Dün yükseliş eğiliminde hareket eden dolar/TL, günü önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 46,1060'tan tamamladı.

Dolar/TL, saat 10.05 itibarıyla önceki kapanışının hemen üzerinde 46,1210'dan işlem görüyor. Aynı dakikalarda avro/TL yüzde 0,1 artışla 53,2860'tan ve sterlin/TL yüzde 0,2 yükselişle 61,6780'den satılıyor.

Dolar endeksi ise yüzde 0,1 düşüşle 99,8 seviyesinde bulunuyor.

İsrail ve İran'ın bölgedeki barış görüşmelerini tehdit eden saldırılarıyla piyasalarda oluşan satış baskısı, çatışmaların kontrolden çıkmayacağına yönelik beklentilerin güçlenmesiyle zayıfladı.

Tarafların, devam eden uzlaşma arayışlarını tehlikeye atacak aksiyonlara ara vermesi varlık fiyatlamalarında öne çıktı.

Öte yandan petrol fiyatlarının bir miktar geri çekilse de görece yüksek seyrini koruması, küresel çapta enflasyonist baskıların devam edeceğine yönelik endişeleri diri tutuyor.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda ABD Merkez Bankasının (Fed) yıl sonuna kadar 1 faiz artımına gideceğine kesin gözüyle bakılmaya başlandı.

Bu çerçevede gözler yarın ABD'de açıklanacak kritik enflasyon verilerinde olacak. Beklentiler, enerji kaynaklı manşet baskının sürebileceğine ve çekirdek enflasyonda katılığın henüz tamamen kırılmadığına işaret ediyor.

Analistler, çekirdek enflasyonun beklentilerin üzerinde gelmesinin risk iştahını baskılayabilirken beklentiye paralel ya da daha yumuşak bir verinin jeopolitik risklerdeki kısmi sakinleşmeyle birlikte piyasalarda kısa vadeli rahatlama sağlayabileceğini bildirdi.

Bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu belirten analistler, yurt dışında ise Almanya'da dış ticaret dengesi, sanayi üretimi, ABD'de dış ticaret dengesi, toptan eşya stokları ve ikinci el konut satışlarının takip edileceğini kaydetti.

TÜİK verilerine göre, Mayıs 2026 verilerine göre mevduat faizi, yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) ile indirgendğinde yüzde 0,35, tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile indirgendğinde ise yüzde 1,38 oranında yatırımcısına reel getiri sağladı.

Aylık değerlendirmede Yİ-ÜFE ile indirgendğinde BIST 100 endeksi yüzde 0,31 reel getiri sağladı. Aynı dönemde Euro yüzde 1,23, Amerikan doları yüzde 1,24, Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS) yüzde 1,60 ve külçe altın yüzde 3,78 oranında yatırımcısına kaybettirdi.

TÜFE ile indirgendğinde ise BIST 100 endeksi yüzde 1,34 oranında reel getiri sağladı. Euro yüzde 0,22, Amerikan doları yüzde 0,23, DİBS yüzde 0,59 ve külçe altın yüzde 2,79 oranında reel kayıp yarattı.

Üç aylık değerlendirmede de en yüksek reel getiri mevduat faizinde görüldü. Mevduat faizi, Yİ-ÜFE ile indirgendğinde yüzde 0,61, TÜFE ile indirgendğinde yüzde 1,01 oranında yatırımcısına reel getiri sağladı. Aynı dönemde külçe altın, Yİ-ÜFE'ye göre yüzde 14,86, TÜFE'ye göre yüzde 14,53 ile en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.

Altı aylık değerlendirmede BIST 100 endeksi öne çıktı. Endeks, Yİ-ÜFE ile indirgendğinde yüzde 15,37, TÜFE ile indirgendğinde yüzde 12,67 oranında en yüksek reel getiriyi sağladı. Aynı dönemde Amerikan doları, Yİ-ÜFE'ye göre yüzde 6,49, TÜFE'ye göre yüzde 8,68 oranında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.

Yıllık bazda ise en yüksek reel getiri külçe altında gerçekleşti. Külçe altın, Yİ-ÜFE ile değerlendirildiğinde yüzde 26,18; TÜFE ile indirgendğinde yüzde 22,68 oranında reel getiri sağladı.

Yıllık bazda TÜFE ile indirgendiğinde BIST 100 endeksi yüzde 15,81 ve DİBS yüzde 4,03 oranında reel kazanç sundu. Mevduat faizi yıllık bazda yüzde 0,05 reel getiri sağlarken, Euro yüzde 8,52 ve Amerikan doları yüzde 11,70 oranında reel kayıp yaşattı.

Yatırım Araçlarının Aylık ve Yıllık TÜFE'ye göre Reel Getiri oRANLARI

Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, Bolat ile Sidhu görüşmesinin, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Kanada Başbakanı Mark Carney arasında yakın zamanda gerçekleştirilen telefon görüşmesinin üzerine inşa edildiği belirtildi.

İki bakanın, Türkiye ile Kanada arasındaki ticaret ve yatırım ilişkilerinin daha da derinleştirilmesine yönelik kararlılıklarını ortaya koydukları bilgisi verilen açıklamada, 'Bu doğrultuda, ticari ortaklığın ihtiva ettiği potansiyelin tam anlamıyla hayata geçirilmesini amaçlayan ve her iki ülkenin de ortaya koyduğu vizyonu yansıtan bir adım olarak Serbest Ticaret Anlaşması akdedilmesine yönelik istikşafi görüşmelerin başlatılması konusunda mutabık kalınmıştır.' ifadesi kullanıldı.

Hava ulaşımı, ticari bağları güçlendirecek

Bakanların, yakın zamanda Hava Ulaştırma Anlaşması'nın kapsamının genişletilmesini memnuniyetle karşıladıklarının belirtildiği açıklamada, bu gelişmenin ülkeler arasındaki bağlantısallığı güçlendirerek yolcular, iş insanları ve ihracatçılar için yeni fırsatlar oluşturacağı, gelişmiş hava ulaşım bağlantılarının, ticari ilişkilerin güçlenmesine katkı sağlayıp ekonomileri birbirine daha da yakınlaştıracağının değerlendirildiği bildirildi.

İki bakanın, Türkiye-Kanada ilişkilerinin temelini oluşturan güçlü beşeri bağların önemini de teyit ettikleri belirtilen açıklamada, dinamik toplumların ailevi bağları ile kültürel ve eğitim alanlarındaki etkileşimlerin ticari ilişkilerin ötesine geçen kapsamlı ortaklığın temel dayanakları olmayı sürdüreceğine işaret edildi.

Enerji, havacılık ve uzay sektörlerinde işbirliği hedefleniyor

Bakanların, enerji alanını işbirliğinin daha da geliştirilmesi açısından 'umut vadeden bir alan' olarak gördüğü ifade edilen açıklamada, şu bilgiler verildi:

'Her iki ülkenin temiz enerji dönüşümü hedefleri doğrultusunda yenilenebilir enerji alanındaki fırsatlar ele alındı. Nükleer enerji alanındaki işbirliği imkanlarının, Kanada'nın CANDU (nükleer reaktör) teknolojisinin Türkiye'nin kaynak çeşitlendirme hedeflerine sağlayabileceği olası katkılar da dahil olmak üzere incelenmesi konusunda anlaşılmıştır.'

Her iki ülkenin de dünya standartlarında yetkinliğe ve yenilikçiliğe sahip olduğu havacılık ve uzay sektöründe daha yakın işbirliği olanaklarının, savunma, güvenlik ve ilgili sanayi alanlarındaki işbirlikleri de dahil olmak üzere büyümeyi, yatırımları ve ortak teknolojik ilerlemeyi teşvik edecek ortaklıkların geliştirilmesi imkanlarının araştırılması konusunda görüş birliğine varıldığı bildirildi. Yakalanan ivmeyi sürdürmek amacıyla karşılıklı üst düzey ziyaretlerin yapılması hususunda mutabık kalındığı belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

'Söz konusu ziyaretler, diyaloğun daha da derinleştirilmesi, iş çevreleri arasındaki temasların artırılması ve somut işbirliği alanlarının belirlenmesi açısından önemli fırsatlar sunacaktır. Bakanlar, Türkiye ile Kanada'nın ticari ilişkileri geliştirmek, karşılıklı yatırımları teşvik etmek ve her iki ülke halkına kalıcı faydalar sağlamak amacıyla önümüzdeki dönemde de yakın işbirliğini sürdürme konusundaki beklentilerini ifade etmişlerdir.'

