde genellikle eurobondlar, yabancı devlet tahvilleri, özel sektör tahvilleri, yabancı hisse senetleri ve bazı durumlarda altın gibi değerli metaller bulunur. Yatırımcı doğrudan döviz tutmak yerine profesyonellerce yönetilen geniş bir portföye ortak olur. Böylece piyasaları sürekli izleme zorunluluğundan da kurtulur.

Buna karşın dövize dayalı yatırım fonları, DTH gibi düşük riskli bir araç değildir. En önemli risklerden biri faiz riskidir. Özellikle ABD Merkez Bankası'nın faiz artırdığı dönemlerde uzun vadeli eurobondların piyasa değeri düşebilir. Bu durum fon fiyatlarının gerilemesine neden olur. Yani dolar yükselse bile fon zarar yazabilir. Ayrıca Türkiye'nin kredi risk primi (CDS) yükseldiğinde Türk eurobondlarının değeri düşebilir. Bu nedenle yatırımcıların yalnızca döviz kuruna odaklanmak yerine küresel faiz ve ekonomik gelişmeleri de takip etmesi gerekir.

Bazı döviz fonları özel sektör tahvillerine yatırım yapar. Bu tür fonlar daha yüksek getiri potansiyeli sunsa da, yatırımcının üstlendiği risk de artar. Şirketlerin finansal sorun yaşaması veya borçlarını ödeyememesi durumunda fon performansı olumsuz etkilenebilir.

Yabancı hisse senedi ağırlıklı döviz fonlarında dalgalanma daha yüksektir. Özellikle teknoloji veya tematik alanlara yatırım yapan agresif fonlar, kısa vadede yüksek kazanç sağlayabildiği gibi ciddi kayıplar da yaşatabilir.

Aşağıdaki tablo, dövize dayalı yatırım fonlarının genel risk düzeylerini özetlemektedir:

Türkiye'de yatırım fonları genellikle Takasbank saklamasında tutulur ve fon varlıkları, portföy yönetim şirketinin mal varlığından ayrı değerlendirilir. Bu nedenle bir banka veya portföy şirketi finansal sorun yaşasa bile fon içindeki varlıklar doğrudan şirket borçlarına dahil edilmez. Ancak bu durum yatırımcının zarar etmeyeceği anlamına gelmez. Fonun içindeki tahvil, hisse senedi veya diğer varlıkların değer kaybetmesi halinde yatırımcı da zarar eder.

Dövize dayalı yatırım fonu seçerken yalnızca geçmiş getirilere bakmak yeterli değildir. Fonun risk düzeyi, yatırım yaptığı varlıkların dağılımı, yönetim ücreti, dolar temelli gerçek performansı ve geçmişte yaşadığı maksimum düşüş gibi kriterler de dikkatle incelenmelidir. Düşük riskli yatırım arayanlar genellikle devlet eurobond ağırlıklı fonları tercih ederken, daha yüksek getiri hedefleyen yatırımcılar hisse senedi veya agresif serbest döviz fonlarına yönelebilir. Ancak bu fonların dalgalanmasının daha yüksek olduğu unutulmamalıdır.

Dövize dayalı yatırım fonları, döviz birikimlerini değerlendirmek isteyen yatırımcılar için önemli fırsatlar sunabilir. Ancak bu fonlar garanti kazanç sağlayan araçlar değildir. Kur hareketleri, faiz oranları, küresel ekonomik gelişmeler ve piyasa koşulları fon performansını doğrudan etkiler. Bu nedenle yatırımcıların yalnızca yüksek getiri beklentisiyle değil, risk toleranslarını ve yatırım vadelerini dikkate alarak karar vermesi gerekir. Hızlı yükselen her yatırım aracı yüksek kazanç fırsatı sunduğu kadar ciddi risk de barındırır. Bir yatırımcının asla unutmaması gereken atasözünü bir kez daha yazalım: 'Beleş peynir yalnızca fare kapanında bulunur.'

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Son dört çeyrekte durum sevimli değil. En yüksek artış sadece yüzde 0,3 -ki her çeyrek üretim bu kadar artsa yıllık yüzde 1,2 büyüme anlamına gelir. En düşüğü ise eksi yüzde 0,7; bunun yıllığı dikkate alınırsa, bu da yüzde 2,8 küçülmeyi ima ediyor. Son iki çeyrekte ise yatay bir seyir gözleniyor. Bu iki çeyreğin ortalama artış oranının yıllıklandırılmış değeri ise sadece yüzde 0,4.

