Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) 2026 yılı birinci çeyreğinde %2,5 arttı

GSYH 2026 yılı birinci çeyrek ilk tahmini; zincirlenmiş hacim endeksi olarak, bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %2,5 arttı.

Bilgi ve iletişim faaliyetleri 2026 yılının birinci çeyreğinde %9,5 arttı

GSYH'yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde; 2026 yılı birinci çeyreğinde bir önceki yıla göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak; bilgi ve iletişim faaliyetleri toplam katma değeri %9,5, diğer hizmet faaliyetleri %5,2, tarım sektörü %4,6, ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetleri %3,7, finans ve sigorta faaliyetleri %3,5, inşaat sektörü %3,2, gayrimenkul faaliyetleri %3,0, ürün üzerindeki vergiler eksi sübvansiyonlar %2,0, mesleki, idari ve destek hizmet faaliyetleri %1,9 ve kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetleri %1,8 arttı. Sanayi sektörü ise %0,8 azaldı.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, bir önceki çeyreğe göre %0,1 arttı. Takvim etkisinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, 2026 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %2,6 arttı.

GSYH 2026 yılının birinci çeyreğinde cari fiyatlarla 16 trilyon 999 milyar 977 milyon TL oldu

Üretim yöntemiyle Gayrisafi Yurt İçi Hasıla tahmini, 2026 yılının birinci çeyreğinde cari fiyatlarla bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %35,7 artarak 16 trilyon 999 milyar 977 milyon TL oldu. GSYH'nin birinci çeyrek değeri cari fiyatlarla ABD doları bazında 389 milyar 598 milyon olarak gerçekleşti.

Hanehalkı nihai tüketim harcamaları 2026 yılının birinci çeyreğinde %4,8 arttı

Yerleşik hanehalklarının nihai tüketim harcamaları 2026 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak %4,8 arttı. Devletin nihai tüketim harcamaları %2,1, gayrisafi sabit sermaye oluşumu ise %3,0 arttı.

Mal ve hizmet ihracatı 2026 yılının birinci çeyreğinde %12,7, ithalatı ise %2,0 azaldı

Mal ve hizmet ihracatı, 2026 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak %12,7, ithalatı ise %2,0 azaldı.

İşgücü ödemeleri 2026 yılının birinci çeyreğinde %35,9 arttı

İşgücü ödemeleri, 2026 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %35,9 arttı. Net işletme artığı/karma gelir %34,4 arttı.

İşgücü ödemelerinin Gayrisafi Katma Değer içerisindeki payı %42,7 oldu

İşgücü ödemelerinin cari fiyatlarla Gayrisafi Katma Değer içerisindeki payı geçen yılın birinci çeyreğinde %42,7 iken, bu oran 2026 yılı birinci çeyreğinde de %42,7 oldu. Net işletme artığı/karma gelirin payı ise geçen yılın birinci çeyreğinde %36,3 iken, 2026 yılı birinci çeyreğinde %35,8 oldu.

Bloomberg HT Tüketici Güven Endeksi Mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 2,18 oranında azalarak 69,74 değerini almıştır.

Mayıs ayında tüketicinin mevcut durum algısında, beklentilerinde ve tüketim eğiliminde gerileme izliyoruz.

Nisan ayında toparlanma sinyali veren endeksin bunu devam ettiremediğini izliyoruz.

Süresiz bir ateşkes dönemine girildiği açıklamasına rağmen süresiz bir gerginliğe dönüşen sürecin tüketici güvenindeki toparlamayı frenleyen ana unsurlardan birisi olduğunu düşünüyoruz.

Savaşın etkilerinin özellikle enflasyon tarafında daha hissedilir olması da diğer bir neden gibi görünüyor. Buna bağlı olarak da tüketim eğiliminde tekrar bir gerileme görülüyor. Endeksin anket dönemi bayram öncesi tamamlandığı için veriler son iç siyasi gelişmeleri ve savaşın artan bitme olasılığını yansıtmıyor.

Bu çerçevede, Bloomberg HT Tüketici Beklenti Endeksi bir önceki ayın nihai endeksine göre yüzde 1,29 oranında azalarak 70,58 değerini alıyor.

Diğer taraftan, içinde bulunduğumuz dönemin dayanıklı tüketim malları ile otomobil ve konut alımı için uygunluğunu ölçmeye çalışan Bloomberg HT Tüketim Eğilimi Endeksi ise yüzde 3,70 oranında düşerek 71,09 seviyesine geliyor. İç talepte kararsız bir seyir izleniyor.

Cuma günü düşüş eğiliminde hareket eden dolar/TL, günü önceki kapanışın yüzde 0,1 altında 45,8480'den tamamladı.

Dolar/TL saat 09.45 itibarıyla yüzde 0,2 artışla 45,9180'den işlem görüyor. Aynı dakikalarda avro/TL yüzde 0,2 yükselişle 53,5550'den ve sterlin/TL ise yatay seyirle 61,8770'ten satılıyor.

Dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 99 seviyesinde bulunuyor.

ABD-İran görüşmeleri henüz nihai bir anlaşmayla sonuçlanmazken, günden güne uzlaşı ihtimallerinin yükselmesi fiyatlamalarda öne çıkıyor.

Taraflardan gelen açıklamalar risk iştahında zaman zaman geri çekilmelere neden olurken, Hürmüz Boğazı ve nükleer program konularında uzlaşının henüz sağlanamamış olması sürecin kırılganlığını koruduğuna işaret ediyor.

Öte yandan yurt içinde gözler büyüme verisine çevrildi. AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, GSYH'nin birinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor. Bu arada ekonomistlerin 2027 sonuna ilişkin büyüme tahminlerinin medyanı yüzde 4,50 oldu.

Analistler, bugün yurt içinde büyüme, imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), yurt dışında ise ABD ve Avrupa'da açıklanacak imalat sanayi PMI, ABD'de ISM imalat sanayi PMI, inşaat harcamaları, Avro Bölgesi'nden işsizlik oranının takip edileceğini belirtti.

- Çeyrek altın 11 bin 24 liradan, Cumhuriyet altını 43 bin 895 liradan satılıyor

Gram altın, güne düşüşle başlamasının ardından 6 bin 660 liradan işlem görüyor.

Cuma günü ons altındaki yükselişe paralel değer kazanan gram altın, günü önceki kapanışa göre yüzde 0,9 artışla 6 bin 692 liradan tamamladı.

Güne düşüşle başlayan gram altın, saat 09.25 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,5 altında 6 bin 660 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalarda çeyrek altın 11 bin 24 liradan, Cumhuriyet altını 43 bin 895 liradan satılıyor.

Altının onsu yüzde 0,6 değer kaybıyla 4 bin 513 dolardan işlem görüyor.

ABD ve İran arasında anlaşma sağlanacağına yönelik öngörüler gücünü korumasına karşın ABD Başkanı Donald Trump'tan net bir açıklama gelmemesi sürece ilişkin belirsizliğin devam ettiğini gösterdi.

Bu gelişmelerle, petrol fiyatlarında ve dolar endeksinde görülen yükselişlerin negatif etkileriyle altın fiyatlarında düşüş eğilimi öne çıkıyor.

Analistler, bugün yurt içinde büyüme, imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), yurt dışında ise ABD ve Avrupa'da açıklanacak imalat sanayi PMI, ABD'de ISM imalat sanayi PMI, inşaat harcamaları, Avro Bölgesinden işsizlik oranının takip edileceğini belirtti.

AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH), birinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor. Öte yandan ekonomistlerin 2027 sonuna ilişkin büyüme tahminlerinin medyanı yüzde 4,50 oldu.

Brent petrolün varili, uluslararası vadeli piyasalarda 93,33 dolardan işlem görüyor.

Cuma günü 94,10 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 91,12 dolardan tamamladı.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 09.14 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 2,4 artarak 93,33 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 89,88 dolardan alıcı buldu.

Fiyatlardaki artışta, İran ile ABD arasında hafta sonu yaşanan karşılıklı saldırılar ile İsrail'in Lübnan'a yönelik kara saldırıları ve işgali genişletme kararı etkili oldu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), dün Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Keşm Adası ve Goruk bölgesinde radar ve insansız hava araçları (İHA) komuta kontrol merkezlerini hedef aldıklarını duyurdu. İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) da ABD'nin, Hürmüzgan eyaletine bağlı Sirik Adası'nda bulunan bir iletişim kulesini hedef aldığını bildirdi. İran ise ABD ordusuna ait bir MQ-1 Predator tipi silahlı insansız hava aracının (SİHA) İran kara suları üzerinde düşürüldüğünü açıkladı.

Öte yandan İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ateşkese rağmen Lübnan'a yönelik kara saldırıları ve işgalin genişletilmesi talimatı verdi. İsrail ordusuna bağlı kara birliklerinin Lübnan'da Litani Nehri'nin kuzeyine geçtiğine işaret eden Netanyahu, tarihi Şakif Kalesi'nin bulunduğu stratejik öneme sahip tepelik alanı da işgal ettiklerini söyledi. Netanyahu, cumartesi günü yaptığı açıklamada, ordunun Lübnan'ın güneyindeki işgalini Litani Nehri'nin ötesine taşıdığını söylemişti.

İran ile ABD arasındaki mesaj alışverişi devam ederken, yapılan sert açıklamalar anlaşma ihtimallerini zayıflatarak petrol fiyatlarını destekleyen bir unsur oldu. İran'ın ABD ile imzalanma ihtimali bulunan mutabakat zaptında kendi değişikliklerini uygulayacağı bildirildi. İran Meclisi ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ise ABD ile devam eden müzakerelere ilişkin, 'İran halkının hakları güvence altına alınana kadar hiçbir anlaşmayı onaylamayacağız.' dedi.

Söz konusu gelişmeler, yatırımcıların Hürmüz Boğazı'nda arzın aksayabileceğine ilişkin endişelerini de artırıyor. CENTCOM, ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukası kapsamında bugüne kadar rotası değiştirilen gemi sayısının 118'e ulaştığını bildirdi. İran tarafı ise son bir günde Hürmüz Boğazı'ndan 28 petrol tankeri ve ticari geminin donanmanın koordinasyonu ve izniyle geçiş yaptığını duyurdu.

Analistler, Çin'den gelen zayıf ekonomik verilere rağmen Orta Doğu'daki arz güvenliği risklerinin petrol piyasasında fiyatları desteklemeye devam ettiğini belirtiyor.

Brent petrolde teknik olarak 93,73 doların direnç, 92,67 doların destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Geçen hafta Kurban Bayramı nedeniyle kısalan işlem haftasında 26 Mayıs Salı günü yarım gün işlem gören haziran vadeli endeks kontratı, normal seansı yüzde 2,63 azalışla 15.674,00 puandan tamamladı.

Haziran vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışının yüzde 0,56 üzerinde 15.761,00 seviyesinden işlem görüyor.

Küresel piyasalarda, yapay zeka rallisinin jeopolitik riskleri dengelemesiyle haftanın ilk işlem gününde risk iştahı yüksek seyrediyor.

Analistler, bugün yurt içinde büyüme, imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), yurt dışında ise ABD ve Avrupa'da açıklanacak imalat sanayi PMI, ABD'de ISM imalat sanayi PMI, inşaat harcamaları, Avro Bölgesi'nden işsizlik oranının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 15.900 ve 16.000 puanın direnç, 15.600 ve 15.500 puanın destek konumunda olduğunu bildirdi.

AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, GSYH'nin birinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor. Öte yandan ekonomistlerin 2027 sonuna ilişkin büyüme tahminlerinin medyanı yüzde 4,50 oldu.

Küresel piyasalarda, yapay zeka rallisinin jeopolitik riskleri dengelemesiyle haftanın ilk işlem gününde risk iştahı yüksek seyrediyor.

Geçen hafta piyasalarda ABD ile İran'ın bir anlaşmaya varmaya yakın olduğu yönündeki haberlerle iyimser bir hava hakimken, teknoloji ve yapay zeka şirketlerindeki sert yükselişler risk iştahını destekledi.

Axios'un haberinde ABD'li ve İranlı müzakerecilerin ateşkesin uzatılması ve İran'ın nükleer programı konusunda müzakerelerin başlatılmasına yönelik 60 günlük bir mutabakat metni üzerinde anlaşmaya vardığı ancak ABD Başkanı Donald Trump'ın buna henüz nihai onayı vermediği aktarılmıştı.

Söz konusu mutabakat metninin imzalanması durumunda Hürmüz Boğazı'nın herhangi bir kısıtlama olmaksızın açılacağının bildirildiği haberde, ABD'nin de İran limanlarına yönelik uyguladığı deniz ablukasını kaldıracağı belirtilmişti.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise İran ile yürütülen müzakerelerde, nükleer program konusunda bazı anlaşmazlıkların devam ettiğini ancak tarafların anlaşmaya 'çok yakın' olduğunu açıkladı.

Yeni haftada yapay zeka rallisinin jeopolitik riskleri dengelemesiyle küresel piyasalarda pozitif bir seyir izleniyor.

Öte yandan ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), ABD-Meksika-Kanada Anlaşması'nın (USMCA) Ortak Gözden Geçirme sürecine ilişkin ilk ikili görüşmelerin tamamlandığı bildirildi. Müzakerecilerin ilk turunda otomotiv menşe kuralları, çelik ve alüminyum ile ekonomik güvenlikle ilgili öncelikli konuları ele aldı.

Bu arada Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Uluslararası Para Fonu (IMF), Dünya Bankası ve Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) başkanları, Orta Doğu'daki savaşın küresel ekonomi, enerji ve ticarete etkilerine yönelik uyarılarda bulundu.

Kurumlardan yapılan açıklamalarda, 'Gemi trafiği akışı normale dönmezse, kuzey yarım kürede yaz aylarındaki en yüksek petrol talebi öncesinde küresel petrol stoklarının hızla tükenmeye devam etmesi, yakıt güvenliği, piyasa koşulları ve daha geniş çaplı ekonomik dayanıklılık açısından giderek artan riskler oluşturacaktır.' denildi.

Taraflar arasında anlaşma sağlanabileceğine ilişkin iyimserliğe karşın sürecin zorlu geçeceğine dair değerlendirmeler yatırımcılarda kafa karışıklığına yol açıyor.

ABD'de cuma günü açıklanacak istihdam raporundaki tarım dışı istihdam verisi haftanın gündeminin en önemli maddesi olarak öne çıkarken, söz konusu verinin yatırımcılara işgücü piyasasının durumu hakkında ipucu vermesi ve yapay zekanın iş gücü piyasasında neden olduğu dönüşümlerin hangi alanlarda ortaya çıktığını göstermesi bekleniyor.

Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin iyimserliği zedelemesi petrol fiyatlarının yükselmesine neden oldu. Brent petrolün varil fiyatı haftanın ilk işlem gününde yüzde 1,3 artışla 92,6 dolara yükseldi.

Petrol fiyatlarından kaynaklanan enflasyonist baskıların etkisiyle etkiyle ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi 3 baz puan artışla yüzde 4,47'de seyrediyor.

Dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 99 seviyesine çıkarken, altının onsu yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 510 dolardan işlem görüyor.

- New York borsası pozitif seyretti

New York borsasında ABD ile İran arasında çatışmayı sona erdirecek bir mutabakata varıldığına dair haberlerle pozitif bir seyir izlendi.

Kurumsal tarafta Dell Technologies, piyasaların kapanışının ardından yayımladığı bilançosunda güçlü gelir artışı bildirdi. Bu yıl genelindeki gelir beklentilerini de yükselten şirketin hisseleri cuma günü yüzde 33 değer kazandı.

Bu gelişmelerle, cuma günü Dow Jones endeksi yüzde 0,72, S&P 500 endeksi yüzde 0,22 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,21 değer kazandı. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

- Avrupa borsalarında karışık bir seyir izlendi

Avrupa borsalarında, söz konusu gelişmelerin etkisiyle karışık bir seyir izlendi. Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra Avrupa'da geçen hafta önemli makroekonomik veriler de öne çıktı.

Fransa'nın Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH), yılın ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,1 azaldı. Almanya'da mayıs ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık beklentilerin aksine yüzde 0,2 azalırken, yıllık yüzde 2,6 ile beklentilerin altında arttı. Ülkede, TÜFE nisanda aylık yüzde 0,1, yıllık yüzde 2,9 artmıştı.

Öte yandan Almanya Maliye Bakanlığı Avrupa Birliği'nin (AB) en büyük 6 ekonomisinin, sermaye piyasalarında entegrasyonu ve işbirliğini derinleştirmek amacıyla ortak tutum üzerinde anlaştığı bildirildi.

Bu gelişmelerle Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,05 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,42 değer kazanırken, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,16 ve Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,07 değer kaybetti. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

- Asya borsaları Çin hariç pozitif seyrediyor

New York borsasındaki pozitif seyir yeni haftada Asya piyasalarına da taşındı.

Nvidia'nın Kurucusu ve Üst Yöneticisi (CEO) Jensen Huang'ın bu hafta Güney Kore'ye yapacağı ziyarette ülkenin önde gelen teknoloji yöneticileriyle görüşeceğine dair haber akışıyla Güney Kore borsasında sert yükselişler görülürken, LG'nin hisseleri yüzde 30'a yakın yükseldi.

Öte yandan Çin'de mayıs ayına ilişkin imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksinin (PMI) 52,2'den 51,8'e gerilemesinin ardından ülkede pay piyasalarında satış ağırlıklı bir seyir öne çıkıyor.

Bu gelişmelerle Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 4,5, Hong Kong'da Hang Seng endeksi ise yüzde 0,9, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,8 değer kazanırken, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1 geriledi.

Güney Kore'de Kospi endeksi 8.874,16 puanla, Japonya'da Nikkei 225 endeksi 67.231,28 puanla rekor seviyeyi gördü.

- Borsa kısa işlem haftasını düşüşle tamamladı

Salı günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,64 değer kaybederek 13.662,75 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise salı günü normal seansı yüzde 2,6 düşüşle tamamladı.

Kurban Bayramı tatili nedeniyle geçen hafta çarşamba, perşembe ve cuma günlerinde işlem gerçekleşmedi.

Öte yandan Sermaye Piyasası Kurulu, Borsa İstanbul AŞ pay piyasalarında açığa satış işlemlerinin yasaklanmasına ilişkin tedbir ve uygulamalara 12 Haziran seans sonuna kadar devam edilmesini kararlaştırdı.

Dolar/TL kuru cuma gününü yüzde 0,1 azalışla 45,8483'ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,9150'den işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde büyüme, imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), yurt dışında ise ABD ve Avrupa'da açıklanacak imalat sanayi PMI, ABD'de ISM imalat sanayi PMI, inşaat harcamaları, Avro Bölgesi'nden işsizlik oranının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.600 ve 13.500 puanın destek, 13.700 ve 13.800 seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti.

AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, GSYH'nin birinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor. Öte yandan ekonomistlerin 2027 sonuna ilişkin büyüme tahminlerinin medyanı yüzde 4,50 oldu.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09:55 Türkiye, Mayıs Bloomberg HT Tüketici Güveni

10.00 Türkiye, 1. çeyrek GSYH (TÜİK) (Ocak - Mart 2026)

10.00 Türkiye, Mayıs imalat sanayi PMI (İSO)

10.55 Almanya, Mayıs imalat sanayi PMI

11.00 Avro Bölgesi, Mayıs imalat sanayi PMI

12.00 Türkiye, Mayıs İTO İstanbul Tüketici Fiyat Endeksi (Aylık)

12.00 Türkiye, Mayıs İTO Toptan Eşya Fiyat Endeksi (Aylık)

11.30 İngiltere, mayıs imalat sanayi PMI

12.00 Avro Bölgesi, nisan işsizlik oranı

14.30 Türkiye, Mart TCMB Finansal Kesim Dışındaki Firmaların Döviz Varlık ve Yükümlülükleri

16.45 ABD, mayıs ISM imalat sanayi PMI

17.00 ABD, mayıs imalat sanayi PMI

17.00 ABD, nisan inşaat harcamaları

Asya piyasalarında teknoloji hisseleri ve güçlü şirket kârları risk iştahını desteklese de enerji fiyatlarındaki yükseliş küresel enflasyon endişelerini artırdı. AP'nin aktardığına göre Brent petrolün varil fiyatı, ABD-İran görüşmeleri ve ateşkesin uzatılmasına ilişkin belirsizliklerin etkisiyle 93 dolar seviyesinin üzerine çıktı.

Enerji piyasasındaki belirsizlik, büyük tüketici ülkelerin ithalat eğilimlerine de yansıdı. Reuters'ın haberine göre Çin'in deniz yoluyla ham petrol ithalatı mayısta günlük 6,36 milyon varile gerileyerek Ekim 2016'dan bu yana en düşük seviyeye indi. Haberde düşüşte İran'daki çatışma ve Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının küresel petrol arzını bozmasının etkili olduğu belirtildi.

Jeopolitik risklere rağmen altın tarafında güvenli liman talebi sınırlı kaldı. Reuters'a göre ons altın, güçlü dolar ve yükselen petrol fiyatlarının enflasyon beklentilerini artırmasıyla geriledi. Piyasalar, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile ateşkesin uzatılmasına yönelik teklife ilişkin kararını izliyor.

Türkiye ekonomisi açısından İran-ABD geriliminin en önemli yansıması enerji maliyetleri, enflasyon ve cari denge kanalı üzerinden izleniyor. Reuters, Türkiye'de nisan ayında aylık enflasyonun yüzde 4,18, yıllık enflasyonun ise yüzde 32,37'ye yükseldiğini ve İran savaşının etkilerinin TCMB'nin politika duruşunu test ettiğini aktardı.

İçeride haziran ayı veri takvimi de piyasa fiyatlamaları açısından belirleyici olacak. Türkiye ekonomisinin 2026'nın ilk çeyreğinde yıllık bazda yaklaşık yüzde 2,7 büyümesinin beklendiği, 2025'in son çeyreğinde ise büyümenin yüzde 3,4 olduğu belirtiliyor.

Bu nedenle piyasalarda önümüzdeki dönemde üç başlık öne çıkacak: İran-ABD geriliminin petrol fiyatlarına etkisi, enerji maliyetlerinin enflasyon görünümüne yansıması ve TCMB'nin sıkı para politikası duruşunu ne ölçüde koruyacağı. Küresel tarafta petrol ve dolar endeksi, içeride ise enflasyon verileri, büyüme görünümü ve TCMB mesajları yakından takip edilecek.