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,22 değer kazanarak 13.860,59 puandan tamamlamıştı.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 39,68 puan ve yüzde 0,29 artışla 13.900,27 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 0,12, holding endeksi yüzde 0,08 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 1,15 ile orman kağıt basım, en çok gerileyen yüzde 0,45 ile kimya petrol plastik oldu.

Küresel piyasalar, Orta Doğu'da tansiyonun yatışması ve yarı iletken sektöründeki satış baskısının azalmasıyla toparlanma eğilimine girdi.

İsrail ve İran'ın bölgedeki barış görüşmelerini tehdit eden saldırılarıyla piyasalarda oluşan satış baskısı, çatışmaların kontrolden çıkmayacağına yönelik beklentilerin güçlenmesiyle zayıfladı.

Tarafların devam eden uzlaşma arayışlarını tehlikeye atacak aksiyonlara ara vermesi riskli varlıklara talebi destekledi.

Bölgedeki gelişmelere ilişkin açıklamalar yakından takip edilirken, ABD Başkanı Donald Trump, İran'la anlaşma sürecinde çok iyi gittiklerini kaydederek, "Önümüzdeki iki hafta içinde tam zafer ilan ettiğimizde gerçekten kazanmış olacağız." dedi.

Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde ise karşılıklı saldırıların bölgesel bir savaşa dönüşmesi halinde İsrail'in, İran karşısında yalnız kalabileceği uyarısında bulunduğunu açıkladı.

Analistler, Orta Doğu’da kalıcı bir normalleşmeye işaret edecek somut adımlar görülene kadar piyasalarda volatilitenin yüksek seyretmeye devam edebileceğini belirterek, yapay zeka temalı hisselerdeki fiyatlama davranışlarının da risk iştahı üzerinde belirleyici olmayı sürdüreceğini belirtti.

Bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de dış ticaret dengesi, toptan eşya stokları ve ikinci el konut satışlarının takip edileceğini söyleyen analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.000 ve 14.100 puanın direnç, 13.800 ve 13.700 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Brent petrol, pazartesi gününü hafif yükselişle kapatmasının ardından varil başına 93 dolar seviyesine doğru düşerken, ABD ham petrolü (WTI) 91 doların altına indi. İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, ülkesinin şimdilik İran'a karşı ateşkes pozisyonunu koruduğunu ancak Tahran'ın yeniden saldırması halinde karşılık vereceğini söyledi. İran medyasında da benzer yönde haberler yer aldı.

Hürmüz Boğazı kapalı: Küresel enerji sevkiyatları baskı altında

Çatışmaların yeniden şiddetlenmesi, Orta Doğu'daki savaşı sona erdirmeye yönelik daha kapsamlı diplomatik girişimleri tehlikeye atarken, ABD Başkanı Donald Trump taraflara gerilimi azaltma çağrısında bulundu. Kırılgan ateşkesin yürürlükte kalmasına rağmen, Tahran ve Washington'un karşılıklı uyguladığı abluka nedeniyle Hürmüz Boğazı fiilen kapalı kalmayı sürdürüyor. Bu durum, küresel pazarlara yönelik ham petrol, yakıt ve doğalgaz sevkiyatlarında ciddi aksamalara yol açıyor.

Bölgede risklerin devam ettiğine işaret eden gelişmeler de yaşandı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Umman Körfezi'nde bulunan boş bir petrol tankerinin İran limanına ulaşmaya çalışarak ablukayı ihlal ettiği gerekçesiyle pazartesi günü ABD güçlerince durdurulduğunu ve etkisiz hale getirildiğini X platformundan duyurdu. Öte yandan İsrail ordusu, Yemen'den gelen 'şüpheli bir hava hedefinin' başarıyla engellendiğini açıkladı.

Trump, ABD'nin İran'a karşı 2 hafta içinde 'tam bir zafer' ilan edeceğini düşünüyor

ABD Başkanı Donald Trump, pazartesi günü geç saatlerde Güney Carolina'daki Cumhuriyetçilere yönelik düzenlenen sanal seçim etkinliğinde yaptığı konuşmada, ABD'nin İran'a karşı yürüttüğü savaşta önümüzdeki iki hafta içinde 'tam zafer' ilan edeceğini söyledi. Tahran ile diplomatik temasların sürdüğünü belirten Trump, çatışmaların sona ermesiyle birlikte petrol fiyatlarının da gerileyeceğini ifade etti.

Sosyal medya hesabından değerlendirmelerde bulunan Tezmen, insanlık tarihinin en dönüştürücü teknolojik gelişmesinin yapay zekâ olduğunu ve bu teknolojinin etkilerinin artık somut şekilde görülmeye başlandığını ifade etti.

Özellikle beyaz yaka mesleklerin yapay zekâ nedeniyle ciddi bir dönüşüm ve riskle karşı karşıya olduğunu vurgulayan Tezmen, bazı uluslararası bankalarda yapay zekâ kaynaklı işten çıkarmaların başladığını hatırlattı. İnsansı robot teknolojilerindeki gelişmelerin de mavi yakalı meslekler üzerinde benzer etkiler yaratabileceğini belirten Tezmen, sürecin beklenenden çok daha hızlı ilerlediğini kaydetti.

Bu iki teknolojinin hem istihdam üzerinde baskı oluşturabileceğini hem de ücretler üzerinde aşağı yönlü etki yaratabileceğini dile getiren Tezmen, küresel ölçekte istihdam sorununa yönelik net bir çözümün henüz ortaya konulamadığını ifade etti.

Tezmen, Tera Grubu olarak küresel megatrendleri yakından takip ettiklerini belirterek, hem şirketleri hem de yatırımcıları için bu alanlara yönelik projeler geliştirdiklerini söyledi. Şirketin bu kapsamda bazı somut projeler üzerinde çalıştığını aktaran Tezmen, projelerin hayata geçirilmesiyle birlikte kamuoyuyla paylaşılacağını ifade etti.

Teknolojik dönüşümün önümüzdeki birkaç yıl içinde dünyayı önemli ölçüde değiştireceğini belirten Tezmen, bireylerin ve kurumların bu yeni döneme hazırlıklı olması gerektiğini vurguladı.

İnsanlık tarihinin en dönüştürücü teknolojik gelişmesinin yapay zeka olduğu artık iyice netleşti.

Bu teknolojinin somut sonuçları da artık görülmeye başlandı.

Özellikle beyaz yaka meslekler YZ etkisiyle ciddi risk altında (bazı uluslararası bankalardan YZ kaynaklı işten:

— Emre Tezmen, CFA (@TezmenEmre) June 9, 2026

Dün ons fiyatındaki artışa paralel değer kazanan gram altın, günü önceki kapanışın yüzde 0,2 üstünde 6 bin 420 liradan tamamladı.

Güne yükselişle başlayan gram altın, saat 09.30 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,2 üstünde 6 bin 433 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalar itibarıyla çeyrek altın 10 bin 640 liradan, cumhuriyet altını 42 bin 370 liradan satılıyor.

Altının onsu yüzde 0,1 değer kazancıyla 4 bin 335 dolardan işlem görüyor.

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile anlaşma sürecinde çok iyi gittiklerini belirterek, 'Önümüzdeki 2 hafta içinde tam zafer ilan ettiğimizde gerçekten kazanmış olacağız.' dedi.

Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı telefon görüşmesinde ise karşılıklı saldırıların bölgesel bir savaşa dönüşmesi halinde İsrail'in, İran karşısında yalnız kalabileceği uyarısında bulunduğunu açıkladı.

Öte yandan, Orta Doğu'daki jeopolitik gelişmeler varlık fiyatlarının yönü üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor.

Bölgede gerilimin azalmasıyla petrol fiyatlarında ve dolar endeksinde görülen düşüş altın fiyatlarını destekliyor.