Kısacası sanayi tarafında değişen bir şey yok; olumsuz durum devam ediyor. Bu sevimsiz tabloyu daha da sevimsizleştiren olgu ise elbetteki enflasyonun inatçı seyri. Aynı grafikte hem tüketici fiyatlarının hem de B temel enflasyonunun hareketleri de yer alıyor. Yine değişim oranları bir çeyrek öncesine göre. Temel enflasyon göstergesi ile ölçülen çeyrek dönemlik enflasyon yüzde 6,3 ile yüzde 7,8 aralığında kalmış (sol eksen). Farklı bir ifadeyle, yüzde 7,1'lik bir ortalamaya karşın, 1,5 puanlık bir oynama söz konusu. Açık ki inatçı bir enflasyon ile karşı karşıyayız.

2026 GSYH büyümesi sanayi büyümesi kadar düşük olmayacak. Zira inşaat üretim artışı yüksek; temel nedeni deprem bölgesindeki inşaat faaliyeti. GSYH'nin en büyük alt kalemi olan hizmet sektöründeki gelişmeler de sanayi sektöründeki gibi. İlk beş ayda hava koşullarının tarımsal üretim açısından olumlu geçtiği uzmanlarca belirtiliyor. Bu veriler ışığında, yüzde 3'ün biraz üzerinde bir GSYH artışı makul görünüyor. Elbette, ABD-İsrail-İran savaşı yeniden kızışmazsa.

Bu durumun ortaya çıkmasının temel nedeni belli. Uygulanan ekonomi programı eksik bir program. Ne Eylül 2021'de başlayan garip para politikasına tekrar yönelinmeyeceğinin ve bu amaçla Merkez Bankası yönetiminde değişiklikler yapılmayacağının garantisi var ne de seçim ekonomisine kısa sürede geçilmeyeceğinin. Bunların garantisi mi olur derseniz, yanıtım 'elbette olur' şeklinde. Bu tür uygulamalar, iyi tasarlanmış yasalarla önlenir. Bu tür bir yasal değişikliğe gidileceğini ise hiç kimse beklemiyor sanıyorum.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Devlet de vatandaşın tasarruf etmesini bekler, daha da ötesi ülke olarak buna ihtiyaç duyulur.

İyi güzel de, bir anne baba nasıl ki tasarruf eden çocuğunu cezalandırmazsa, devlet de herhalde tasarruf edebilen vatandaşını cezalandırmamalıdır, değil mi:

Ama ya aksi oluyorsa: Ya vatandaş tasarruf ettikçe devletin adeta hışmına uğruyor ve ekonomik yönden kayba uğruyorsa:

'Olur mu öyle şey' demeyin, zaten bu görüşü ben dile getirmiyorum, devletin resmi verileri söylüyor.

Devlet, tasarruf eden vatandaşını ekonomik yönden göz göre göre hırpalıyor, göz göre göre cezalandırıyor.

İşte oranlar:

Veriler Türkiye İstatistik Kurumu'na ait: TÜİK her ay finansal yatırım araçlarının reel getiri oranlarını açıklıyor. Son açıklama da nisan ayı için yapıldı. Nisan ayına ve yıllık döneme ilişkin verileri TÜİK'ten aynen aldım, açıklamada yer almayan ocak-nisan döneminin gerçekleşmesini de TÜİK verilerinden yola çıkarak ben hesapladım.

TÜFE'den arındırılmış reel getiri oranlarını aktaracağım. Hemen söyleyeyim, reel getiri neredeyse hiç yok.

Kaldı ki TÜFE'nin gerçek enflasyonu ne kadar yansıttığı tartışması da ortada ve o tartışmaya hiç girmiyorum bile. Açıklanan TÜFE'nin fiyat artışlarını tam olarak yansıttığını varsayıyorum.

Nisan ayında yalnızca BİST reel getiri sağlamış. Diğer yatırım araçlarının reel getirisi kan kırmızı, hepsi negatif.

İlk dört ayda durum yine değişmemiş; reel getiri yalnızca borsada.