ABD Cephesi: Trump İran Anlaşma Metnini Geri Gönderdi

Haftanın en kritik gelişmesi yine Washington-Tahran hattında yaşandı. 22 Mayıs Cuma günü Trump, Truth Social'da "Amerika Birleşik Devletleri, İran İslam Cumhuriyeti ve diğer çeşitli ülkeler arasında bir anlaşmanın büyük ölçüde müzakere edildiğini, sonuçlandırılma sürecinde olduğunu" duyurmuştu. Hürmüz Boğazı'nın açılacağını da eklemişti.

Bir hafta sonra tablo değişti. 29 Mayıs Cuma günü Trump Beyaz Saray Durum Odası'nda iki saatlik toplantı yaptı. Toplantıya Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Başkan Yardımcısı JD Vance katıldı. Toplantı bitiminde Beyaz Saray açıklaması net oldu: "Başkan Trump yalnızca Amerika için iyi olan ve kırmızı çizgilerini karşılayan bir anlaşma yapacak. İran asla nükleer silaha sahip olamaz." Ancak karar duyurulmadı.

Trump İran'ın nükleer taahhütleri ve Hürmüz Boğazı'nın açılması konularında daha sert hükümler talep etti. Aynı zamanda donmuş İran varlıklarına ilişkin mali rahatlama miktarıyla ilgili endişesini dile getirdi. Obama dönemi nükleer anlaşmasıyla karşılaştırılma ihtimalinden kaçındı.

Trump'ın talepleri Truth Social paylaşımıyla netleşmişti.

• İran nükleer silaha sahip olmayacağını "kabul etmeli"
• Hürmüz Boğazı "ücret ya da kısıtlama olmaksızın derhal açılmalı"
• İran'ın boğaza döşediği mayınlar "imha edilmeli"
• Donmuş İran varlıklarının iadesi olmayacak
• Lübnan'da ateşkes paketin parçası değil
• İran zenginleştirilmiş uranyumu transfer etmeyi taahhüt etmeli

İran Meclis Başkanı tepkiyi net koydu: "Ülkenin hakları tam olarak güvence altına alınmadan hiçbir anlaşma onaylanmayacak." Yüksek Lider danışmanı Mohsen Rezaie ise X'te şöyle yazdı: "Tahmin edildiği gibi, ABD Başkanı üçüncü kez diplomasiye ihanet ediyor. Donanma ablukasını sürdürerek ve müzakerelerde aşırı talepler ortaya koyarak, bir kez daha müzakereye yatkın olmadığını ve farklı amaçlar peşinde olduğunu kanıtladı."

Cumartesi Singapur'daki Shangri-La savunma diyalogunda Pete Hegseth, "İran bizim yönümüze geliyor, görüşmeler verimli geçti" dedi. ABD ordusunun gerekirse Körfez'de muharebeye yeniden başlamaya hazır olduğunu ekledi. Aynı gün ABD ordusu, Umman Körfezi'nde ablukayı geçmeye çalışan bir ticari gemiyi etkisiz hale getirdi. Bu altıncı gemi durdurma operasyonu oldu. CENTCOM verilerine göre toplam 33 gemi engellendi, en az 115 gemi yön değiştirildi. Aynı gün İran destekli Hizbullah, İsrail'in kuzeyine çok sayıda füze attı, İsrail büyük bölümünü vurdu.

ABD ablukasının İran ekonomisine maliyeti Washington kaynaklarına göre günde 500 milyon dolar. Lloyd's List verilerine göre 26 gemi ablukayı atlatabildi, kaçak petrol satışının sınırlı şekilde sürdüğünü gösteriyor.

Brent petrol fiyatı haftayı 92 dolar civarında kapattı, geçen haftaya göre düşüş yaşadı ancak imza atılmadığı için piyasalarda tam rahatlama oluşmadı.

Geçen haftanın bültenini buradan okuyabilirsin: Haftalık Bülten: Trump İran'la Anlaşma Eşiğinde

Yapay Zeka Cephesi: Anthropic Avrupa'ya Geliyor, Salesforce Zayıf Rehber

Yapay zeka tarafında haftanın üç ana hikayesi var. Birincisi 27 Mayıs Çarşamba günü Anthropic'in Milano ofisi açma kararını duyurması. Şirket aynı 48 saat içinde Seul ofisini de açtı ve Anthropic Korea CEO'luğuna eski Snowflake Korea Country Manager'ı KiYoung Choi'yi getirdi. Milano, Anthropic'in Londra'dan sonra Avrupa'daki ikinci ofisi. İtalyan üretim, moda, finansal hizmetler ve kamu sektörü hedefte. Şirketin toplam uluslararası ofis sayısı altıya çıktı: Londra, Tokyo, Bengaluru, Singapur, Seul ve Milano.

İkincisi 28 Mayıs Perşembe akşamı açıklanan Salesforce bilançosu. Şirket mali yılın birinci çeyrek gelirini yıllık yüzde 12 büyütmüş olsa da, mali yıl 2027 için verilen gelir rehberi piyasayı tatmin etmedi. CRM hissesi bilanço sonrası mesai dışı işlemlerde yaklaşık yüzde 5 düştü. Yatırımcılar yapay zeka entegrasyonunun şirketin geleneksel yazılım gelirlerini ne kadar genişletebileceği konusunda kaygıyı korudu. Üstelik Salesforce 25 milyar dolarlık hisse geri alım programı için borçlanma açıkladı, bu da Wall Street'i tedirgin etti. Oracle, Adobe ve Workday gibi şirketlerin hisseleri de baskı altında kaldı.

Üçüncüsü 25 Mayıs Pazartesi günü Hyundai'nin açıklaması. Hyundai Motor Group, Boston Dynamics'in Atlas insansı robotunun seri üretim planını hızlandırdığını duyurdu. 2028'e kadar yıllık 30 bin Atlas üretim kapasitesi hedefleniyor. Üretim Georgia'daki Metaplant America fabrikasında yapılacak. 2028'de parça sıralama göreviyle başlayacak, 2030'da montaj işlerine geçilecek.

Tesla cephesinde de hareket vardı. 9 Mayıs'ta üretilen son Model S ve Model X araçlarının Signature Edition serisinin teslimatı 12 Mayıs'ta gerçekleştirilmişti. Hafta içinde fabrika dönüşümü için bant sökümü hızlandı. Fremont fabrikasının Model S ve Model X üretim alanı Optimus robot üretimine çevriliyor. Bu konunun ayrıntılarını işledik: Tesla'nın 14 Yıllık Hattı Robot Fabrikasına Dönüşüyor

Yapay zeka hisselerine Türkiye'den nasıl yatırım yapılır sorusunu kapsamlı işledik: Yapay Zeka Hisseleri Türkiye'den Nasıl Alınır

Borsa ve Emtia: ABD Endeksleri Rekor Tazeledi, Çinli EV Yarışı Hızlandı

Hafta ABD borsaları için pozitif geçti. S&P 500 endeksi 7.594 puanla rekor tazeledi, dokuz hafta üst üste pozitif kapanış ile 2023'ten bu yana en uzun yükselen seri kaydedildi. Dow Jones 50.902 puana, Nasdaq 27.062 puana yükseldi. AI hisselerinin liderliğinde Nvidia haftayı stabilize ederken, Microsoft, Oracle ve Meta yükselişe öncülük etti.

Altın haftayı kaybeden olarak kapattı. Spot altın ons başına yaklaşık 4.484 dolar seviyesinde, haftalık kayıp yüzde 1,1. Dolar endeksi altı haftanın zirvesine yakın seyrediyor, güçlü dolar altını aşağı baskılıyor. Brent petrol ateşkes umutlarıyla 92,30 dolara geriledi, haftalık yaklaşık yüzde 4,5 kayıp.

Çin tarafında 28 Mayıs Perşembe günü Geely, EX2 modelinin yenilenmiş versiyonunu tanıttı. Çin'in en çok satan otomobili 480 kilometre menzile çıktı, başlangıç fiyatı 9.100 dolar seviyesinde. Model 2026 sonbaharında Avrupa pazarına giriyor. Detaylı analizi yarın yayımlayacağız.

Türkiye tarafında Borsa İstanbul haftayı negatif kapattı. Yatırımcılar 3 Haziran enflasyon verisi ve 11 Haziran TCMB faiz kararı öncesinde temkinli pozisyon aldı. Dolar/TL 51,30 civarında kaldı, anket beklentisi yıl sonu için 51,57'ye yükseldi.

Bitcoin Cephesi: 73-74 Bin Dolar Bandı, Mayıs ETF Çıkışı Rekor

Hafta kripto piyasaları için yine zor geçti. Bitcoin 28 Mayıs Perşembe günü 73 bin doların altını gördü, yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 27 değer kaybetti. 30 Mayıs Cumartesi günü CoinDesk verisine göre Bitcoin 74.054 dolar seviyesinde haftayı kapadı. 1 Haziran Pazartesi sabahı 73.469 dolar bandında işlem görüyor. Bitcoin'in 6 Ekim 2025'te gördüğü 126.198 dolarlık zirveden yaklaşık yüzde 42 uzakta.

En çarpıcı veri Bitcoin ETF cephesinden geldi. Mayıs ayını spot Bitcoin ETF'leri 2,3 milyar dolar net çıkış ile kapadı. Bu rakam 2026 yılının en büyük aylık çıkışı, Kasım 2025'ten bu yana en yüksek seviye. Karşılaştırma yapmak gerekirse Nisan ayı 1,97 milyar dolar net giriş, Mart ayı 1,32 milyar dolar net giriş kaydetmişti. Üst üste iki yeşil ayı, Mayıs'ta sert bir kırmızı ay takip etti.

Düşüşün başlıca sebepleri:

• Kurumsal yatırımcı tarafında 1.285 olan Bitcoin tutan firma sayısı 28 Mayıs itibarıyla 1.279'a düştü, altı firma yaklaşık 6.000 BTC ($440 milyon) sattı
• Uzun vadeli holdling pozisyonları 24 Mayıs zirvesi olan 42.301 BTC'den 28 Mayıs'ta 39.049 BTC'ye geriledi, yüzde 7,69 düşüş
• BlackRock'un IBIT fonu yedi gün üst üste çıkış yaşadı
• Dolar endeksinin altı haftanın zirvesinde olması likiditeyi kripto'dan dışarı çekti
• Polymarket'te Bitcoin'in yıl sonundan önce 55 bin dolar altına düşme olasılığı yüzde 65-71 bandına çıktı

Teknik tarafta Bitcoin 73.869 doları aşamazsa 68.348 dolara doğru yüzde 7'lik bir düşüş riski mevcut. 72 bin doların altına kırılış ise 70 bin dolar bölgesini hedefleyebilir.