Diğer taraftan, ABD Merkez Bankasının bu yıl faiz artırımına gideceğine dair öngörülerin gücünü korumasının altın fiyatlarını baskılamaya devam edeceği tahmin ediliyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD'de dış ticaret dengesi, toptan eşya stokları ve ikinci el konut satış verilerinin takip edileceğini belirtti.

Dün alış ağırlıklı seyreden haziran vadeli endeks kontratı, normal seansı yüzde 1,51 artışla 15.849,00 puandan tamamladı. Endeks kontratı akşam seansında ise kazançlarının bir kısmını geri vererek 15.830,00 puandan işlem gördü.

Haziran vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışının yüzde 0,28 üzerinde 15.894,00 seviyesinden işlem görüyor.

Küresel piyasalar, Orta Doğu'da tansiyonun yatışması ve yarı iletken sektöründeki satış baskısının azalmasıyla toparlanma eğilimine girdi.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise Almanya'da dış ticaret dengesi, sanayi üretimi, ABD'de dış ticaret dengesi, toptan eşya stokları ve ikinci el konut satışlarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 15.800 ve 15.700 puanın destek, 16.000 ve 16.100 puanın direnç konumunda olduğunu bildirdi.

Küresel piyasalar, Orta Doğu'da tansiyonun yatışması ve yarı iletken sektöründeki satış baskısının azalmasıyla toparlanma eğilimine girdi.

İsrail ve İran'ın bölgedeki barış görüşmelerini tehdit eden saldırılarıyla piyasalarda oluşan satış baskısı, çatışmaların kontrolden çıkmayacağına yönelik beklentilerin güçlenmesiyle zayıfladı.

Tarafların devam eden uzlaşma arayışlarını tehlikeye atacak aksiyonlara ara vermesi riskli varlıklara talebi destekledi.

Bölgedeki gelişmelere ilişkin açıklamalar yakından takip edilirken, ABD Başkanı Donald Trump, İran'la anlaşma sürecinde çok iyi gittiklerini kaydederek, 'Önümüzdeki iki hafta içinde tam zafer ilan ettiğimizde gerçekten kazanmış olacağız.' dedi.

Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde ise karşılıklı saldırıların bölgesel bir savaşa dönüşmesi halinde İsrail'in, İran karşısında yalnız kalabileceği uyarısında bulunduğunu açıkladı.

Bölgede gerilimlerin nispeten azalmasıyla birlikte 'savaş fiyatlaması' kapsamında değerlendirilen varlıklarda oynaklık artışı gözlendi. Dün Brent petrolün varil fiyatı 93,4 dolara kadar gerilemesinin ardından yeni günde de yüzde 1,1 azalışla 92,4 dolarda bulunuyor.

Artan gerilimlerin enflasyon korkularını körüklemesiyle dün yüzde 4,59 seviyelerini gören ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi, yeni işlem gününde petrol fiyatlarındaki geri çekilmenin etkisiyle yüzde 4,56'da dengelendi.

Saldırıların şiddetlendiği dönemlerde enflasyon riskleri ve güvenli liman özelliğiyle diğer para birimleri karşısında güçlenen dolar, gerilimin azalmasıyla birlikte bir miktar gevşedi. Cuma günü 7 Nisan'dan bu yana ilk kez 100 seviyesinin üzerine çıkan dolar endeksi, dünü bu eşik seviyeye yakın sınırlı düşüşle tamamlarken, yeni işlem gününde yüzde 0,1 gerileyerek 99,9 seviyesinde bulunuyor.

Öte yandan ABD'de sermaye piyasalarında halka arz işlemleri yatırımcıların odağında bulunuyor.

ABD'li milyarder iş insanı Elon Musk'ın Üst Yöneticisi (CEO) olduğu uzay ve havacılık şirketi Space Exploration Technologies Corp'un (SpaceX) cuma günü gerçekleştirmeyi planladığı halka arzın ardından, ChatGPT'nin geliştiricisi OpenAI'ın da halka arz için gerekli evrakları sunduğu bildirildi. Evrakların kabul edilmesi halinde gerçekleştirilecek halka arzla şirket değerinin 1 trilyon doların üzerine çıkmasının beklendiği ifade edildi.

OpenAI'ın halka arz başvurusuna ilişkin haber akışı, yatırımcıların yapay zeka şirketlerine yönelik ilgisinin sürmesine katkı sağladı.

Analistler, büyüme potansiyeli yüksek büyük ölçekli teknoloji şirketlerinin halka açılmasının sermaye piyasalarının derinliğini artırabileceğini belirtirken, söz konusu gelişmelerin yatırımcıların teknoloji sektörüne yönelik olumlu algısını desteklediğini ifade etti.

Bu arada ABD Merkez Bankası (Fed) New York Şubesinin yayımladığı mayıs ayına ilişkin Tüketici Beklentileri Anketi'nin sonuçlarına göre, ülkede tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi mayısta yüzde 3,5'e geriledi.

Kurumsal tarafta çip şirketlerinin hisselerinde toparlanma gözlendi. Micron Technology'nin hisseleri yüzde 10'a yakın artarken, Broadcom'un hisseleri yaklaşık yüzde 3 ve Nvidia'nın hisseleri yaklaşık yüzde 2 değer kazandı.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,3, Nasdaq endeksi yüzde 0,86 yükselirken, Dow Jones endeksi yüzde 0,16 düştü. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

- Avrupa borsaları karışık seyretti

Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin inişli çıkışlı seyri Avrupa'da yatırımcıları temkinli kalmaya yöneltiyor. Petrol fiyatlarının bir miktar geri çekilmesi ve teknoloji hisselerindeki yükseliş Avrupa borsalarında genel olarak risk iştahını destekledi.

Avrupa Merkez Bankasının (ECB) perşembe günkü toplantısında faiz artırımına kesin gözüyle bakılırken, bankaya ilişkin faiz indirimi beklentileri 2027 Mart ayından 2027 yılının ortalarına ötelendi.

Analistler, bankanın para politikası kararlarının yanı sıra açıklayacağı yeni ekonomik projeksiyonların da yakından takip edileceğini belirterek, bu doğrultuda büyümede aşağı yönlü revizyonların yapılabileceğini kaydetti.

Bu gelişmelere ek olarak dün açıklanan verilere göre, Almanya'da fabrika siparişleri, Orta Doğu'da tırmanan çatışmaların oluşturduğu küresel belirsizlik ve talep daralması nedeniyle nisan ayında beklentilerin neredeyse iki katı hızla geriledi.

Söz konusu veri Almanya ekonomisinin 2. çeyrekte daralmaya gidebileceğine dair tahminleri öne çıkarıyor. Ülkede özellikle otomotiv endüstrisinde görülen sıkıntılar ön planda yer alıyor.

Avro Bölgesi'nde yatırımcı güven endeksi, haziranla birlikte art arda ikinci ayda da yükselişini sürdürdü.

Bu gelişmelerle İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,05 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,63 yükselirken, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,58 ve Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,23 geriledi. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı.

- Asya borsaları Hong Kong hariç pozitif seyrediyor

ABD ve Avrupa tarafındaki toparlanma yeni günde Asya borsalarında da görülürken, Güney Kore'de Kospi endeksindeki yükseliş dikkati çekti.

Analistler, teknoloji ve yapay zeka duyarlılığı yüksek olan Güney Kore borsasında yatırımcıların bu alandaki olumlu gelişmeleri fiyatlamalara yansıttığını belirtti.

Çin'de açıklanan makroekonomik verilere göre ülkede dış ticaret dengesi mayıs ayında 105,4 milyar dolar fazla verdi. Ülkede ihracat aynı dönemde yüzde 19,4, ithalat ise yüzde 27,4 arttı.

Dış ticaret verilerinin iyi gelmesinde Çin'in ABD/İsrail-İran Savaşının başlaması sonrasında alternatif pazarlar bulması etkili olduğu değerlendiriliyor.

Buna karşın ülkede iç talep zayıf kalmaya devam ediyor.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,2, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 7,5 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,6 yükselirken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 0,3 düştü.

- BIST 100 endeksi yükseliş kaydetti

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,22 değer kazanarak 13.860,59 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,12 geriledi.