Son bir yılın reel getiri grafiği biraz farklı. Son dönemdeki büyük reel kayba rağmen ilk sırada külçe altın bulunuyor. Borsa ikinci sırada, devlet iç borçlanma senedi sahipleri de enflasyonun üstünde reel getiri elde etmiş.

Mevduat sahibi hep zararda

Tasarruf etmek özünde ülke ekonomisi için yararlı olmaya yararlı da, Türkiye'de ekonomiye hiçbir katkısı olmayan, hatta tam tersine zararı dokunan tasarrufların ön plana çıktığı da göz ardı edilmemeli.

Vatandaş altın alıyor, döviz alıyor. Bunun için vatandaşı suçlamak elbette söz konusu değil, öncelikle vatandaş tercihini niye bu araçlardan yana kullanıyor diye bakmak gerekir. Ama sonuç değişmiyor; bu alanlara yapılan yatırımlar ülke ekonomisine hiçbir katkı sağlamıyor.

Hatta borsaya dönük yatırımlar da kağıt üstünde yazan teorik katkıyı vermekten uzak kalıyor.

Ülke ekonomisine katkıda bulunacak başlıca tasarruf araçları olarak geriye mevduat ve Hazine'nin borçlanmasına destek olan iç borçlanma senetleri kalıyor. Peki bunlarda reel getiri var mı? Son bir yılda DİBS'te oluşan yüzde 6,28'lik getiriyi hariç tutarsak vatandaş zarardan kurtulamamış. Üstelik mevduatın getirisi olarak brüt orandan söz ediyoruz. Bu faizden bir de stopaj düşülecek ve reel kayıp daha da büyüyecek.

Şu durumda mevduat faizlerinin yüksekliğinden ve bunun kredi faizlerini etkilemek suretiyle ekonomiye zarar verdiğinden söz etmek ne kadar doğru?

Elbette mevduat faizinin düzeyi kredi faizini etkiliyor ve yukarı itiyor ama bu durum tasarrufunu mevduat olarak tutanların suçu olabilir mi?

Hatta bu reel kayba rağmen sistemde bu kadar mevduat tutulması bile iyi. Reel olarak yıllardır kayba uğrayan ve anaparası azalan mevduat sahibinin başka alanlara kayması beklenir ama vatandaş da çaresiz, nereye gitsin!

Sorun belli, belli de:

Temel sorun ne mevduat faizinin yüksekliği, ne kredi faizinin bundan kaynaklı olarak yüksek seyretmesi, ne de tüm bunların sonucu olarak ekonomide yaşanan sıkıntı.

Temel sorun yıllardır bir türlü üstesinden gelinemeyen, gelinmeyen, gelinmesi yönünde gerçekçi adımlar atılmayan enflasyon.

Türkiye bu beladan kurtulamadığı sürece iş alemi de rahat edemez, esnaf da, yalnızca aldığı maaşla geçinmeye çalışan işçi de, memur da, emekli de:

Sorun belli, çözüm de belli ama o sorunu çözecek irade bir türlü sergilenemiyor.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Teknik görünümde Bitcoin'in 200 günlük üstel hareketli ortalama olan 82 bin dolar civarından dirençle karşılaşması dikkat çekiyor. Geçmişte bu seviyeden gelen reddedilmelerin sert düzeltmelere yol açması, olası yeni bir geri çekilme senaryosunu gündemde tutuyor. Öte yandan ETF girişleri piyasayı desteklemeye devam etse de kısa vadeli dalgalanmaları tamamen engelleyemiyor.

Altcoin tarafında Ethereum 2.465 dolar direncini aşmakta zorlanırken, XRP alçalan kanal içinde hareket ediyor ve düşük seviyelerde alımların sürdüğü görülüyor. BNB 635 dolar üzerini korumaya çalışırken, Solana 88 dolar üstünde tutunmaya odaklanmış durumda.

Dogecoin'de 0,10 dolar desteği korunmasına rağmen yukarı momentum zayıf kalıyor. Hyperliquid güçlü direnç bölgesinde sıkışırken, Cardano dar bir bantta yatay hareketini sürdürüyor.

Genel olarak ABD borsalarında güçlü görünüm devam etse de aşırı alım sinyalleri kısa vadeli düzeltme ihtimalini artırıyor. Dolar endeksindeki zayıflık ise kripto piyasasında kararsızlığı destekleyen bir diğer unsur olarak öne çıkıyor.