ABD Stratejik Bitcoin Rezervi cephesinde önemli gelişme oldu. Beyaz Saray Dijital Varlıklar Danışma Kurulu icra direktörü Patrick Witt, 6 Mayıs Miami Consensus ve 18 Mayıs Las Vegas Bitcoin 2026 konferanslarında ABD'nin elinde 328 bin BTC bulundurduğunu, "birkaç hafta içinde" yeni güncelleme yapılacağını söylemişti. ABD'nin hedefi BITCOIN Act ile beş yılda 1 milyon BTC. Bu konuyu detaylı işledik: ABD Bitcoin Rezervi 328 Bin BTC'ye Ulaştı

Kurumsal tarafta Strategy (eski MicroStrategy) Coinbase Prime'dan 411,5 BTC çekti, bu hareket satış değil farklı operasyonel transfer olarak değerlendirildi. Şirketin toplam holdingi 818 binin üzerinde. BitMine ise düşüşü fırsata çevirdi, 50,6 milyon dolarlık ETH alımı yaptı.

Türkiye Cephesi: Enflasyon Verisi ve Faiz Kararı Önde

Türkiye gündeminde dört kritik veri öne çıktı.

Birincisi 3 Haziran Çarşamba günü açıklanacak Mayıs ayı enflasyonu. TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi'ne göre Mayıs ayı TÜFE artış beklentisi yüzde 1,89. Yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 27,53'ten yüzde 28,94'e yükseldi. Veri TÜİK tarafından 3 Haziran sabah 10.00'da yayımlanacak.

İkincisi 11 Haziran Perşembe günü açıklanacak TCMB faiz kararı. Bu yılın dördüncü faiz toplantısı. Geçen yılın 14 Mayıs PPK toplantısında TCMB indirim sürecini keserek faiz artışı yapmıştı. JPMorgan ve diğer kurumlar, jeopolitik gerilimlerin sürmesi ve dolar/TL beklentisinin yükselmesi nedeniyle yeni bir faiz artışını mümkün görüyor.

Üçüncüsü dolar/TL beklentilerinin yukarı revize edilmesi. Piyasa Katılımcıları Anketi'nde yıl sonu dolar/TL beklentisi 51,2285'ten 51,5711'e, 12 ay sonrası dolar beklentisi de yukarı yönlü güncellendi.

Dördüncüsü 12 ay ileri enflasyon beklentisinin yüzde 23,82'ye yükselmesi. Bu rakam Nisan anketinde yüzde 23,39 seviyesindeydi. 24 ay sonrası enflasyon beklentisi de yüzde 18,02'den yüzde 18,43'e çıktı.

Yatırım dünyasında dolar mı altın mı tartışmasını da işledik: Dolar mı Altın mı 2026'da Paranı Nereye Koymalısın

Önümüzdeki Hafta Ne Olacak?

Birkaç ana takip noktası var.

Birincisi Trump'ın İran kararı. Trump anlaşma metnini geri gönderdiği için süreç uzadı. İran tarafının yeni metne yanıtı ve Trump'ın sıkılaştırılmış koşulları ne kadar netleştireceği belirleyici olacak. Anlaşma imza atılırsa Brent petrol 80 dolar bandına inebilir, Hürmüz Boğazı'nın açılması küresel ticarette rahatlama yaratabilir. Aksi senaryo askeri gerilimin yeniden yükselmesi.

İkincisi 3 Haziran TÜİK Mayıs enflasyonu. Aylık yüzde 1,89 beklentisi gerçekçi mi yoksa sapma var mı görülecek. Yüksek gelirse TCMB'nin 11 Haziran kararını şahinleştirebilir.

Üçüncüsü 11 Haziran TCMB faiz kararı. Yeni faiz artışı gelirse mevduat faizleri yukarı çıkar, borsa baskı altında kalır, dolar/TL üzerinde geçici stabilite oluşabilir.

Dördüncüsü kripto cephesinde 73.869 dolar kritik seviyesi. Bitcoin bu seviyeyi geri alabilirse 76-78 bin dolar bandına toparlanma yaşanabilir. 72 binin altına kırılırsa 68-70 bin dolar bölgesi devreye girer.

Beşincisi ABD ekonomik veri akışı. Cuma günü PCE enflasyon verisi açıklandı, Fed'in faiz politikasına yön verecek. Aynı zamanda haftalık işsizlik başvuruları ve ISM imalat PMI verileri izlenecek.

Tüm finans gündemini takip etmek için: Finans Gundem

⚠️ Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Tüm yatırım araçları sermaye kaybı riski taşır.

Çin Ulusal İstatistik Bürosu (NBS) ile Çin Ulusal Lojistik ve Satın Alma Federasyonunun (CFLP) müşterek yayımladığı verilere göre, mayısta imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) 50, imalat dışı PMI ise 50,1 oldu.

İmalat sektöründeki aktivite geçen aya kıyasla 0,3 puan azalarak daralma ile genişleme arasındaki eşik olan 50'ye geriledi. İmalat dışı sektörlerdeki aktivite ise 0,7 puan artarak yeniden genişleme seyrine girdi.

İmalat sanayi aktivitesindeki durum, Çinli üreticilerin zayıf iç talebin yanı sıra Orta Doğu'daki savaşın girdi maliyetlerinde yol açtığı artışın etkilerini hala hissettiğini gösteriyor.

- 'Büyümenin yeni katalizörleri olan sektörlerde aktivite artışı sürüyor'

NBS Baş İstatistikçisi Huo Lihui, imalat sanayi aktivitesinin yavaşlamasına rağmen büyümenin yeni katalizörleri olan sektörlerdeki aktivite artışının sürdüğüne dikkati çekti.

Mayısta yüksek teknoloji imalatındaki aktivite 0,7 puan artışla 52,9'a, donanım imalatındaki aktivite ise 0,3 puan artışla 52,1'e yükseldi.

İmalat sanayi PMI, Aralık 2025'te 50,1'e yükselerek 8 ay sonra ilk kez genişleme seyrine girmişti. Ocakta 0,8 puan, şubatta 0,3 puan azalarak 49'a gerileyen endeks, martta ise 1,4 puan artarak 50,4'e yükselmişti. Endeks, nisanda 0,1 azalarak 50,3 olmuştu.

- İmalat dışı PMI

Hizmetler, inşaat, madencilik ve tarım gibi sektörleri kapsayan imalat dışı PMI endeksi ise Aralık 2025'te 50,2 ile yılı genişleme seyrinde tamamladıktan sonra ocakta 0,8 puan azalarak 49,4'e düşmüş, şubatta 0,1 puan artışla 49,5'e çıkmış, martta ise 0,6 puan ile 50,1'e yükselmişti. Endeks, nisanda 0,7 puan azalarak 49,4'e gerilemiş ve yeniden daralma seyrine girmişti.

Bu arada, imalat ve imalat dışı sektörlerde faaliyet yürüten şirketlerin satın alma yöneticilerinin sağladığı verilerle hazırlanan PMI endekslerinde 50'nin üzerindeki değerler ekonomik faaliyetlerdeki artışa, altındaki değerler ise azalışa işaret ediyor.

Son toplantıda politika faizi sabit tutulmuştu

Banka, nisan ayında gerçekleştirilen son toplantıda politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37 düzeyinde sabit tutma kararı almıştı.

Bir önceki toplantı döneminde, özellikle ABD-İsrail-İran eksenindeki savaş ve yükselen jeopolitik tansiyon küresel ekonomiye ilişkin belirsizlikleri artırmıştı. Bu ortamda TCMB, birçok merkez bankasının benzer yaklaşımına paralel olarak faiz indirim sürecine ihtiyati bir ara vermiş ve politika faizini değiştirmemişti. Enerji fiyatlarındaki yüksek seyir ile piyasalardaki oynaklığın enflasyon görünümüne etkilerini yakından izleyen banka, temkinli duruşunu sürdüreceği mesajını paylaşmıştı.

Gözler TCMB'de

Jeopolitik gerilimlerin etkisiyle, başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere gelişmiş ülke merkez bankalarına ilişkin beklentiler daha şahin bir çizgiye kayarken, TCMB'nin atacağı adımlar piyasalarda yakından izleniyor. Enflasyonun ana eğilimindeki değişimleri ve ekonomik aktivitedeki yavaşlama işaretlerini değerlendirecek olan Para Politikası Kurulu'nun, dezenflasyon hedefiyle uyumlu parasal sıkılığı koruyacak politika kararları alması bekleniyor.

TCMB'den sıkılaşma mesajı gelir mi?

TCMB, önceki değerlendirmelerinde enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma öngörülmesi halinde para politikasında ilave sıkılaştırma adımlarının gündeme gelebileceği mesajını yinelemişti. 11 Haziran'da yayımlanacak karar metninde ise hem küresel risklere yönelik politika yaklaşımının hem de enflasyon hedefleri doğrultusunda izlenecek yol haritasının daha net ortaya konulması bekleniyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 5 Haziran Cuma günü mayıs ayı enflasyon rakamları açıklanacak.

Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), nisanda aylık bazda yüzde 4,18, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) yüzde 3,17 olmuştu. Yıllık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 32,37, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 28,59 olarak kayıtlara geçmişti.

Salı günü ise satış baskısının etkisiyle yüzde 1,64 gerileyen BIST 100 endeksi 13.662,75 puana düşerek haftanın en düşük seviyesine indi.

Çarşamba, Perşembe ve Cuma günlerinde Kurban Bayramı tatili nedeniyle Borsa İstanbul'da işlem yapılmadı. Böylece iki işlem gününün ardından BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 1,64 değer kaybetmiş oldu.

Endeks, kısa işlem haftasında en yüksek 13.890,91 puanı, en düşük ise 13.662,75 puanı gördü.

Bayram tatili nedeniyle işlem hacminin sınırlı kaldığı haftada yatırımcılar, yeni haftada piyasaların yeniden açılmasıyla birlikte fiyatlamaların yönünü takip edecek.

Konut, arsa ve iş yeri gibi gayrimenkulleri bulunan mükelleflerin vergi ödemelerini yapmaları için son tarih yarın. Ödemelerini zamanında yapmayanlar için yüzde 3,5 gecikme faizi uygulanacak.

Emlak vergisi peşin veya taksitle ödenebiliyor. Ödemeler, hafta sonu e-Devlet'e entegre belediyelerin online sisteminden yapılabiliyor. Pazartesi günü ise mükellefler ödemelerini, taşınmazın bağlı bulunduğu belediyeye fiziki olarak da gerçekleştirilebilecek.

Brüt 200 metrekareyi geçmeyen tek konut sahibi emekliler ile emekli dul ve yetim aylığı alan şehit yakınları emlak vergisi ödemiyor. Engelliler, gaziler ve hiçbir geliri olmadığını belgeleyenler de bu vergiden muaf tutuluyor. Vazife malullüğü aylığı alanlar ve sadece bir konutu olan şehitlerin eş ve çocukları da ödeme yapmıyor.

Emlak vergisi, belediyenin her yıl belirlediği metrekare değerine göre hesaplanıyor. Bu değer, evin ya da arsanın büyüklüğüyle çarpılarak rayiç bedel bulunuyor. Vergi tutarı taşınmazın türüne göre de değişiklik gösterebiliyor.

Türkiye'de yaklaşık 10 milyon kişi Bireysel Emeklilik Sistemi'nde tasarruf yapıyor. Toplam fon büyüklüğü 1,85 trilyon TL'yi aştı. 2025 yılında BES genel ortalaması yüzde 60,9 getiri sağladı, altın fonu yüzde 100,8 ile rekor kırdı. Buna rağmen pek çok kişi BES'i ya hiç bilmiyor ya da yanlış biliyor.