Dolar/TL dünü 46,1060'tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 46,1150'den işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise Almanya'da dış ticaret dengesi, sanayi üretimi, ABD'de dış ticaret dengesi, toptan eşya stokları ve ikinci el konut satışlarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.000 ve 14.100 puanın direnç, 13.700 ve 13.600 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09.00 Almanya, nisan ayı dış ticaret dengesi

09.00 Almanya, nisan ayı sanayi üretimi

15.30 ABD, nisan ayı dış ticaret dengesi

17.00 ABD, nisan ayı toptan eşya stokları

17.00 ABD, nisan ayı ikinci el konut satışları

Bu faizlerin yüksek olduğu açık. Elbette çok daha önemlisi mevduat ve kredi faizleri. Zaten politika faizinin şu ya da bu düzeyde belirlenmesinin arkasındaki temel amaç, önce bankaların kendi aralarında yaptıkları işlemlerde ortaya çıkan faizi, sonra da mevduat ve kredi faizlerini etkilemek. Ayrıca açıklanan politika faizi döviz kurunu anında etkiliyor. Bu yollarla enflasyonun ana belirleyicileri kur, girdi maliyetleri ve talep unsurları etkilenmeye çalışılıyor. Kredi faizlerinde 25 Mayıs verilerine göre durum şöyle: Ortalama tüketici kredisi faizi yüzde 62,5, ticari kredi faizi ise yüzde 53,2 düzeyinde. Mevduatın en yoğun olduğu vadelerde (1 ve 3 aya kadar) ortalama faiz düzeyleri ise, sırasıyla yüzde 46,6 ve 48,5. Bunların da yüksek oldukları açık. Özellikle de kredi faizleri çok yüksek.

Son iki yıldır yapabileceğini yapıyor para politikası

Peki Merkez Bankası'nın Perşembe günü faiz indirmesi mümkün mü? Elbette değil. Zira şu anda enflasyon yüzde 32,6 düzeyinde. Sadece şimdi mi? Ne gezer; son 11 aydır yüzde 30,9 ila yüzde 33,5 arasında çok dar bir alanda kaskatı kesilmiş durumda. Yok şu şok, yok bu şok. Ama sonuçta dikensiz gül bahçesi yok. Şoklar hayatın bir parçası. Bu kadar yüksek faiz oranlarına rağmen enflasyon düşmüyorsa, açık ki, uygulanmakta olan programda bir sorun var.

Para politikasında bir sorun var mı? Yaklaşık son iki yıldır yapabileceğini yapıyor para politikası; daha ne yapacak? Maliye politikasında bir sorun var mı? Borç düşük düzeyde. Deprem harcamalarına rağmen bütçe açığı patlamadı, aksine kontrol altına alındı. Buradaki sorun asgari ücretin ve çoğu emekli maaşının açlık sınırının altında olduğu bir ülkede üst gelir gruplarından alınan vergilerin artırılmaması ve vaktiyle otoyol, köprü, havaalanı yatırımları için verilen gelir garantilerinin gözden geçirilmemesi.

Liraya kalıcı güven sağlayamıyorsanız demek ki temel sorunlar var

Demek ki temel eksiklikler maliye ve para politikasının dışında. O eksikliklerin giderilmemesi maliye ve para politikasının etkinliğini son derece kısıtlıyor. Bu eksikliklerin neler olduğu malum; bu köşeyi izleyenleri bıktıracak düzeyde yazıp duruyorum. Şu pencereden bakmak lazım: Liraya olan güveni kalıcı olarak sağlayamıyorsanız, dövize yönelişi ancak bu kadar yüksek faiz ve döviz müdahaleleri ile engelleyebiliyorsanız, demek ki temel sorunlar var. Bu sorunlar şu soruların yanıtları ile ilgililer: Eylül 2021'de enflasyonu bir yılda yaklaşık 70 puan sıçratan para politikasına dönülebilir mi? Dönülmeyeceğinin garantisi var mı? Yargı sisteminin böyle çalıştığı bir ülke bırakın gelir düzeyini sıçratmayı, ekonomik istikrarı sağlayabilir mi?

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Peki TL gerçekten çok mu değerli? Bu soruya peşin peşin 'Evet' diyenlere şunu sormalı:

'TL hangi hesaplamaya ve kime göre değerli ve ne kadar değerli?'

Nasıl yapacağız bu hesabı, nasıl belirleyeceğiz TL'nin ne kadar değerli olduğunu?

Bir kere belli bir tarihi başlangıç alacağız, bu kaçınılmaz. Madem dezenflasyon programı üçüncü yılını doldurdu, bugün için bu programın başlangıcını esas alalım. Şu durumda baz yılı 2023'ün mayıs ayı olsun.

2023'ün haziran ayından bu yılın mayıs ayına kadar geçen üç yılda enflasyon, TÜFE ve Yİ-ÜFE bazında ne kadar artmış, bu dönemde bir dolar ve bir eurodan oluşan sepet kurdaki artış ne olmuş? Bu en basit hesaplama. Bu hesaplamada dolar ve euro enflasyonu yok.

O zaman bir başka hesaplamaya bakmak gerekiyor; Merkez Bankası'nın reel efektif döviz kuru endeksine. Bu konudaki en bilimsel ve sağlıklı veri de bu zaten. Merkez Bankası Türkiye'nin dış ticaretinde önemli paya sahip ülkelerin döviz kurları ve bu ülkelerdeki enflasyonu dikkate alarak bilimsel bir hesaplama yapıyor. Merkez Bankası bu endeksi 2025 yılının ortalamasını 100 kabul ederek hesaplıyor, ben bu seriyi 2023'ün mayısını 100 varsayarak yeniden düzenledim. Ama veri esas itibarıyla tabii ki Merkez Bankası'na ait.

Hangi hesaba göre?

İlk soru bu; reel kur hangi hesaba göre yapılacak? En yaygın kullanılan enflasyon hesabı kuşku yok ki tüketici fiyat endeksiyle bulunan oran, yani TÜFE oranı.

Diğeri ise yurt içi üretici fiyat endeksiyle bulunan oran, yani Yİ-ÜFE oranı.

Mayıs 2023'teki reel kur endeksi 100 kabul edildiğinde TÜFE'yle oluşan seri bu yılın mayıs ayında 122'ye çıktı. Yani TL son üç yılda yüzde 22 değerlendi. Bu oranı çok basite indirgeyerek bugünlerde 45-46 dolayında olan doların yüzde 22 kadar artmasının makul olduğu söylenebilir.

Ama tek hesap yöntemi bu değil: Bir de Yİ-ÜFE'ye göre yapılan hesaplama var. Merkez Bankası'nın bu hesaplamasına göre 2023'ün mayıs ayında 100 olan reel efektif döviz kuru endeksi bu mayısta yalnızca 101'e çıktı. Yani reel kur üç yıl öncesiyle hemen hemen aynı düzeyde ve dolayısıyla TL'de reel anlamda bir değerlenme yok.

Hangisini esas almalı?

Önce şunu söyleyeyim; tabii ki bu iki oran da doğru. Ama kullanım yerine göre birini tercih etmek gerekiyor.

Döviz kurunun düşük kaldığından en çok yakınan iş aleminin, özellikle de üretim yapan sanayicinin enflasyonu üretici fiyatları endeksine göre bulunan oran. Dolayısıyla onlar açısından Yİ-ÜFE'ye göre olan reel kur endeksine bakmak gerekiyor ki orada da bir değerlenme yok.

Ama buna karşılık turizm sektörünü üretici fiyatlardan çok tüketici fiyatları ilgilendiriyor. Bu yüzden de bu kesim açısından TL'de reel bir değerlenme olduğu yönündeki yakınma daha anlamlı.

Vatandaş için de TÜFE

Vatandaşın dövizde artış beklemesi, hatta ummasının altında yatan en büyük etken hiç kuşku yok ki çok yüklü miktarda döviz tasarrufuna sahip olması.

Yine aynı şekilde değeri dövize bağlı olarak artan altın varlığı.

Dolayısıyla vatandaşın yaşadığı enflasyon TÜFE ile bulunan oran olduğuna göre onlar açısından da TÜFE bazlı hesaplamayla bulunan yüzde 22'lik reel değerlenme önemli.

En basit hesap ne söylüyor?