BES Nedir? Bireysel Emeklilik Sistemi Ne İşe Yarar?

Bireysel Emeklilik Sistemi yani BES, Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) yanına bir tamamlayıcı olarak kurulmuş tasarruf ve yatırım sistemidir. Mantığı basit. Her ay belirlediğin tutarı yatırıyorsun. Devlet bu tutarın yüzde 20'sini hesabına ekliyor. Biriken para emeklilik yatırım fonlarında değerlendiriliyor. 56 yaşına geldiğinde ve sistemde 10 yıl kaldıysan toplam birikimini maaş şeklinde ya da tek seferde alıyorsun.

Türkiye'de BES 2003 yılında başladı. İlk yıllarda büyük bir devlet teşviki yoktu. 2013 yılında devlet katkısı uygulaması başladı ve sistem cazip hale geldi. 7 Ocak 2026 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile devlet katkısı oranı, 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli olmak üzere yüzde 20 olarak belirlendi. Bu oran daha önce yüzde 30 seviyesindeydi. 1.000 TL yatırırsan devlet 200 TL ekliyor, hesabına toplam 1.200 TL geçiyor.

Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan alınacak emekli maaşı, çalışma yıllarındaki maaşın yaklaşık yarısı kadar oluyor. Çoğu kişi için bu rakam mevcut yaşam standardını korumaya yetmiyor. BES tam bu boşluğu doldurmak için tasarlandı.

Türkiye'de yatırım araçlarını ve enflasyona karşı korunma yollarını detaylı işledik: Enflasyona Karşı Yatırım Araçları 2026 Rehberi

BES Nasıl Çalışır? Adım Adım Süreç

BES'in işleyişi temelinde altı adımdan oluşuyor.

Birinci adım: Şirket seçimi. Türkiye'de bireysel emeklilik hizmeti veren şirketler arasından birini seçiyorsun. Anadolu Hayat, Allianz, Garanti BBVA Emeklilik, Türkiye Hayat ve Emeklilik, Cigna Sağlık ve Hayat ve AgesA gibi şirketler hizmet veriyor. Şirketlerin fon getirilerini, kesinti oranlarını ve hizmet kalitelerini karşılaştırmak önemli.

İkinci adım: Plan ve fon seçimi. Seçtiğin şirketin sunduğu emeklilik planları arasından risk profiline en uygun olanını belirliyorsun. Faizli ya da faizsiz fon seçeneği var. Hisse senedi ağırlıklı, borçlanma araçları ağırlıklı, altın ağırlıklı, para piyasası fonu ve karma fon gibi seçenekler mevcut.

Üçüncü adım: Katkı payı belirleme. Her ay ne kadar yatıracağını belirliyorsun. Aylık asgari katkı payı şirkete göre değişiyor, çoğunda 150 TL'den başlıyor. Üst sınır yok, istediğin kadar yatırabilirsin.

Dördüncü adım: Düzenli ödeme. Yatırdığın katkı payı seçtiğin emeklilik yatırım fonlarında değerlendiriliyor. Fonlar profesyonel portföy yöneticileri tarafından yönetiliyor.

Beşinci adım: Devlet katkısı. Yatırdığın tutarın yüzde 20'si devlet katkısı olarak hesabına ekleniyor. Yıllık üst sınır 79.272 TL.

Altıncı adım: Emeklilik. 56 yaşını doldurduğunda ve sistemde 10 yıl kaldıysan emekli olabiliyorsun. Birikimini ister tek seferde toplu para olarak ister aylık emekli maaşı olarak alıyorsun.

BES Devlet Katkısı 2026: Yeni Oran Yüzde 20

BES'in en cazip tarafı devlet katkısıdır. 7 Ocak 2026 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile devlet katkısı oranı, 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli olmak üzere yüzde 20 olarak belirlendi. Bu oran daha önce yüzde 30 seviyesindeydi.

Yeni oranla bile BES, başka hiçbir yatırım aracında bulunmayan otomatik bir ek getiri sağlıyor. Hiçbir yatırım fonu, hiçbir banka, sen para yatırdığın anda hesabına yüzde 20 katkı ekleyemiyor. Ayrıca sisteme girişte bir defaya mahsus 500 TL tutarında ilave devlet katkısı da uygulanıyor.

2026 üst sınırı 79.272 TL. Bu tutara ulaşabilmek için yıllık 396.360 TL katkı payı ödemen gerekiyor. Aylık ortalama 33.030 TL anlamına geliyor. Bu rakam 2026 yılı için belirlenen yıllık brüt asgari ücrete denk geliyor.

Devlet katkısı üst limiti her yıl güncelleniyor. Brüt asgari ücret değiştikçe üst sınır da yeniden hesaplanıyor.

Devlet Katkısı Nasıl Hesaplanır?

Hesaplama basit. Yatırdığın tutarın yüzde 20'si devlet katkısı olarak hesabına ekleniyor.

• Aylık 500 TL yatırılırsa, devlet 100 TL katkı veriyor
• Aylık 1.000 TL yatırılırsa, devlet 200 TL katkı veriyor
• Aylık 5.000 TL yatırılırsa, devlet 1.000 TL katkı veriyor
• Aylık 33.030 TL yatırılırsa, devlet üst limit olan 79.272 TL katkı veriyor (2026 yılı için)

Üst limiti aşan katkı payları bir sonraki yıla aktarılıyor. Yani fazla yatıran kişi para kaybetmiyor, sadece katkıyı daha sonra alıyor.

Devlet Katkısının Tamamını Almak İçin Ne Gerekiyor?

Devlet katkısı bekleme süresine bağlı olarak hak ediliyor. Bu mekanizmanın adı hakediş. Sistemdeki kalma süreye göre katkının ne kadarı alınıyor değişiyor.

• 3 yıldan az süre: Devlet katkısının tamamı kaybediliyor
• 3 ila 6 yıl arası: Yüzde 15'i alınıyor
• 6 ila 10 yıl arası: Yüzde 35'i alınıyor
• 10 yıl ve üzeri: Yüzde 60'ı alınıyor
• Emeklilik (56 yaş + 10 yıl), vefat veya maluliyet: Yüzde 100'ü alınıyor

BES'i kısa vadeli bir yatırım aracı gibi düşünüp 2 yıl sonra çıkan kişi devlet katkısını tamamen kaybediyor. Sistemin tasarımı uzun vadeli birikim üzerine kurulu.

BES Fon Getirileri 2025: Hangi Fon Ne Kazandırdı?

BES'in performansı sadece devlet katkısından gelmiyor. Yatırılan para emeklilik yatırım fonlarında değerlendiriliyor. Doğru fon seçimi büyük fark yaratıyor.

2025 yılı BES fonları için tarihi bir performans yılı oldu. Sistemin genel performansı yıllık yüzde 60,9 olarak gerçekleşti. Yıllık enflasyon yüzde 30,89'du. Sistem geneli enflasyonun 30 puan üzerinde reel kazanç sağladı, ortalama yüzde 22,92 reel getiri oluştu. Ancak fon türüne göre getiriler dramatik biçimde farklılaştı.

2025 BES fon getirileri (yıllık ortalama, EGM verileri):

• Altın fonu: Yüzde 100,8 — sistem rekoru, enflasyonun 70 puan üzerinde
• Faizsiz fonlar (altın ve gümüş ağırlıklı): Ortalama yüzde 95
• Para piyasası fonu: Yüzde 54
• Faizli fonlar (genel ortalama): Yüzde 44
• Hisse senedi fonu: Yüzde 11,7

Bu tablo sektörün davranışını da gösteriyor. 10 milyon BES katılımcısının 7,9 milyonu yani yüzde 80'i, birikimlerini altın ve gümüş gibi kıymetli maden fonlarında değerlendirdi. Geriye kalan yüzde 20'lik kesim faiz içeren borçlanma araçları ve likit fonları tercih etti.

Hisse senedi fonunu tercih eden 2,9 milyon katılımcı, fon getirisinin yüzde 11,7'de kalması nedeniyle enflasyon karşısında yaklaşık yüzde 19 reel kayıp yaşadı. Aynı para, aynı sistemde, fon tercihine göre dramatik farklı sonuçlar verdi.

Bu rakamlar fon seçiminin BES'te ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Aynı zamanda her yıl fon dağılımını gözden geçirmek gerektiğini de söylüyor. BES'te yılda 12 kez fon değişikliği hakkı var.

BES Otomatik Katılım (OKS) Nedir?

BES iki ana yapıdan oluşuyor. Birincisi gönüllü BES yani kişinin kendi isteğiyle başlattığı hesap. İkincisi Otomatik Katılım Sistemi yani OKS.

OKS, çalışanların işverenleri aracılığıyla otomatik olarak sisteme dahil edildiği bir uygulama. 45 yaş altındaki çalışanlar, işe başladıktan sonra otomatik olarak OKS kapsamına giriyor. İki ay içinde sistemden çıkma hakkı tanınıyor. Maaşlardan yüzde 3 oranında kesinti yapılıyor ve bu tutar emeklilik fonlarına aktarılıyor.

Eylül 2025 itibarıyla OKS kapsamında 7,7 milyon çalışan var. Fon büyüklüğü 116,7 milyar TL'ye ulaştı. Hem OKS hem gönüllü BES'e ayrı ayrı 396.360 TL katkı yapılabiliyor ve devlet katkısının iki katından da faydalanmak mümkün.

BES Vergi Avantajları

BES'in finansal cazibesinde vergi avantajları da önemli rol oynuyor.

Birikim aşamasında. Yatırılan katkı payları gelir vergisinden düşülebiliyor. Vergi mükellefi olmayan çalışanlar için bu avantaj otomatik. Vergi mükellefi olan kişiler ise yıllık ödeyecekleri gelir vergisinden katkı payını düşebiliyor.

Emeklilik aşamasında. 56 yaş ve 10 yıl şartını sağlayan kişi birikimini tek seferde alırsa kazançlar yüzde 5 stopaja tabi oluyor. Maaş olarak alındığında farklı vergi oranları geçerli. Buna karşılık emeklilik şartını sağlamadan sistemden çıkıldığında stopaj yüzde 15'e kadar çıkıyor.

Sermaye kazançları. BES emeklilik yatırım fonlarındaki getiriler diğer yatırım araçlarına göre daha düşük vergi yüküne tabi. Bu yapı uzun vadeli birikimi teşvik etmek için tasarlanmış.

BES Hesaplama Örneği: 10 Yıl Sonra Ne Kadar Birikir?

Somut bir örnek üzerinden gidelim. Ahmet Bey 35 yaşında, aylık 2.000 TL katkı payı ödüyor. Yatırdığı parayı dengeli bir fonda değerlendiriyor. Yıllık ortalama getiri yüzde 50 (2025 sistem ortalaması civarında).

10 yıl sonra Ahmet Bey'in durumu:

• Toplam yatırdığı tutar: 240.000 TL
• Toplam aldığı devlet katkısı: 48.000 TL
• Fon getirisi tahmini: 800.000 TL
• 10 yıl sonunda toplam birikim: yaklaşık 1.088.000 TL

Aynı tutar vadeli mevduata yatırılsaydı, yüzde 40 mevduat faizi ile yaklaşık 700.000 TL biriktirilirdi. Aradaki fark yaklaşık 388 bin TL. Bu farkın temel sebebi devlet katkısı ve daha yüksek getirili fon performansı.