Merkez Bankası'nın yaptığı reel kur hesaplaması çok teknik ve karşı ülkelerin enflasyonlarını da dikkate alan karmaşık bir işlem. Verileri daha basite indirgemek de mümkün:

2023'ün mayıs ayındaki TÜFE ve Yİ-ÜFE'yi, ayrıca sepet kuru 100 kabul ederek tüm ayları kapsayan bir seri oluşturursak üç yıl önce 100 olan TÜFE bu mayısta 315'e, Yİ-ÜFE 250'ye, sepet kur ise 235'e çıktı.

Mayısta 315 olan TÜFE ile 235 olan sepet kur arasında yüzde 34'lük, 250 olan Yİ-ÜFE ile sepet kur arasında ise yüzde 6'lık bir fark var.

Diğer ülkelerin enflasyonu hiç hesaba katılmazsa TL'deki değerliliği yok etmek için TÜFE bazlı hesaplamaya göre sepet kuron yüzde 34 artması gerekiyor. Ama bu çok basit bir hesaplama ve reel kur değişiminin hangi düzeyde olması gerektiğini bulmak için karşı ülkelerin enflasyonunu da dikkate almak gerekiyor. Ben bu oranları yalnızca fikir vermesi için aktardım.

Ya enflasyon iyi ölçülmüyorsa:

Bu hesaplamaların tümü Türkiye'deki enflasyon ölçümünün doğru olduğu varsayımına dayanıyor. Yapılacak bir şey yok; eldeki malzeme bu!

Hadi TÜFE'nin bu üç yılda yüzde 215 değil de daha yüksek arttığını dile getirip öyle hesap yapalım; Yİ-ÜFE ne olacak, onu nasıl hesaplayacağız.

Kaldı ki Yİ-ÜFE'yi de bir şekilde hesaplayabilsek bile Merkez Bankası TÜİK'in resmi verilerini kullandığı için reel efektif döviz kurunu hesaplamak mümkün değil. 'Bize ne reel kur endeksinden' de diyemeyiz ki, her türlü hesap ona göre yapılıyor, politikalar ona göre oluşturuluyor.

'Ama Türkiye Avrupa'dan pahalı'

Bu görüşü son zamanlarda o kadar çok sık duyuyoruz ki:

'Türkiye Avrupa'da neredeyse en pahalı ülke haline geldi.'

Çok doğru. Ama bu Türk parasının değerli olmasından kaynaklanmıyor ki.

Türkiye'nin pahalı olması çok başka bir konu ve zaten sorun burada yatıyor. Yoksa Türkiye'yi 'döviz bazında' bir anda Avrupa'nın en ucuz ülkelerinden biri yapmak çok kolay. O da başka bir yazıya:

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Şirketten yapılan açıklamada, 'S-1 Formu' olarak bilinen taslak kayıt beyanının SEC'e gizli olarak sunulduğu bildirildi.

Açıklamada, 'Bunun kamuoyuna sızmasını beklediğimiz için şimdiden duyuruyoruz.' ifadeleri yer aldı.

Halka arzın zamanlamasına ilişkin henüz bir karar verilmediği belirtilen açıklamada, özel şirket olarak yürütülmesinin daha kolay olabileceği bazı planlar nedeniyle sürecin zaman alabileceği kaydedildi.

Açıklamada, bunun 'karmaşık bir ödünleşim' süreci olduğu vurgulanarak, söz konusu başvurunun, şirketin en doğru seçenek olarak değerlendirmesi halinde daha erken halka açılmasına imkan sağlayacağı ifade edildi.

Yapay zeka şirketlerinden Anthropic de geçen hafta olası halka arz süreci kapsamında SEC'e taslak kayıt beyanını gizli olarak sunduğunu açıklamıştı.

New York borsası, çip hisselerindeki toparlanma sonrasında haftanın ilk işlem gününü karışık seyirle tamamladı.

Kapanışta Dow Jones endeksi, yüzde 0,16 azalarak 50.786,01 puana geriledi.

S&P 500 endeksi yüzde 0,3 artışla 7.405,73 puana ve Nasdaq endeksi yüzde 0,86 kazançla 25.929,66 puana yükseldi.

Çip şirketlerinin hisselerinin, geçen haftaki sert satışların ardından toparlanmasıyla pay piyasalarında karışık seyir izlendi.

Micron Technology'nin hisseleri yüzde 10'a yakın artarken, Broadcom'un hisseleri yaklaşık yüzde 3 ve Nvidia'nın hisseleri yaklaşık yüzde 2 değer kazandı.

Bugün başlayan geliştirici konferansında yazılım güncellemelerini duyuran Apple'ın hisseleri ise yüzde 2 geriledi.

Analistler, İran ve İsrail'in karşılıklı saldırıları durdurduğuna dair haberlerle ABD Başkanı Donald Trump'ın saldırılara rağmen müzakerelerin sürdüğünü belirtmesinin jeopolitik risklere dair artan endişeleri hafiflettiğini söyledi.

Orta Doğu'daki saldırılar sonrasında yüzde 5'ten fazla yükselen Brent petrolün vadeli varil fiyatı da geri çekilirken, TSİ 23.10 itibarıyla yüzde 1,4 artışla 94,40 dolar oldu.

ABD Merkez Bankası (Fed) New York Şubesinin yayımladığı mayıs ayına ilişkin Tüketici Beklentileri Anketi'nin sonuçlarına göre, ülkede tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi mayısta yüzde 3,5'e geriledi.

Bu hafta ABD'nin mayıs ayına ilişkin enflasyon verilerinin yanı sıra Elon Musk'ın şirketi SpaceX'in cuma günü gerçekleşecek halka arzı da takip edilecek.

Şimşek, CNNTürk'te katıldığı canlı yayında gündeme ilişkin soruları yanıtladı.

ABD/İsrail-İran Savaşı'nın Türkiye'ye etkilerine dikkati çeken Şimşek, gübreden çip üretimindeki ham maddeye kadar akla gelen birçok temel ham maddenin orada üretildiğini, işlendiğini, dünyaya arz edildiğini söyledi. Bunun büyük arz şoku olduğunu dile getiren Şimşek, kimsenin de bağışıklığının olmadığına işaret etti.

- 'Bu şok öngörülenden çok daha uzun sürdü'

Şimşek, küresel büyümenin olumsuz etkilendiğini, finansal koşulların sıkılaştığının altını çizerek, şöyle devam etti:

'Çünkü, dünyada enflasyon beklentileri yükseldi. Enflasyonun yükselmesi, enflasyon beklentilerinin bozulması finansal koşulları yani küresel faizleri etkiliyor. Bu bir. Bu da büyümeyi olumsuz etkiliyor. İkincisi bizim gibi petrol, doğalgaz ve türevlerini ithal eden ülkelerin dış dengesinde bozulma oluyor. Daha çok dış kaynağa ihtiyacınız var. Daha çok rezerv kullanmanız lazım. Bu süreci yoğun bir şekilde takip ediyoruz. Bu şok öngörülenden çok daha uzun sürdü. Küresel petrol arzına baktığınız zaman bugünkü şokun etkilediği üretim ve sevkiyat miktarı bütün bu geçmişte yaşanan şoklardan daha büyük. Diyelim ki bugün 20 milyon varil günlük etkileniyorsa geçmişteki en büyük şok da 4,5 milyon varil etkilendi. Onun için ciddiye alıyoruz. Önemli bir şok.'

- 'En az 5 puanlık ilave enflasyonist baskı var'

Türkiye'deki enflasyon gelişmelerine değinen Şimşek, 'Enflasyon, bu dış şok olmasaydı bu sene yüzde 20'nin bir tık altında ya da bir tık üstünde olma olasılığı oldukça yüksekti. Savaş nedeniyle birincil doğrudan ve ikincil etkileri ile piyasaların yılın tamamı için fiyatladığı petrol fiyat seviyesini dikkate aldığımızda en az 5 puanlık ilave enflasyonist baskı var. Başta enflasyon yüzde 21 olacaksa idi yüzde 26. Merkez Bankası da zaten oraya doğru çekti.' değerlendirmesinde bulundu.

Şimşek, bu süreç uzadıkça etkilerinin daha yoğun olabildiğini belirterek, bütün senaryoları daha ilk günden değerlendirdiklerini, şoktan hemen sonra senaryo analizlerini yaptıklarını ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'la paylaştıklarını dile getirdi.

- 'Ben bahane peşinde değilim'

Son 3 ayda varil fiyatlarının 118 dolarları bulduğunu, bu şokları programda öngörüp fiyatlamanın imkansız olduğunu vurgulayan Şimşek, 'Ben bahane peşinde değilim. Biz 2025'te de çoklu şok yaşadık. Şimdi bunlar etkilemiyor desem doğru olmaz. Ama yani enflasyon hedeflerini tutturamadığımızda bunlara da sığınmam. Niye? Çünkü yapısal konular da var. Bu şartlarda öngörü üretmek de kolay değil. Savaşın etkisi önemli. Savaş büyük bir şok. Yönetilebilir bir şok. Yönetiyoruz.' ifadelerini kullandı.

- 'Yaklaşık 160 milyar dolar rezervimiz var'

Şimşek, Orta Vadeli Programın başlangıç tasarımın ekstrem riskleri yönetmeye yönelik olduğunu belirterek, şu açıklamalarda bulundu:

'Önemli seçim yaşanmış, büyük deprem yaşanmış, EYT gibi önemli bir inisiyatif alınmış. O dönemde var olan bir kur korumalı mevduat gerçeğimiz var. Bu ekosistemde önceliklendirmeyi, makro finansal istikrara verdik. İkinci yılda dezenflasyonun başlanması, bütçe disiplinin tesisi ve cari dengenin yönetilebilir düzeylerde tutulması. Ama en kritik bileşeni söyleyeceğim. Biz tabiri caizse tamponları inşa ettik. Yani rezerv biriktirdik. Zor coğrafyada yaşadığınız zaman sizin dışındaki gelişmeleri belirlemiyorsunuz. Bu bölge, bu mahalle zor bir mahalle. O zaman ne yaparsınız? Her zaman şoklara karşı bünyeyi nasıl güçlendiririm? diye düşünürsünüz.'

Rezerv biriktirdiklerini dile getiren Şimşek, şu anda yaklaşık 160 milyar dolar rezerv olduğunu, şokun etkisinin önemli ölçüde yaşandığı için bu seviyelerin değerli, rezervin bu haliyle de yeterli olduğunu kaydetti.

Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,58 düşüşle 24.616,22 puana ve Fransa'da CAC 40 endeksi ise yüzde 0,23 azalarak 8.199,29 puana indi.

İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,05 değer kazanarak günü 10.373,2 puandan ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,63 artışla 50.208,13 puandan tamamladı.

Avro/dolar paritesi ise TSİ 20.44 itibarıyla yüzde 0,148 artışla 1,154 seviyesinden işlem gördü.

Orta Doğu'daki jeopolitik gelişmeler, küresel borsaların yönü üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor. Orta Doğu'da çatışma riskinin yeniden artması nedeniyle günün erken saatlerinde Brent petrolün varil fiyatı 98 dolara kadar yükseldi.

Ancak İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı yürüten birimi Hatemu'l Enbiya Karargahının, İsrail'e yönelik askeri operasyonların durdurulduğunu duyurmasının ardından Brent petrolün varil fiyatı 94 dolar seviyesine çekildi.

Enerji fiyatlarının yüksek seyrini koruması küresel çapta enflasyon endişelerini körüklerken yatırımcıların odağında bu hafta Avrupa Merkez Bankasının (ECB) perşembe günkü para politikası kararları yer alıyor. Bankanın bu toplantıda 3 temel faiz oranında 25 baz puanlık faiz artışı yapacağına kesin gözüyle bakılıyor.

Öte yandan bugün açıklanan verilere göre, Almanya'da fabrika siparişleri, Orta Doğu'da tırmanan çatışmaların oluşturduğu küresel belirsizlik ve talep daralması nedeniyle nisan ayında beklentilerin neredeyse iki katı hızla geriledi.

Avro Bölgesi'nde yatırımcı güven endeksi, haziranla birlikte art arda ikinci ayda da yükselişini sürdürdü.

Girişim Elektrik Sanayi Taahhüt ve Ticaret A.Ş. (GESAN), Bosna-Hersek devlet elektrik kurumu EPBiH tarafından açılan ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) finansmanıyla gerçekleştirilen güneş enerjisi santrali, trafo merkezi ve iletim hattı inşası ihalesinde en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendi.

Toplam bedeli 26,87 milyon euro olan proje güncel kurla yaklaşık 1,44 milyar TL büyüklüğe ulaşıyor. Şirket, ihale komisyonu tarafından sözleşme imzalamaya davet edildi.

KLNMA'dan 100 Milyon Euroluk Uluslararası Finansman

Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası (KLNMA), Avrupa Yatırım Bankası ile yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği yatırımlarının finansmanında kullanılmak üzere 100 milyon euro tutarında kredi anlaşması imzaladığını açıkladı. Kredinin Hazine ve Maliye Bakanlığı geri ödeme garantisi altında sağlandığı belirtildi.

FORTE ve HAVELSAN Arasında 2,7 Milyon Dolarlık Savunma Sözleşmesi

Forte Bilgi İletişim Teknolojileri ve Savunma Sanayi A.Ş. (FORTE), yüzde 100 bağlı ortaklığı MilSOFT ile HAVELSAN arasında komuta kontrol faaliyetleri kapsamında KDV hariç 2,7 milyon dolar tutarında sözleşme imzalandığını duyurdu.

KBORU'dan 262,5 Milyon TL'lik DSİ İhalesi

Kuzey Boru A.Ş. (KBORU), Devlet Su İşleri 24. Bölge Müdürlüğü tarafından düzenlenen 'Kars Barajı Sulaması 1. Kısım CTP Boru Malzeme Alımı' ihalesinde en avantajlı teklifi vererek birinci oldu.

KDV hariç 262,5 milyon TL bedelli projenin 2026 yıl sonuna kadar tamamlanması planlanıyor.

Hitit Bilgisayar Air Zimbabwe ile İş Birliğini Genişletti

Hitit Bilgisayar Hizmetleri A.Ş. (HTTBT), mevcut müşterisi Air Zimbabwe'nin rezervasyon, yolcu hizmetleri, internet rezervasyon motoru ve gelir muhasebesi çözümlerini kullanmaya başladığını açıkladı.

2021 yılında başlayan iş ortaklığının yeni ürünlerle genişletilmesi, şirketin Afrika pazarındaki konumunu güçlendiren gelişmeler arasında değerlendiriliyor.

Rubenis Tekstil'den 650 Bin Dolarlık İhracat Siparişi

Rubenis Tekstil (RUBNS), yurt dışında yerleşik bir şirketten toplam 650 bin dolar tutarında ihracat siparişi aldığını açıkladı. Şirket, anlaşma kapsamında sevkiyatların başladığını bildirdi.

Lila Kağıt Erzurum Fabrikasında Üretime Hazır

Lila Kağıt (LILAK), Erzurum Aziziye'de kurduğu Faz I Konverting Üretim Tesisi yatırımını tamamladığını ve tesisin üretim ile satış faaliyetlerine başlamaya hazır hale geldiğini duyurdu.

Şirket ayrıca 2027 yılında devreye alınması planlanan Faz II yatırımıyla yıllık bobin kağıt üretim kapasitesini 341 bin tona çıkarmayı hedefliyor.

LMKDC'ye 34,35 MWe Kapasite Tahsisi

Limak Doğu Anadolu Çimento (LMKDC), lisanssız elektrik üretimi kapsamında yaptığı başvurunun olumlu sonuçlandığını açıkladı. Şirket, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülen süreç sonunda 34,35 MWe kapasite tahsis hakkı kazandı.

TAV Havalimanları Kuveyt İhalesine Yeniden Teklif Verdi

TAV Havalimanları Holding (TAVHL), Limak İnşaat ile oluşturduğu konsorsiyum aracılığıyla Kuveyt Uluslararası Havalimanı Terminal 2'nin işletme ve bakım hizmetlerine yönelik yeniden düzenlenen ihaleye teklif sunduğunu duyurdu.