Bu hesaplamalarda fon getirisi son yılın performansı üzerinden tahmin edilmiştir. Gerçek getiriler ekonomik koşullara, fon seçimine ve piyasa hareketlerine bağlı olarak farklılık gösterir.

BES'ten Para Çekme: Erken Çıkış Şartları

BES'ten istenildiği zaman çıkılabiliyor. Ancak maliyeti var.

3 yıl dolmadan çıkış: Sadece kendi yatırılan paranın getirisi alınıyor. Devlet katkısının tamamı kaybediliyor. Üstelik kazançlardan yüzde 15 stopaj kesiliyor.

3 ila 6 yıl arası çıkış: Devlet katkısının yüzde 15'i alınıyor. Stopaj oranı yüzde 10.

6 ila 10 yıl arası çıkış: Devlet katkısının yüzde 35'i alınıyor. Stopaj oranı yüzde 10.

10 yıl üzeri ama 56 yaş altı çıkış: Devlet katkısının yüzde 60'ı alınıyor. Stopaj oranı yüzde 10.

56 yaş ve 10 yıl şartını sağlayarak emeklilik: Devlet katkısının tamamı alınıyor. Stopaj oranı yüzde 5'e düşüyor.

BES sistemden erken çıkışı maliyetli hale getiriyor. Bu kasıtlı bir tasarım. Amaç uzun vadeli birikimi teşvik etmek.

BES Çocuklar İçin de Yapılabilir mi?

Evet, BES çocuklar için de yapılıyor. 18 yaşını doldurmamış çocuklar için ayrı plan açılabiliyor. Yeni doğmuş bir bebek bile sisteme dahil edilebilir.

Çocuklar için BES'in mantığı uzun vadeli birikim. Eğer 0 yaşında BES başlatılır ve ayda 500 TL ödenmeye başlanırsa, çocuk 18 yaşına geldiğinde elde edilecek birikim, üniversite eğitimi, ev alımı ya da bağımsız yaşam için ciddi bir başlangıç sermayesi oluşturabiliyor.

Vergi mükellefi olan ebeveynler, 18 yaşını doldurmuş çocuklarının BES katkı payı ödemelerini gelir vergisinden düşebiliyor.

BES Şirketleri Nasıl Karşılaştırılır?

Türkiye'de bireysel emeklilik hizmeti veren şirketler benzer ürünler sunuyor ama detaylarda farklılaşıyor. Şirket seçerken üç temel kritere bakmak gerekiyor.

Birincisi fon performansı. Şirketlerin emeklilik yatırım fonlarının geçmiş performansı Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) sitesinden karşılaştırılabilir. Tarihsel getirilerin yüksek olması gelecekte de yüksek getiri garantisi vermez, ama yönetim kalitesi hakkında fikir verir.

İkincisi kesintiler. Yönetim gider kesintisi, fon işletim ücreti ve giriş aidatı gibi kalemler şirketten şirkete değişiyor. Düşük kesintili şirketler uzun vadede ciddi tasarruf sağlıyor.

Üçüncüsü hizmet kalitesi. Mobil uygulama kullanım kolaylığı, müşteri hizmetleri kalitesi ve fon değişikliği esnekliği gibi unsurlar günlük deneyimi etkiliyor.

Türkiye'de faaliyet gösteren ana BES şirketleri: Anadolu Hayat Emeklilik, Allianz Yaşam ve Emeklilik, Garanti BBVA Emeklilik ve Hayat, AgesA Hayat ve Emeklilik, Cigna Sağlık ve Hayat, Türkiye Hayat ve Emeklilik, NN Hayat ve Emeklilik, Fiba Emeklilik, Bereket Emeklilik ve Katılım Emeklilik.

BES birikimi Bireysel Emeklilik Fon Alım Satım Platformu (BEFAS) üzerinden farklı şirketlerin fonlarına da yönlendirilebiliyor. Bu platform hangi şirkette üye olunduğundan bağımsız olarak Türkiye'deki tüm fonlara erişim sağlıyor.

Yatırım dünyasında dolar mı altın mı tartışmasını da işledik: Dolar mı Altın mı 2026'da Paranı Nereye Koymalısın

BES Mantıklı mı? Avantajlar ve Dezavantajlar

BES'in objektif bir değerlendirmesi için artıları ve eksileri birlikte görmek gerekiyor.

BES'in Avantajları

• Devlet katkısı: Yatırılan tutarın yüzde 20'si otomatik olarak hesaba ekleniyor. Hiçbir başka yatırım aracında yok.
• Profesyonel yönetim: Birikimler uzman portföy yöneticileri tarafından yönetiliyor.
• Çeşitlendirme: Tek bir hesapla onlarca farklı fona, sektöre ve varlık sınıfına erişim sağlanıyor.
• Vergi avantajları: Hem birikim hem ödeme aşamasında vergi avantajları mevcut.
• Esneklik: Yılda 12 kez fon değişikliği yapılabiliyor. Şirket değiştirilebiliyor. Katkı payı miktarı değiştirilebiliyor.
• Disiplin: Otomatik ödeme talimatıyla düzenli tasarruf alışkanlığı oluşuyor.
• Miras kalır: Vefat halinde birikim hak sahiplerine geçiyor.

BES'in Dezavantajları

• Uzun vadeli bağlanma: Devlet katkısının tamamını alabilmek için 56 yaş ve 10 yıl şartı gerekiyor.
• Erken çıkışta kayıp: Aciliyet durumunda paraya hızlı erişim maliyetli.
• Fon riski: Yanlış fon seçimi enflasyonun altında kalmaya, hatta kayba yol açabiliyor. 2025'te hisse fonu tercih eden 2,9 milyon kişi reel kayıp yaşadı.
• Kesintiler: Yönetim giderleri ve fon işletim ücretleri toplam getiriyi azaltıyor.
• Devlet katkısı oranı değişebiliyor: 2026'da yüzde 30'dan yüzde 20'ye düştü. Gelecekte tekrar değişebilir.
• Enflasyon riski: Uzun vadede yüksek enflasyon dönemleri birikimi eritebiliyor.

BES Hakkında Sık Sorulan Sorular

BES'e en az ne kadar para yatırılabilir?

Aylık asgari katkı payı şirkete göre değişiyor. Çoğu şirkette aylık 150 TL'den başlıyor. Üst sınır yok ama devlet katkısı için yıllık 396.360 TL'lik bir tavan var.

BES'ten istenilen zaman çıkılabilir mi?

Evet, istenildiği zaman çıkılabiliyor. Ama süreye göre devlet katkısının bir kısmı ya da tamamı kaybediliyor. 3 yıldan az süre kaldıysa devlet katkısı tamamen yanıyor.

BES devlet katkısı oranı neden düştü?

Cumhurbaşkanlığı Kararı ile 1 Ocak 2026 itibarıyla devlet katkısı oranı yüzde 30'dan yüzde 20'ye indirildi. Karar 7 Ocak 2026'da Resmi Gazete'de yayımlandı. Yeni oran tüm BES şirketleri için geçerli.

BES emekli maaşı SGK emekliliğinden farklı mı?

Evet, tamamen farklı. BES emekliliği SGK emekliliğinin tamamlayıcısıdır, alternatifi değildir. BES'ten emekli olabilmek için 56 yaş ve sistemde 10 yıl bekleme şartı yeterli. SGK emekliliği şartları (yaş + prim günü) ayrı.

BES birikimi başka şirkete aktarılabilir mi?

Evet, BES birikimi başka bir emeklilik şirketine aktarılabiliyor. Bu işlem birikimin geçtiği süreyi sıfırlamıyor. Yeni şirkette mevcut hakediş süresi devam ediyor.

BES'te enflasyona karşı koruma nasıl sağlanır?

Fon seçimi belirleyici. Altın fonları, döviz cinsi fonlar ve gerçek getiri sağlayan değişken fonlar enflasyonist dönemlerde daha iyi performans gösteriyor. 2025 yılında altın fonu yüzde 100,8 getiri ile enflasyonun 70 puan üzerinde reel kazanç sağladı.

BES Senin İçin Mantıklı mı?

BES her durumda herkes için ideal yatırım aracı değil. Bazı profillere uygun, bazılarına değil.

BES sana uygun olabilir, eğer:

• Uzun vadeli (10+ yıl) tasarruf yapmayı planlıyorsan
• Devlet katkısından faydalanmak istiyorsan
• Disiplinli tasarruf alışkanlığı oluşturmak istiyorsan
• Emeklilik döneminde ek gelir istiyorsan
• Profesyonel fon yönetiminden faydalanmak istiyorsan
• Vergi avantajlarına önem veriyorsan

BES sana uygun olmayabilir, eğer:

• Kısa vadeli (1-2 yıl) hedeflerin varsa
• Paraya ani erişim ihtimalin yüksekse
• Borç ve nakit yönetimi tarafında acil problemler varsa
• Düzenli gelir akışın yoksa
• Yatırım kararlarını kendin almak istiyorsan

Ayşe Hanım için BES bir başlangıç oldu. Aylık 2.000 TL katkı payı ödemeye başladı. Yatırımını altın ağırlıklı fonda değerlendirdi. Yıllık 4.800 TL devlet katkısı almaya başladı. 10 yıl sonra 56 yaşına geldiğinde, hem kendi yatırdığı parayı hem devlet katkısını hem de fon getirisini bir arada alacak.

Önemli olan erken başlamak. BES'in finansal mantığı bileşik faiz prensibine dayanıyor. 10 yıl yerine 20 yıl yatırılan para, son rakamı katlıyor. Her geçen yıl, devlet katkısı kaybı anlamına geliyor.

Kendi finansal durumunu değerlendir, ihtiyaçlarını tespit et, sonra karar ver. BES bir sihirli değnek değil, doğru kullanıldığında güçlü bir tasarruf aracı.

Tüm finans gündemini ve yatırım rehberlerini takip etmek için: Finans Gundem

⚠️ Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. BES yatırımcısı emekli olmadan sistemden ayrıldığında devlet katkısının bir kısmını veya tamamını kaybedebilir. Yatırım kararı vermeden önce mali müşavir ile görüşmeniz tavsiye edilir.

212 Kurucu Ortağı Numan Numan, AA muhabirine, bu yılın startup ekosistemi açısından daha dengeli ve olgun bir dönem olarak ilerlediğini belirterek, 'Son birkaç yıldaki agresif büyüme döneminin ardından bugün yatırımcılar, daha seçici hareket ediyor ancak kaliteli girişimlere olan ilgi güçlü şekilde devam ediyor. Özellikle yapay zeka, siber güvenlik, fintek ve verimlilik odaklı teknolojiler, yatırımcı gündeminde üst sıralarda yer alıyor.' diye konuştu.