Konsorsiyumda TAV'ın payı yüzde 60 seviyesinde bulunuyor.

MHRGY Portföyüne 642 Milyon TL'lik Ofis ve Ticari Alan Ekledi

MHR Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (MHRGY), Pendik'te bulunan Esas Aeropark projesindeki 33 bağımsız bölümü toplam 642,2 milyon TL + KDV bedelle satın aldığını açıkladı.

Şirket, tapu devrinin 8 Haziran itibarıyla tamamlandığını ve söz konusu gayrimenkullerin portföye dahil edildiğini bildirdi.

ALARK İsviçre'de Yeni Şirket Kuruyor

Alarko Holding (ALARK), bağlı ortaklığı Alyat Teknoloji Yatırımları Holding aracılığıyla yurt dışı yatırımlarını daha etkin yönetmek amacıyla İsviçre'de 100 bin İsviçre Frangı sermayeli yeni bir şirket kurulmasına karar verdi.

KARTN'dan Varlık Satışıyla Borç Azaltma Hamlesi

Kartonsan (KARTN), Kocaeli Başiskele'de bulunan 4.887 metrekare büyüklüğündeki arsasını 67,5 milyon TL bedelle sattığını açıkladı.

Şirket, satıştan elde edilen fonun kredi ve tahvil kaynaklı finansman giderlerinin azaltılması amacıyla kullanılacağını belirtirken, satıştan yaklaşık 64,3 milyon TL kâr elde edildiğini duyurdu.

RAYSG Prim Üretimini Artırdı

Ray Sigorta (RAYSG), 2026 yılının ilk beş ayında brüt prim üretiminin 17,35 milyar TL'ye ulaştığını açıkladı. Prim üretimi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1,69 artış gösterdi.

Günün Öne Çıkanları

• GESAN'ın 1,44 milyar TL büyüklüğündeki Bosna-Hersek ihalesi,
• KLNMA'nın 100 milyon euroluk uluslararası kredi anlaşması,
• FORTE'nin 2,7 milyon dolarlık savunma sanayi sözleşmesi,
• KBORU'nun 262,5 milyon TL'lik DSİ ihalesi,
• LILAK'ın Erzurum yatırımını devreye alması,
• TAVHL'nin Kuveyt Havalimanı ihalesine yeniden teklif vermesi,

günün en dikkat çekici kurumsal gelişmeleri arasında yer aldı.

İsrail ordusunun sabah saatlerinde İran'ın güneyindeki bazı enerji ve stratejik noktaları hedef aldığı bildirildi. Saldırıların ardından İran'ın da çeşitli askeri unsurlarla karşılık verdiği belirtilirken, bölgedeki gelişmeler dünya kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor.

TRUMP'IN ÇAĞRILARI SONUÇ VERMEDİ

ABD Başkanı Donald Trump, son günlerde yaptığı açıklamalarda İsrail'e misilleme saldırılarından kaçınması yönünde çağrıda bulunmuştu. Özellikle Lübnan'daki operasyonlardan rahatsızlığını dile getiren Trump, İran ile diplomatik temasların sürdüğünü ve yeni bir çatışma dalgasının olası anlaşma süreçlerine zarar verebileceğini savunmuştu.

Ancak İsrail'in son operasyonu, Washington'un diplomatik girişimlerinin sahada karşılık bulmadığı yorumlarına neden oldu. İsrail basınında yer alan haberlerde, İran'a yönelik hava operasyonlarının önümüzdeki günlerde genişletilebileceği ve yeni hedeflerin gündemde olduğu öne sürüldü.

EMTİA PİYASALARINDA SERT HAREKETLER

Jeopolitik risklerin artmasıyla birlikte yatırımcıların pozisyonlarını yeniden gözden geçirdiği görüldü. Altın ve gümüş fiyatlarında dikkat çekici hareketler yaşanırken, enerji piyasaları da gelişmelerden doğrudan etkilendi.

Ons altın 4.300 dolar seviyesinin altına gerileyerek satış baskısıyla karşılaşırken, gümüş fiyatları da düşüş eğilimini sürdürdü. Buna karşın petrol piyasasında arz endişeleri ön plana çıktı. Brent petrolün varil fiyatı 100 dolar sınırına yaklaşırken, enerji maliyetlerinin yeniden yükselişe geçebileceği değerlendiriliyor.

KRİPTO PARALAR DİRENÇ GÖSTERDİ

Risk iştahındaki azalmaya rağmen kripto para piyasasında görece daha sakin bir görünüm hâkim oldu. Bitcoin, son yükselişlerinin ardından 62 bin dolar seviyesinin üzerinde tutunmayı başarırken, yatırımcıların bir kısmının alternatif varlıklara yönelmeyi sürdürdüğü gözlendi.

UZMANLAR UYARIYOR

Piyasa uzmanları, İsrail ve İran arasındaki gerilimin daha geniş bir bölgesel çatışmaya dönüşmesi halinde enerji fiyatlarında yeni zirvelerin görülebileceğini belirtiyor. Özellikle petrol arzını etkileyebilecek gelişmelerin küresel enflasyon üzerinde yeniden baskı oluşturabileceği ifade edilirken, yatırımcıların önümüzdeki günlerde bölgeden gelecek açıklamalara odaklanacağı belirtiliyor.

Bu son alımla birlikte şirketin toplam Bitcoin varlığı 845.256 BTC'ye yükseldi. Mevcut piyasa fiyatlarıyla değerlendirildiğinde Strategy'nin elindeki Bitcoin'lerin değeri yaklaşık 53 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.

Satış Tartışmaları Kısa Sürdü

Geçtiğimiz hafta şirketin 32 BTC satması, yatırımcılar arasında 'Strategy satışlara mı başlıyor?' sorusunu gündeme getirmişti. Ancak son alım, şirketin uzun vadeli Bitcoin biriktirme stratejisinden vazgeçmediğini gösterdi. Söz konusu 32 BTC'lik satışın ardından gelen 1.550 BTC'lik yeni alım, piyasadaki endişelerin büyük ölçüde dağılmasını sağladı.

Şirketin kurucusu ve Bitcoin savunucusu Michael Saylor da sosyal medya paylaşımlarıyla yeni alımın sinyallerini vermişti.

Ortalama Maliyet Düşüyor

Strategy'nin son alımı Bitcoin başına ortalama 65.332 dolardan gerçekleşti. Bu rakam, şirketin genel Bitcoin maliyet ortalamasının altında kaldığı için toplam maliyet bazının düşmesine katkı sağladı. Şirket bugüne kadar Bitcoin yatırımları için yaklaşık 64 milyar dolar harcarken, ortalama alım maliyeti 75 bin dolar seviyelerinde bulunuyor.

Kasadaki Nakit de Güçlendirildi

Bitcoin alımının yanı sıra Strategy, dolar rezervlerini de artırdı. Şirket 100 milyon dolarlık ek kaynak ayırarak nakit rezervini 1 milyar dolara yükseltti. Bu adımın, temettü ve finansal yükümlülüklerin karşılanmasında ek güvence sağlamayı amaçladığı belirtiliyor.

Kurumsal Talep Devam Ediyor

Strategy'nin yeniden alıma geçmesi, kurumsal yatırımcıların Bitcoin'e olan ilgisinin sürdüğünü gösteren önemli gelişmelerden biri olarak değerlendiriliyor. Şirketin tek başına dolaşımdaki toplam Bitcoin arzının %4'ünden fazlasını elinde bulundurması, kurumsal taraftaki yoğunlaşmanın boyutunu da ortaya koyuyor.

Piyasa uzmanları, Bitcoin fiyatındaki son düzeltmelere rağmen büyük şirketlerin uzun vadeli birikim stratejilerini sürdürmesinin, önümüzdeki dönemde kripto para piyasası açısından önemli bir destek unsuru olabileceğini belirtiyor.

Öte yandan, ilgili payda daha önce VBTS kapsamında yürürlüğe konulan açığa satış yasağı ve kredili işlem yasağı tedbirleri de brüt takas uygulaması süresince devam edecek.

TCMB, Mayıs Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nu yayımladı.