Türkiye'de de güçlü ekipler ve küresel potansiyeli olan girişimlerin yatırım çekmeye devam ettiğini söyleyen Numan, 'Özellikle erken aşamada hala ciddi bir hareketlilik görüyoruz. Bugün yatırımcılar için en önemli konu sürdürülebilir büyüme. Elbette büyüme, hala çok önemli ancak artık büyümenin arkasındaki ekonomik yapı daha yakından inceleniyor. Tekrar eden gelir modeli, müşteri tutundurma oranı, operasyonel verimlilik ve ürünün gerçekten bir problem çözüp çözmediği çok daha belirleyici hale geldi. Özellikle yapay zeka tarafında yatırımcılar, artık sadece 'AI kullanan' değil yapay zekayı iş süreçlerine entegre ederek somut verimlilik yaratan şirketlere odaklanıyor.' ifadelerini kullandı.

Oyun sektöründe Türkiye, hala güçlü bir konumda

Numan, 2026'da en güçlü hareketliliğin yapay zeka tarafında devam ettiğine dikkati çekerek, özellikle dikey çözümlerin öne çıktığını vurguladı.

Operasyon otomasyonu, müşteri destek sistemleri, finansal analiz, üretim verimliliği ve kurumsal yazılım alanlarında geliştirilen yapay zeka çözümlerinin ilgi gördüğünü belirten Numan, şunları kaydetti:

'Siber güvenlik ve savunma teknolojileri de hem globalde hem Türkiye'de yükselen alanlar arasında. Bunun yanında enerji verimliliği, ileri malzeme teknolojileri ve endüstriyel teknolojiler de yatırımcı ilgisinin arttığı alanlar arasında yer alıyor. Oyun sektöründe Türkiye, hala güçlü bir konumda. Yeni dönemde yalnızca oyun geliştiren değil oyun stüdyolarına altyapı, analiz, reklam ve yapay zeka desteği sunan teknoloji şirketlerinin de öne çıktığını görüyoruz. Sağlık teknolojilerinde ise özellikle yapay zeka destekli teşhis, uzaktan sağlık hizmetleri ve kişiselleştirilmiş sağlık çözümleri dikkat çekiyor.'

Yatırımcılar, dünya genelinde daha stratejik hareket ediyor

Numan, Türkiye'nin artık yalnızca lokal bir pazar olarak değil hızlı ürün geliştirebilen, dayanıklı ve küresel ölçekte rekabet edebilen ekiplerin çıktığı ekosistem olarak görüldüğüne işaret etti.

Küresel ekonomik gelişmeler ve jeopolitik gündemin startup yatırımlarını özellikle sermaye akışının yönü açısından etkilediğine dikkati çeken Numan, şöyle konuştu:

'Küresel ekonomik gelişmeler ve jeopolitik gündem, startup yatırımlarını özellikle sermaye akışının yönü açısından etkiliyor. Son dönemde yüksek faiz ortamı, ABD ve Avrupa'daki ekonomik yavaşlama beklentileri, enerji maliyetleri ve bölgesel jeopolitik riskler nedeniyle yatırımcılar, dünya genelinde daha stratejik hareket ediyor. Bu da yatırım kararlarında teknoloji derinliğini, küresel gelir potansiyelini ve operasyonel dayanıklılığı daha önemli hale getiriyor.

Türkiye açısından baktığımızda ise bu ortamın bazı alanlarda fırsat yarattığını görüyoruz. Savunma teknolojileri, siber güvenlik, yapay zeka ve verimlilik odaklı yazılımlar gibi alanlar, jeopolitik gelişmelerin de etkisiyle daha fazla yatırım çekmeye başladı. Şirketler, artık yalnızca büyüme potansiyeliyle değil değişen küresel ihtiyaçlara ne kadar hızlı çözüm üretebildikleriyle de öne çıkıyor.'

Numan, yılın geri kalanında özellikle yapay zeka destekli kurumsal yazılımlar, siber güvenlik, fintek ve derin teknoloji alanlarında yatırım hareketliliğinin devam etmesini beklediklerini belirterek, 'Bunun yanında savunma teknolojilerinden çıkan yeniliklerin sivil teknolojilere yayılması da önümüzdeki dönemde önemli fırsatlar yaratabilir.' dedi.

'Yatırımcıların kısa-orta vadeli yatırımlara eğilimlerinin daha yüksek olduğu bir dönemdeyiz'

Boğaziçi Ventures Üst Yöneticisi (CEO) Barış Özistek de fikir aşamasındaki girişimlere yönelik yatırım iştahının geçmiş yıllara göre düşük olduğunu dile getirerek, 'Parlak ve yetenekli girişimciler, yatırım almaya devam ediyor ve Türkiye'de hep söylediğimiz potansiyel enerjiyi yüksek tutuyor fakat yeni fikir aşamasındaki girişimlerin gerekli kaynaklara ulaşmakta zorlandığı, büyüme aşamasına gelen girişimlerin de yine finansal kaynak yetersizliğinden ya da kaynaklara zamanında ulaşamama endişelerinden tempo düşürdüklerini, büyüme ve küresel ölçeklenmelerinin yavaşladığını gözlemliyoruz.' ifadelerini kullandı.

Yatırımcıların her zaman olduğu gibi büyümeye odaklandıklarını vurgulayan Özistek, şunları ifade etti:

'Karlılık da artık önemli, şirket karlı olmasa da karlı noktaya geçiş aşaması ve stratejinin ne kadar somut olduğu önemli. Sürdürülebilirlik konusunda ise bu konuya özellikle önem veren yatırımcılar dışında hassasiyetin halen az olduğunu görüyoruz. Oysa COP31, bu yıl Antalya'da gerçekleşecek. Gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya bırakmak için inovasyon ve teknolojiden azami ölçüde faydalanmaya, çözümler üretmeye ihtiyacımız var. Sürdürülebilirlikle ilgili yatırımlar, etki yanında finansal dönüşü de yüksek olan fakat diğer alanlar ile karşılaştırıldığında daha uzun sürede geri dönüş sağlıyor.

Yatırımcıların kısa-orta vadeli yatırımlara eğilimlerinin daha yüksek olduğu bir dönemdeyiz.'

Türkiye'nin ocak-mart dönemine ilişkin büyüme rakamları Türkiye İstatistik Kurumunca (TÜİK) açıklanacak. Türkiye ekonomisi, geçen yıl yüzde 3,6, 2025'in son çeyreğinde de yüzde 3,4 büyüme kaydetmiş, büyüme eğilimini 22'nci çeyreğe taşımıştı.

AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, gayri safi yurt içi hasılanın (GSYH), birinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın 4 Haziran'da Ankara'da düzenleyeceği toplantıyla mayıs ayı dış ticaret verilerini açıklaması planlanıyor.

Bolat, nisan ayında ihracatın, zorlu uluslararası ekonomik, ticari, siyasi ve jeopolitik gelişmelere rağmen geçen yılın aynı ayına göre yüzde 22,3 artışla 25,4 milyar dolara yükseldiğini belirterek, 'Cumhuriyet tarihimizin en yüksek ikinci aylık mal ihracatı rakamı elde edildi.' ifadesini kullanmıştı.

TÜİK, aynı gün nisan ayına ilişkin iş gücü istatistiklerini kamuoyuyla paylaşacak. Türkiye'de işsizlik oranı, martta bir önceki aya göre 0,3 puan azalarak yüzde 8,1 olmuştu. Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaş grubundaki işsiz sayısı, söz konusu dönemde 96 bin azalarak 2 milyon 873 bin kişiye gerilemişti.

Kurum, 5 Haziran'da mayıs ayına ilişkin enflasyon verilerini duyuracak. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), nisanda aylık bazda yüzde 4,18, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) yüzde 3,17 olmuştu. Yıllık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 32,37, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 28,59 olarak kayıtlara geçmişti.

TÜİK, 9 Haziran'da mayıs ayı finansal yatırım araçlarının reel getiri oranlarını açıklayacak. Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile indirgendiğinde nisanda en yüksek aylık reel getiri, yüzde 3,04 ile BIST 100 endeksinde gerçekleşmişti.

TÜİK, 10 Haziran'da ise nisan ayına ilişkin sanayi üretim endeksini açıklayacak. Endeks, martta aylık bazda yüzde 0,8, yıllık bazda yüzde 1,1 azalış gösterdi.

TCMB, 12 Haziran'da nisan ayı ödemeler dengesi istatistiklerini kamuoyuyla paylaşacak. Türkiye'nin cari işlemler hesabı mart ayında 9 milyar 672 milyon dolar, altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı da 3 milyar 886 milyon dolar açık vermişti.

TÜİK, 15 Haziran'da nisana ilişkin ücretli çalışan istatistikleri ile hizmet üretim ve inşaat üretim endekslerini duyuracak.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, mayıs ayına ilişkin bütçe uygulama sonuçlarını 15 Haziran'da açıklayacak. Türkiye'nin merkezi yönetim bütçe gelirleri, nisanda 1 trilyon 186 milyar 164 milyon lira, giderleri 1 trilyon 524 milyar 891 milyon lira olarak hesaplanmıştı. Bütçede nisanda 338,7 milyar lira, ocak-nisan döneminde 758,8 milyar lira açık oluşmuştu.

Mayıs ayına ilişkin tarım ürünleri üretici fiyat endeksi 16 Haziran'da açıklanacak. TÜİK aynı gün, söz konusu aya ilişkin motorlu kara taşıtları istatistiklerini de duyuracak.

TÜİK, 18 Haziran'da da mayıs ayına ilişkin konut ve iş yeri satış istatistiklerini paylaşacak. Türkiye genelinde nisanda satılan toplam konut sayısı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 2,6 artışla 126 bin 808, iş yeri sayısı yüzde 10,2 artarak 15 bin 694 olarak hesaplanmıştı.

Kurum, 19 Haziran'da nisan ayına ilişkin tarımsal girdi fiyat endeksini, 22 Haziran'da mayıs yurt dışı üretici fiyat ve haziran tüketici güven endekslerini yayımlayacak. Tüketici güven endeksi, mayısta aylık bazda yüzde 0,3 artışla 85,8'e çıkmıştı.

TÜİK, 30 Haziran'da mayıs ayına ilişkin hizmet üretici fiyat endeksi ile dış ticaret ve işgücü istatistiklerini kamuoyuna duyuracak.

Piyasaların gözü faiz kararında olacak

TCMB Para Politikası Kurulu toplantısı 11 Haziran'da yapılacak. Kurul, son toplantısında politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37'de sabit tutmuştu.

Toplantının ardından yapılan açıklamada, jeopolitik gelişmeler eşliğindeki belirsizlikler neticesinde, enerji fiyatlarında yüksek seyir ve belirgin oynaklık gözlendiği belirtilerek, 'Söz konusu gelişmeler ile yurt içi enerji fiyatlarının maliyet kanalı ve iktisadi faaliyet üzerinden enflasyon görünümüne etkileri yakından takip edilmektedir.' ifadesi kullanılmıştı.