Rapora göre, tüketici fiyatları mayıs ayında yüzde 1,71 arttı, yıllık enflasyon 0,24 puan yükselişle yüzde 32,61 seviyesinde gerçekleşti. Mayıs ayında tüketici fiyatlarının seyrinde büyük ölçüde ulaştırma hizmetleri, giyim ve işlenmiş gıda fiyatları etkili oldu, işlenmemiş gıda fiyatlarındaki düşüş ise enflasyonu sınırladı.

Mevsimsel etkilerden arındırıldığında bir önceki aya benzer seyrettiği izlenen aylık hizmet enflasyonunda, akaryakıt fiyat gelişmelerinin devam eden yansımalarıyla ulaştırma hizmet fiyatları öne çıktı.

Temel mal enflasyonunda giyim ve ayakkabı alt grubundaki yükselişin etkisi hissedilirken, diğer temel mal alt gruplarında aylık enflasyon ılımlı seyretti. Gıda fiyatlarında mayıs ayında gözlenen düşüşte sebze ürünleri öncülüğünde işlenmemiş gıda alt grubu rol oynadı.

Diğer taraftan işlenmiş gıdada aylık enflasyon bir önceki aya kıyasla yavaşlasa da süt ve süt ürünleri öncülüğünde yüksek seyretmeye devam etti.

Aynı dönemde enerji fiyatları sınırlı bir oranda düştü, bu gelişmede uluslararası petrol fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle akaryakıt fiyatları belirleyici oldu.

Bu dönemde, yurt içi üretici fiyatları üzerinde küresel enerji fiyat gelişmelerinin yansımaları etkili olmaya devam etti. Bu gelişmelerle üretici fiyatları yüzde 2,75 arttı ve yıllık enflasyon 0,34 puan artışla yüzde 28,93 oldu.

- Hizmet ve temel mallar gruplarının enflasyona katkıları arttı

Rapora göre, mayıs ayında tüketici fiyatları artışı yüzde 1,71 gerçekleşti ve yıllık enflasyon 0,24 puan artarak yüzde 32,61'e yükseldi. B endeksinin yıllık değişim oranı 0,79 puan artışla yüzde 31,30, C endeksinin yıllık değişim oranı ise 0,61 puan artışla yüzde 30,44 oldu.

Yıllık tüketici enflasyonuna katkılar incelendiğinde, enerji, gıda ve alkolsüz içecekler ile alkol-tütün-altın gruplarının katkıları bir önceki aya kıyasla sırasıyla 0,29, 0,12 ve 0,03 puan azalırken, hizmet ve temel mallar gruplarının katkıları sırasıyla 0,40 ve 0,28 puan arttı.

Mevsimsellikten arındırılmış verilerle, tüketici fiyatlarının aylık artışı bir önceki aya kıyasla zayıfladı. Benzer şekilde B ve C göstergelerinde aylık enflasyon geriledi. Fiyat artışları B endeksini oluşturan gruplardan hizmette görece yatay seyrederken, temel mallar ve işlenmiş gıdada zayıfladı.

TCMB bünyesinde takip edilen göstergeler, mayıs ayında enflasyonun ana eğiliminin bir önceki aya kıyasla gerilediğine işaret ederken, göstergeler üç aylık ortalamalar bazında ise belirgin bir değişim sergilemedi.

Hizmet fiyatları mayıs ayında yüzde 2,30 yükselirken, grup yıllık enflasyonu 0,77 puan artarak yüzde 41,07 seviyesinde gerçekleşti. Yıllık enflasyon ulaştırmada daha belirgin olmak üzere ulaştırma ve haberleşme gruplarında yükselirken, lokanta ve otel grubunda yataya yakın seyretti, kira ve diğer hizmetlerde ise geriledi.

Aynı dönemde ulaştırma hizmetlerinde fiyat artışı akaryakıt fiyat gelişmelerinin yansımasına ek olarak bayramın etkisiyle yüzde 5,61 oranı ile güçlü seyrini korudu. Bu grupta, hava yolu ile yolcu taşımacılığı fiyatları (yüzde 15,22) öne çıkmaya devam etti, şehirler arası otobüs fiyatlarında artış (yüzde 5,46) görülürken, şehir içi ulaşım tarifeleri (tramvay, dolmuş, taksi vb.) de yükseldi.

Bu dönemde haberleşme hizmetleri yıllık enflasyonundaki yükseliş eğilimini sürdürdü. Diğer taraftan, kira grubunda aylık artış yüzde 2,15 olurken, yıllık enflasyon 1,39 puan azalışla yüzde 49,77'ye geriledi. Lokanta-otel enflasyonu yüzde 1,87 ile önceki aya kıyasla yavaşlarken, diğer hizmetlerde de enflasyon yüzde 1,14 ile görece ılımlı seyretti.

- Temel mal grubu fiyatları arttı

Temel mal grubu fiyatları mayıs ayında yüzde 3,91 arttı, grup yıllık enflasyonu 0,74 puan yükselişle yüzde 17,26 oldu. Yıllık enflasyon giyim ve ayakkabı alt grubunda artarken, dayanıklı mal ve diğer temel mallar alt gruplarında geriledi.

Yeni sezona geçişin devam ettiği giyim ve ayakkabı alt grubunda mayıs ayında tarihsel eğilimine kıyasla yüksek bir aylık fiyat artışı (yüzde 11,40) gözlendi. Bu dönemde, dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışı yüzde 1,32 ile önceki aya kıyasla sınırlı bir miktar yükseldi.

Aynı dönemde mobilya fiyat artışı yüzde 3,36 ile güçlü seyrini korudu. Beyaz eşya fiyatları yüzde 2,79 artış ile geçen aya kıyasla hızlanırken otomobil fiyat artışı yüzde 0,70 ile ılımlı seyretti. Öte yandan diğer elektrikli ve elektriksiz alet fiyatları bu dönemde yüzde 0,85 azaldı. Diğer temel mallar alt grubunda da aylık enflasyon bir önceki aya kıyasla zayıflayarak ılımlı seyretti.

Enerji fiyatları mayıs ayında yüzde 0,17 geriledi, grup yıllık enflasyonu 3,34 puan düşerek yüzde 43,88 oldu. Bu gelişmede, ham petrol fiyatlarına paralel olarak düşen akaryakıt fiyatları (yüzde -3,04) öne çıktı.

Diğer taraftan, meskenlere yönelik doğalgaz fiyatları kademeli fiyat uygulamasına bağlı etkilerle yüzde 4,57 yükseldi. Diğer alt kalemler ise görece ılımlı bir seyir izlendi.

- Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatlar azaldı

Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyatlar mayıs ayında yüzde 0,48 azaldı, grup yıllık enflasyonu 0,31 puan yükselişle yüzde 34,86 oldu.

Yıllık enflasyon, işlenmiş gıdada 1,64 puan artarken işlenmemiş gıdada 1,45 puan geriledi ve sırasıyla yüzde 35,31 ve 34,76 olarak gerçekleşti.

İşlenmemiş gıda fiyatları mayıs ayında, sebze (yüzde -14,63) ve et (yüzde -1,76) kalemlerindeki fiyat düşüşlerine bağlı olarak azaldı. Diğer taraftan, işlenmiş gıda alt grubunda aylık enflasyon yüzde 2,63 ile görece güçlü seyretmeye devam etti. Bu gelişmede ekmek-tahıl, et ürünleri ile çiğ süt fiyat artışını takiben süt ve süt ürünleri fiyatlarındaki yükselişler öne çıktı.

- Yurt içi üretici fiyatları arttı

Yurt içi üretici fiyatları mayıs ayında yüzde 2,75 arttı, yıllık üretici enflasyonu 0,34 puan yükselerek yüzde 28,93 oldu.

Ana sanayi gruplarına göre incelendiğinde, enerji fiyatları jeopolitik gelişmelerin etkisiyle yüzde 6,60 ile yüksek bir oranda artmaya devam etti. Ara malı fiyatları yüzde 2,94 artarken, sermaye malları ile dayanıklı ve dayanıksız tüketim mallarında fiyat artışları görece daha düşük oldu.

Sektörel bazda incelendiğinde ise doğal gaz, ham petrol, kauçuk-plastik, kimyasal ürünler gibi jeopolitik gelişmelerin etkilerinin belirgin olduğu alt gruplarda fiyat artışları yüksek seyretti.