'Trafik sigortasında yeni model şart'

Sigorta firmaları arasında aynı araç için ciddi fiyat farklarının oluşmasının vatandaşta güvensizlik oluşturduğunu vurgulayan Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken 'Ancak insanlar bu sigorta şirketlerinden mağduriyetleri var. Tabii ticari araçlarda da aynı problemler var. Veyahut efendim 10 senedir ehliyet almışsınız arabanız ama üzerinize değil. Şimdi yeni bir araç aldınız. Size ayrı bir kategori. Böyle bir uygulama olur mu? İnsanlar 30 sene şoförlük yaptığı halde kendi aracı yoksa ilk araba alındığı için de böyle bir uygulamanın yapılması abesle iştigal. Bunun için Kara yollarında seyri sefer yapan her türlü araç özel ticari nakliye tüm araçların sigortalarındaki bu sorun çözülmeli. Sebep efendim parça fiyatlarının yüksek oluşu. Bunun tekrar bir gözden geçirilip rakamların belirlenmesi adil bir şekilde enflasyonla örtüşmesi gerekiyor. Yoksa insanlar araç kullanmaktan imtina ediyor. Trafik sigortasını yaptırmayan 7 milyon sadece araç var. Demek ki burada bir sorun var. Bu sorunun çözülmesiyle ilgili de mutlak ve mutlak bir düzeltmeye ihtiyaç var.' şeklinde konuştu.

'Vatandaş trafiğe çıkmaya korkuyor'

Artan trafik cezalarının da vatandaş üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ifade eden Palandöken, 'İnsanlar araçların trafikteki periyodik masraflarının benzin masraflarının, tamire gittiğiniz zaman 50-60 bin lirayla kurtulamıyorsunuz. Dolayısıyla insanlar neredeyse araba kullanmamayı tercih edecek. Ama diyeceksiniz ki şu trafikte bu kadar araç var. 34 milyon araç var. Ülke 86 milyon. Demek ki iki kişi de bir kişi de araba var. İlk kez Araba alan dolayısıyla bir taraftan taksitini borcunu öderken sigortayı yaptırırken de bu maliyetlerin çıkması insanları gerçekten de üzüyor. Araçlara binip benzinini koyup trafiğe çıktığınız zamanki trafik cezalarında köprü geçiş ücretlerinde trafik cezalarında artık yani insanlar eğitimle olacağı yerde cezayı ne kadar artırsanız kazalarda belki bir düşüş sağlıyor gibi görünüyor ama inanın ki bu kadar trafiğin seyri seferde olduğu yerde ölümlü kazaların her yıl katlanarak büyüdüğünü de görebiliyoruz' ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin e-ihracat alanında son yıllarda önemli bir ivme yakaladığını belirten Önal, 'Yola çıktığımızda 2022'de E-İhracat Dijital Pazarlama, Davranışsal Kamu Politikaları ve Yeni Nesil Teknolojiler Dairesini kurduk. 2023'te de ihracat desteklerini hayata geçirdik. O dönemde ihracat 2 milyar dolardı. Bunu 6,4 milyar dolara kadar ulaştırdık.' diye konuştu.

E-ihracat verilerini ölçme konusunda veri sıkıntısı yaşandığını ifade eden Önal, aslında rakamların çok daha yüksek olduğunu kaydetti.

Bazı ülkelerin Türkiye'nin çalışmalarını yakından takip ettiğini vurgulayan Önal, 'Suudi Arabistan, e-ihracat alanında Türkiye'yi yakından incelemekte. Çin'den sonra en başarılı e-ihracat politikası örneğinin Türkiye'de olduğunu değerlendiriyorlar.' bilgisini verdi.

Firmalar özellikle küresel pazar yerleri üzerinden dünyaya açılıyor'

Hasan Önal, 'E-ihracatta uzak ülkeler stratejisi kapsamında ilk etapta 18 ülkeyi hedef pazar olarak belirlemiştik. Küresel ticaretteki güncel gelişmeler ve bazı ülkelerde gümrük muafiyetlerinin kaldırılmasıyla hedef ülke sayısını 35'e çıkardık.' dedi.

En son Almanya, Fransa ve Romanya gibi ülkeleri de hedef ülkeler grubuna dahil ettiklerini anlatan Önal, şunları kaydetti:

'E-ihracatta öncelikli ülke ABD. ABD'yi Suudi Arabistan, Azerbaycan ve Almanya takip ediyor. Firmalar özellikle küresel pazar yerleri üzerinden dünyaya açılıyor. E-ihracatta ABD firmalarımız için çok önemli ve pazar yerleri üzerinden açılım yapıyor. Bizim e-ihracat desteklerimiz de aslında pazar yerleri üzerinden açılımı destekleyecek modelde. Şu ana kadar 27 pazar yerinin kılavuzunu hazırladık. Bu anlamda ülkelerden ziyade uluslararası küresel pazar yeri platformlarındaki satışları vurgulayarak, firmalarımızın tüm globale ulaşmasını hedefliyoruz.'

Yapay zeka destekli platformlar geliştiriliyor

Önal, dijital dönüşümün temelinde teknolojik dönüşümün yer aldığını, günümüzde yapay zekanın öne çıkan en önemli başlıklardan biri olduğunu vurguladı.

Bakanlık olarak yapay zeka destekli bilgi platformları geliştirdiklerini belirten Önal, şöyle devam etti:

'Bakanlığımızca firmalarımızın bilgi ihtiyacını karşılamaya yönelik platformları yapay zeka destekli olarak geliştiriyoruz. Bakanlık olarak ticaretin yapay zeka teknolojileriyle güçlendirilmesini önemsiyoruz. Bu kapsamda TOBB ile yakın dönemde bir çalıştay gerçekleştirmeyi de planlıyoruz. Sayın Bakanımızın dijitalleşme ve yapay zeka alanındaki vizyonu, bu çalışmalarımıza güçlü bir yön vermektedir. Bakanlığımız, bu vizyon doğrultusunda ihracatçılarımızın bilgiye daha hızlı erişmesini ve küresel rekabette daha etkin konumlanmasını sağlayacak dijital çözümler geliştirmeye devam etmektedir.'

E-ihracat ekosisteminin gelişmesine katkı sağlamak amacıyla küresel ölçekli organizasyonlar da düzenlediklerine değinen Önal, eylülün ilk haftasında İstanbul Küresel E-İhracat Zirvesi (IGEXX) düzenleneceğini dile getirdi.

Önal, 2024'te düzenlenen ilk zirveye 33 küresel pazar yerinin katıldığını, IGEXX'in küresel pazar yerleri açısından önemli bir buluşma noktası haline geldiğini ifade etti.

Ticaret Bakanlığının resmi internet sitesinde yer alan 'İhracat Destekleri' bölümünde yurt dışı marka tescili, yurt dışında depo açılması ve benzeri alanlara yönelik desteklerin bulunduğuna işaret eden Önal, 'E-İhracat Destekleri' bölümünde ise firmalara yurt dışı pazar yerlerinde reklam, tanıtım, pazar yeri komisyon giderleri ve yerel danışmanlık gibi konularda destek sağlandığını kaydetti.

Önal, e-Kolay İhracat Platformu üzerinden de vatandaşların e-Devlet şifresiyle sisteme giriş yaparak 10 adımda e-ihracatın nasıl yapılacağını öğrenebildiğini sözlerine ekledi.

Piyasanın lider varlığı olan Bitcoin (BTC), haftaya yaklaşık 77 bin dolar seviyelerinde başladı. Ancak hafta boyunca artan satış baskısı ve ETF tarafındaki zayıflayan talep nedeniyle geri çekilerek 73-75 bin dolar bandına kadar geriledi. Yahoo Finance verilerine göre Bitcoin, 29 Mayıs itibarıyla 73 bin dolar seviyelerinde işlem gördü. CoinDesk analizlerinde ise son iki haftada yaklaşık yüzde 7'lik değer kaybı yaşandığı ve teknik görünümde aşağı yönlü baskının sürdüğü belirtildi.

Piyasa uzmanları, Bitcoin üzerindeki baskının temel nedenleri arasında ABD spot Bitcoin ETF'lerinden devam eden çıkışları gösteriyor. SoSoValue ve Farside Investors verilerine dayandırılan piyasa raporlarına göre, ABD spot Bitcoin ETF'lerinde altı ila yedi işlem günü boyunca kesintisiz para çıkışı yaşandı. Mayıs ayının ortasında yalnızca bir haftalık dönemde ETF'lerden 1 milyar doların üzerinde sermaye çıkışı gerçekleşti. Bu durum kurumsal yatırımcı talebinde geçici bir yavaşlamaya işaret etti.

Ethereum (ETH) tarafında ise tablo daha zayıf kaldı. Hafta boyunca 2 bin dolar psikolojik seviyesinin çevresinde hareket eden Ethereum, ay başındaki yükseliş ivmesini koruyamadı. Reuters tarafından yayımlanan teknik analizde Ether'in yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 29 değer kaybettiği ve teknik görünümde aşağı yönlü risklerin sürdüğü ifade edildi. Fortune verilerine göre Ethereum, 29 Mayıs itibarıyla yaklaşık 1.995 dolar seviyesinde işlem gördü.

Buna karşın Ethereum ekosisteminde uzun vadeli beklentileri destekleyen gelişmeler de yaşandı. Mayıs ayında devreye alınan Pectra güncellemesi, ağın ölçeklenebilirlik ve staking altyapısında iyileştirmeler sunarken, bazı kurumsal yatırımcıların yeniden Ethereum'a yönelmesine katkı sağladı. Piyasa analizlerinde, güncellemenin Ethereum'un uzun vadeli kullanım alanlarını güçlendirdiği değerlendirmeleri öne çıktı.

Kripto piyasalarının genel görünümünde makroekonomik ve jeopolitik gelişmeler belirleyici oldu. ABD ile İran arasında gerilimin düşebileceğine yönelik haber akışı, küresel risk iştahını desteklerken petrol fiyatlarında sert düşüşler görüldü. Ancak hisse senedi piyasalarındaki iyimserlik kripto varlıklara aynı ölçüde yansımadı. CoinDesk verilerine göre Bitcoin ve büyük kripto paralar haftalık bazda yüzde 5 ila 7 arasında değer kaybetti.

Hafta içinde türev piyasalarda da dikkat çekici hareketler yaşandı. Analistler, 29 Mayıs tarihinde vadesi dolan yaklaşık 8 milyar dolarlık Bitcoin ve Ethereum opsiyon sözleşmelerinin kısa vadeli volatiliteyi artırdığını belirtti. Ayrıca son günlerde kripto piyasasında yüz milyonlarca dolarlık kaldıraçlı pozisyon tasfiyesi gerçekleşti ve bu durum fiyat hareketlerini sertleştirdi.

Öte yandan bazı zincir üstü göstergeler uzun vadeli yatırımcıların piyasadan tamamen çekilmediğini gösterdi. Özellikle Bitcoin borsalarındaki rezervlerin gerilemeye devam etmesi ve bazı büyük yatırımcıların Ethereum birikimlerini artırması, piyasanın orta vadeli görünümüne ilişkin iyimser beklentilerin tamamen kaybolmadığına işaret etti.

Sonuç olarak 25-29 Mayıs 2026 haftasında kripto para piyasası temkinli ve dalgalı bir görünüm sergiledi. Bitcoin 73-77 bin dolar aralığında, Ethereum ise 2 bin dolar seviyesinin çevresinde işlem görürken, ETF çıkışları ve teknik baskılar fiyatları aşağı yönlü etkiledi. Buna rağmen kurumsal ilginin tamamen sona ermemesi, Ethereum'daki teknolojik güncellemeler ve küresel risk iştahındaki toparlanma sinyalleri, piyasalarda uzun vadeli iyimserliğin korunmasını sağladı.